De Slavernij: Vervolg en Sleutel op De Negerhut
by Harriet Beecher Stowe · Dutch · Gutenberg #41503 · 1,534,056 chars · public domain (US)
The Project Gutenberg eBook of De Slavernij: Vervolg en Sleutel op De Negerhut
This eBook is for the use of anyone anywhere in the United States and
most other parts of the world at no cost and with almost no restrictions
whatsoever. You may copy it, give it away or re-use it under the terms
of the Project Gutenberg License included with this eBook or online
at www.gutenberg.org. If you are not located in the United States,
you will have to check the laws of the country where you are located
before using this eBook.
Title: De Slavernij: Vervolg en Sleutel op De Negerhut
Author: Harriet Beecher Stowe
Release date: November 28, 2012 [eBook #41503]
Most recently updated: October 23, 2024
Language: Dutch
Other information and formats: www.gutenberg.org/ebooks/41503
Credits: Produced by Jeroen Hellingman and the Online Distributed
Proofreading Team at http://www.pgdp.net/ for Project
Gutenberg.
*** START OF THE PROJECT GUTENBERG EBOOK DE SLAVERNIJ: VERVOLG EN SLEUTEL OP DE NEGERHUT ***
DE SLAVERNIJ.
Door
HARRIET BEECHER STOWE.
Vervolg en sleutel
Op
De Negerhut
Van dezelfde schrijfster.
Haarlem,
A. C. Kruseman.
1853.
AAN DEN NEDERLANDSCHEN LEZER.
Dit werk draagt oorspronkelijk den titel van: A Key to Uncle Tom's
Cabin; presenting the original facts and documents upon which the
story is founded. Together with corroborative statements verifying
the truth of the work. (Sleutel op Uncle Tom's Cabin; bevattende
de origineele feiten en documenten, waarop het verhaal gegrond
is; benevens bevestigende verklaringen, welke de waarheid van het
werk bekrachtigen.) Hoewel de inhoud van het werk in dezen titel
met juistheid wordt aangeduid, deden verschillende redenen voor de
Nederlandsche vertaling eenen korteren verkiezen. Dit is echter de
eenige vrijheid, welke men zich bij het overbrengen van het werk
in onze taal heeft veroorloofd. Blijkbaar heeft de schrijfster alles
willen verzamelen, wat den indruk van haar vroeger werk kon versterken,
het heillooze der slavernij, ondanks de verzachtende omstandigheden,
welke zij erkent dat hier en daar bestaan, in het licht plaatsen, en
de redenen, waarmede zij somtijds nog verdedigd wordt, ontzenuwen. Zij
heeft al hare vermogens en krachten, geheel hare ziel en haar leven aan
deze taak gewijd, en de vertaler zou haar en haar werk onregt hebben
gedaan, indien hij naar zijnen smaak of zijn oordeel verkortingen
of veranderingen had willen aanbrengen. De lezer ontvangt dus eene
zoo veel mogelijk getrouwe, onverkorte vertaling, welke hem, gelijk
de bedoeling der schrijfster was, in de gelegenheid stelt om zich
grondig bekend te maken met een onderwerp, dat de aandacht der geheele
beschaafde en christelijke wereld verdient.
De Uitgever.
VOORREDE.
Het werk, hetwelk de schrijfster hier het publiek aanbiedt, is met
geen genoegen en veel smart geschreven.
Bij het schrijven eener verdichting is het mogelijk het harde en
schrikkelijke te ontvlugten, door tooneelen en karakters van meer
behagelijken aard uit te denken. Geen zulk hulpmiddel biedt een werk
van feiten aan; en het onderwerp van dit werk is een zoodanig, waarvan
de waarheid, indien zij gezegd zal worden, noodwendig zeer akelig moet
zijn. De slavernij als zoodanig heeft geene licht-zijde. Die tooneelen,
welke door de edelmoedigheid en goedheid van meesters en meesteressen
verhelderd worden, zouden nog helderder zijn, indien het element der
slavernij daaruit werd verwijderd. Er is niets schoons of streelends
in de gehechtheid van oude dienaren, dat ook niet te vinden is in
landen, waar deze dienaren volgens de wet vrij zijn. De pachters en
arbeiders op een Engelsch landgoed zijn dikwijls trouwer en inniger
aan hunnen landheer en zijne familie gehecht, dan zij konden zijn,
indien zij slaven waren. De slavernij is derhalve geen element, dat
het schoone en streelende van het zuidelijke leven uitmaakt. Wat aan
de slavernij bijzonder eigen is, en haar van vrije dienstbaarheid
onderscheidt, is kwaad, niets dan kwaad en altijd kwaad.
Terwijl dit werk voor de drukpers werd gereed gemaakt, is het veel
grooter geworden, dan de schrijfster oorspronkelijk had bedoeld. Het
heeft zich zoo ver over zijne grenzen uitgebreid, dat zij verpligt
is geweest eene geheele afdeeling te laten vervallen--die over
de karakteristieke trekken en de ontwikkeling van den gekleurden
stam in verschillende landen en omstandigheden. Dit is voegzamer
het onderwerp van een afzonderlijk boekdeel; en zij hoopt, dat er
spoedig een zoodanig zal gereed gemaakt worden door eenen vriend,
aan wien zij hare bouwstoffen heeft overgegeven.
De schrijfster verlangt haren dank te betuigen, vooral aan die
regtsgeleerde heeren, die haar in het regtskundige gedeelte van
het onderzoek hunne hulp en bijstand hebben verleend. Zij verlangt
ook diegenen in het Noorden en in het Zuiden te danken, die haar
vriendelijk bouwstoffen ten gebruike hebben verschaft. Veel meer zijn
haar toegezonden, dan met mogelijkheid gebruikt konden worden. Het
boek is werkelijk uit eenen berg van bouwstoffen gekozen.
Het groote doel der schrijfster met dit werk is geweest, dit
onderwerp der slavernij, als een zedelijk en godsdienstig vraagstuk,
aan allen in dit land, die betuigen volgelingen van Christus te zijn,
onder de aandacht te brengen. Er is een omstandig verslag gegeven,
hoe Christenen van verschillende benamingen zich ten aanzien dezer
zaak hebben gedragen.
De schrijfster heeft bedoeld, zoo ver mogelijk, de waarheid en alleen
de waarheid te zeggen, zonder acht te geven op den indruk, welke deze
op eenig persoon of eenige partij kan maken. Zij hoopt dat datgene,
wat zij gezegd heeft, zonder bitterheid zal onderzocht worden, in
dien ernstigen geest, welke bij het onderzoek van zulk een ernstig
onderwerp voegzaam is. Het zou ijdel zijn, wanneer zij zich met de
hoop wilde streelen, dat zij geheel vrij van dwaling zal zijn. In het
ruime veld, dat zij heeft moeten bewandelen, was het doen van vele
misstappen mogelijk. Zij kan alleen zeggen, dat zij eerlijk en ernstig
alles heeft gedaan wat zij kon, om zich van de waarheid te verzekeren.
Het boek wordt aanbevolen aan de welwillende aandacht en de ernstige
gebeden van alle ware Christenen door de geheele wereld. Mogen zij
hunne gebeden vereenigen, dat de Christenheid van zulk een groot
kwaad als de slavernij verlost worde!
Harriet Beecher Stowe.
EERSTE GEDEELTE.
HOOFDSTUK I.
INLEIDING.
Men heeft het meermalen betwijfeld, of de tafereelen in "Uncle Tom's
Cabin" eene onpartijdige voorstelling geven van de slavernij, gelijk
deze tegenwoordig bestaat. Dit werk is, meer misschien dan eenig
ander werk van verdichting dat ooit geschreven is, eene verzameling
en aaneenschakeling van werkelijke gebeurtenissen--van werkelijk
verrigte bedrijven, van werkelijk gesprokene woorden--te zamen
gegroepeerd met het oog op eene algemeene strekking, op dezelfde wijs
als de mozaïkwerker zijne brokjes van verschillende steenen tot ééne
schilderij groepeert. Het zijne is een mozaïk van edele steenen--dit
is een mozaïk van feiten.
Uit het oogpunt der kunst beschouwd, zou het misschien niet raadzaam
wezen, aan te duiden, uit welke mijn en welk gewest ieder stukje
van het mozaïk-tafereel afkomstig is, en evenmin raadzaam het
schitterende weefsel der verdichting uit te rafelen en te toonen
uit welke stoffelijke schering en inslag het geweven is, en met
welke stoffelijke verwen gekleurd. Doch het boek heeft een hooger
doel dan dat der kunst, en daardoor is het van de zijde van het
publiek aan eischen blootgesteld, welke gewoonlijk niet aan een
werk van verdichting gedaan worden. Het wordt als eene werkelijkheid
behandeld--gezift, onderzocht en op de proef gesteld; en daarom mag
het voegzaam wezen, dat het als eene werkelijkheid verdedigd worde.
De schrijfster erkent, dat het boek eene zeer onvolledige voorstelling
van de slavernij geeft; en dit moet het noodwendig doen, om deze
reden--dat de slavernij, in sommige van hare uitwerkselen, al
te akelig is voor het doel der kunst. Een werk, dat de slavernij
voorstelde, volkomen gelijk zij is, zou niet gelezen kunnen worden;
en alle werken, die bestemd zijn om genoegen te geven, moeten ergens
een sluijer spreiden, of zij kunnen geen bijval vinden.
De schrijfster zal nu, van de eerste bladzijde af, den loop van het
verhaal volgen, en zooveel mogelijk de gebeurtenissen en omstandigheden
vermelden, door welke haar de verschillende doelen in de pen werden
gegeven.
HOOFDSTUK II.
MR. HALEY.
In het allereerste hoofdstuk van het boek ontmoeten wij het karakter
van den slavenhandelaar, Mr. Haley. Zijn naam is boven dit hoofdstuk
geplaatst als vertegenwoordiger van al de verschillende karakters
in dit werk, die deze menschensoort afschilderen--den handelaar, den
menschendief, den slavenjager, den slavengeeselaar, en al de andere
onvermijdelijke helpers en onmisbare aanhangselen van hetgeen dikwijls
de "door God ingestelde betrekking" der slavernij wordt genoemd. De
eerste persoonlijke waarneming der schrijfster op deze klasse van
wezens was ongeveer als volgt:
Verscheidene jaren geleden, terwijl ik op eenen ochtend in de
kinderkamer bezig was, werd er eene gekleurde vrouw aangediend. Zij
werd in de kinderkamer gelaten, en op den eersten blik dacht de
schrijfster dat zij nooit norscher, minder goeds belovend gezigt
had gezien. De vrouw was geheel zwart, zwaarlijvig, forsch gebouwd,
en had sterk geteekende Afrikaansche trekken. Zij, die gewoon zijn
de uitdrukking van een Afrikaansch gezigt te lezen, weten, welk
een bijzonderen indruk door eene somber neerslagtige uitdrukking
dier donkere trekken wordt te weeg gebragt. Het gelijkt naar de
schaduw eener donderwolk. Anders dan haar stam in het algemeen,
glimlachte deze vrouw niet, wanneer men haar glimlagchend aanzag,
en gaf geen schertsend antwoord op schertsende gezegden, die haar
werden toegevoegd. De jongste lieveling der kinderkamer, een knaapje
van bijna drie jaren kwam naar haar toe, legde zijn handje op hare
knie, en scheen verbaasd van niet den snellen glimlach te ontmoeten,
dien de Neger bijna altijd voor een klein kind gereed heeft. De
schrijfster vond haar zeer stuursch en onaangenaam, en na eenige
oogenblikken van stilte vroeg zij, misschien met eenig ongeduld:
"Hebt gij van daag iets van mij noodig?"
"Hier zijn eenige papieren," zeide de vrouw, ze naar mij toeschuivende;
"misschien wilt gij ze wel lezen."
Het eerste papier dat ik opende, was een brief van eenen
slavenhandelaar in Kentucky, met weinige woorden berigtende, dat
hij nu haast zoo lang als hij kon voor haar kind had gewacht; dat
hij naar het zuiden moest vertrekken en het van de hand moest doen;
dat, indien zij hem voor het eind der week tweehonderd dollars zond,
zij het hebben zou, zoo niet, dat hij het dan zaterdag voor de deur
van het raadhuis publiek zou laten verkoopen. Hij voegde er nog bij,
dat hij meer dan die som voor het kind kon krijgen, maar dat hij het
haar goedkoop wilde laten.
"Wat voor eene soort van man is dit?" zeide de schrijfster tot de
vrouw, toen zij dezen brief gelezen had.
"Weet niet, mevrouw; groote Christen, weet ik--lid van de
Methodistenkerk in allen gevalle."
De uitdrukking van wrevelige ironie, waarmede zij dit zeide, was iets
om voor altijd te onthouden.
"En hoe oud is dat kind?" zeide de schrijfster tot haar.
De vrouw zag met eenen blik vol beteekenis naar het knaapje, dat bij
hare knie stond, en antwoordde: "Hij zal dezen zomer drie jaren zijn."
Bij verdere navraag naar de geschiedenis dezer vrouw, bleek het,
dat zij door het testament harer eigenaren was vrijgelaten; dat het
kind volgens de wet regt op vrijheid had, maar door de erfgenamen van
het goed in beslag genomen was. Zij was arm en zonder vrienden, had
geen geld om een proces te voeren, en de erfgenamen deden het kind
natuurlijk aan eenen handelaar over. De noodige som, dit mag ik er
nog bijvoegen, werd in de kleine buurt, die toen het Lane Theological
Seminary omringde, geheel opgebragt, en het kind werd losgekocht.
Indien het publiek een staaltje verlangt van de correspondentie
tusschen de lieden, die de voornaamste toeverlaat der maatschappij zijn
ter instandhouding en uitbreiding van de instelling der slavernij,
kan het volgende stuk misschien als eene letterkundige curiositeit
belangwekkend zijn. Het werd door Mr. M. J. Thomas, van Philadelphia,
aan de "National Era" gezonden, en is volgens zijne opgaaf een
woordelijk afschrift van het origineel, gevonden onder de papieren
van den persoon, aan wien het geadresseerd was, toen deze wegens het
uitgeven eener verscheidenheid van valsche banknoten in hechtenis
genomen en veroordeeld werd.
Poolsville, Montgomery, Co., Md., 24 Maart 1831.
Waarde Heer!
Ik ben behouden met Louisa te huis gekomen, daar John mij,
uit een venster van twee verdiepingen hoog, om twaalf uur in den
nacht ontkaapt werd. Ik heb een prijs van vijftig dollars voor hem
uitgeloofd en heb hem hier veilig in de gevangenis. De lieden, die
hem pakten, bragten hem naar de gevangenis van Frederikstown. Ik
verzoek u aan niemand in dezen Staat te schrijven dan aan
mijzelven. Caphart en ik hebben besloten om den hoogsten prijs
te geven voor elken Neger, dien gij vinden kunt, en gij moet mij
ten spoedigste berigt geven, zoodra gij er een vindt. Ingesloten
zult gij een signalement ontvangen, en ik kan u eene goede winst
geven als gij ze vinden kunt. Ik zal in alle gevallen, zoodra
er een Neger wegloopt, u terstond een signalement zenden zoodat
gij op den uitkijk kunt wezen. Wees zoo goed den constable te
zeggen om met den verkoop van John's eigendommen voort te gaan;
en wanneer het geld ontvangen is, zal ik er u eene order voor
zenden. Wees zoo goed om dit voor mij te bezorgen; schrijf mij
ook en geef mij berigt van elken Neger, dien gij denkt, dat
weggeloopen is--onverschilllig waar gij denkt dat hij vandaan is
of hoe ver--en ik zal beproeven zijn meester op te sporen. Laat
mij ook weten waar gij denkt dat hij vandaan is, met bijzondere
teekenen, en als ik zijn meester niet vind, dan is Joe dood!
Schrijf mij van den Neger met den krommen vinger; en laat mij
weten, welke hand en welken vinger, kleur, enz.; insgelijks eenig
teeken, dat de kerel heeft, die zegt, dat hij van den negeropkooper
is weggeraakt, met zijne lengte en kleur, of van eenig ander,
dien gij denkt, dat weggeloopen is.
Doe mijn groet aan uw compagnon, en pas op, dat gij aan niemand
schrijft dan aan mij. Indien iemand u schrijft, kunt gij er mij
berigt van geven, en dan zal ik beproeven van hem te koopen. Ik
denk, dat wij geld kunnen verdienen, als wij te zamen zaken doen;
want ik heb overvloed van geld, en gij kunt overvloed van Negers
vinden. Laat mij weten of Daniël nog is waar hij was, en of gij
iets van Francis hebt gehoord sedert hij u verliet. Wees verzekerd
van mijne achting en welwillendheid.
Reuben B. Carlley.
Aan John C. Saunders.
Deze brief geeft een treffend voorbeeld van het karakter dezer
"mede-patriotten," die met de groote mannen van ons land in
overeenstemming gehandeld hebben, om de weldadige voorschriften der
Wet op Voortvlugtige Slaven ten uitvoer te brengen.
Wat den in dezen brief genoemden Caphart betreft, kunnen de bewoners
van Boston bijzonder belang hebben om nadere bijzonderheden te
vernemen, daar hij een der waardige mannen was, die uit het zuiden
werden gezonden, om de goede burgers dier plaats in de godsdienstige
en vaderlandlievende onderneming van 1851, in den tijd toen Shadrach
ongelukkig weggeholpen was, bij te staan. Het zal dus niet kwaad
zijn een eenigzins uitvoerige teekening van John Caphart te geven,
gelijk hij geschetst werd door Richard II. Dana Jun., een der
regtsgeleerden door welke zij werden verdedigd, die aan dat weghelpen
hadden deelgenomen:--
Ik zal John Caphart nooit vergeten. Ik ben elf jaren voor de balie
geweest, en in dien tijd heb ik vele voorbeelden van ondeugd en
hardvochtigheid gezien, maar nooit heb ik iets zoo koelbloedigs
ontmoet als de getuigenis van dien man. John Caphart is een rijzig,
vaal bleek man van omtrent vijftig jaren, met gitzwart haar, een
rusteloos, donker oog, en een angstig, bekommerd en vervallen
uitzigt, dat indien er genoeg van het zedelijke element in de
uitdrukking zijner trekken was, zwaarmoedig zou kunnen genoemd
worden. Zijn gestel was krachtig, in zijne jeugd was hij blijkbaar
zeer sterk geweest, maar hij was niet forsch. Evenwel had hij een
kouden, wreeden blik, eene kracht van wil en eene vlugheid van
spierbeweging, die hem nog in zijn beroep tot eenen schrik maken.
In de manier, waarop hij zijne getuigenis gaf, zag men geene
snoeverij of uitwendige vertooning van onbeschaamdheid. Zijne
verachting voor het menschelijke gevoel van het gehoor en de
maatschappij om hem heen, was te echt, om eenige veinzerij van
dien aard noodig te hebben. Hij pronkte niet met de ergste trekken
van zijn beroep, en poogde ze evenmin te verbergen. Hij behandelde
het geheel als een vak van handel, waarvoor hij wel wist, dat de
maatschappij huiverde, maar voor welks zedelijken aard hij geheel
onverschillig was, met uitzondering van zeker geheim genoegen,
dat hij aldus van ter zijde zijne hoorders een weinigje pijnigde.
Het is mij echter, om John Caphart regt te doen, niet geheel
duidelijk, of hij geheel "geweten-proef" is. Er was iets in zijnen
angstigen blik, dat iemand niet geheel zonder hoop laat.
Bij het eerste regtsgeding wisten wij niets van zijn bedrijf en
ging hij slechts voor een politiedienaar van Norfolk, in Virginië,
door. Maar bij het tweede proces gaf iemand in de zaal mij eenen
wenk van de bezigheden, waartoe velen dier politiedienaren zich
verledigen, en dit gaf aanleiding tot mijn tegen-verhoor.
Uit het verhoor van John Caphart, in de "Ontzettings-Processen,"
te Boston, in Junij en November 1851 en October 1852.
Vraag. Is het uw pligt als politiedienaar, om gekleurde personen
aan te houden, die na de bepaalde uren op straat zijn?
Antwoord. Ja, Mijnheer!
Vr. Wat wordt er met hen gedaan?
A. Wij zetten hen in de kortegaard, en des morgens worden zij voor
het hof gebragt en krijgen straf--namelijk die straf moeten hebben.
Vr. Welke straf krijgen zij?
A. Niet boven de negen en dertig slagen.
Vr. Wie geeft hun die slagen?
A. Een of ander van de officieren. Ik somtijds.
Vr. Wordt gij daarvoor extra betaald? Hoeveel?
A. Vijftig cents per hoofd. Het plagt twee en zestig te zijn. Nu
is het vijftig. Vijftig voor ieder, dien wij aanhouden, en nog
vijftig voor ieder, dien wij geeselen.
Vr. Zijn de personen, die gij geeselt, alleen mannen en jongens,
of zijn het ook vrouwen en meisjes?
A. Mannen en vrouwen, jongens en meisjes, net zoo als het valt.
(Het gouvernement kwam tusschenbeiden en beproefde een verder
verhoor te beletten, zeggende onder anderen, dat hij slechts
zijnen pligt vervulde als officier van politie onder de wet. Na
eene redewisseling, veroorloofde regter Curtis het verhoor voort
te zetten).
Vr. Blijft uw geeselen tot deze gevallen beperkt? Geeselt gij
geene slaven op aanzoek van hunne meesters?
A. Somtijds doe ik dat. Zekerlijk, als ik geroepen word.
Vr. Worden, in geval van privaat geeselen, de negers bij u
gezonden? Hebt gij eene plaats om te geeselen?
A. Neen, ik ga waar men mij halen laat.
Vr. Is dit een gedeelte van uwen pligt als officier?
A. Neen, mijnheer!
Vr. Vraagt gij in deze gevallen van privaat geeselen naar de
omstandigheden, om te zien wat de schuld geweest is, en of er
eenige schuld bestaat?
A. Dat is mijne zaak niet. Ik doe wat mij gevraagd wordt, de
meester is verantwoordelijk.
Vr. In deze gevallen veronderstel ik, dat gij ook vrouwen en
meisjes geeselt, zoowel als mannen?
A. Vrouwen en mannen.
Vr. Mr. Caphart! hoe lang zijt gij in dit beroep geweest?
A. Sedert 1836.
Vr. Hoeveel Negers denkt gij wel gegeeseld te hebben, allen bijeen
genomen, vrouwen en kinderen ingesloten?
A. (Bedaard in de zaal rondziende). Ik weet niet hoeveel Negers
gij hier in Massachusetts hebt; maar ik zou denken, dat ik er
zooveel gegeeseld heb, als gij in den Staat hebt.
(Dezelfde man getuigde, dat hij dikwijls gebezigd werd, om
voortvlugtige slaven te vervolgen. Zijn antwoord op de vraag was:
Ik weiger nooit eene goede karrewei van dien aard).
Vr. Loopen die karreweijen niet somtijds slecht af?
A. Nooit, als ik voorzorgen neem.
Vr. Worden zij niet somtijds ontslagen, na dat gij ze gevat hebt?
A. Niet dikwijls. Ik weet niet, dat zij dat ooit worden, behalve
die Portugezen, waarvan de procureur gelezen heeft.
(Ik had in een rapport uit Virginië een geval gevonden van ongeveer
200 Portugesche Negers, welke deze John Caphart op een schip in
beslag had genomen, en gepoogd had als slaven te doen veroordeelen,
maar die door het hof ontslagen waren).
Mr. John P. Hale, met Mr. Dana vereenigd als advocaat voor de
verdediging in dit proces, zeide van hem in zijne slotrede:
Wat, mijne heeren! hij verkoopt doodsangst! Marteling is zijn
winkelvoorraad! Hij is een wandelende geeselroê! Hij loopt door
de straten van Norfolk tranen en gekerm rondventen!
Zie ook de volgende correspondentie tusschen twee handelaren, de een
in Noord-Carolina, de ander in Nieuw-Orleans, met een woordje tot
toelichting van Bisschop Wilberforce, van Oxford:--
Halifax, N. C. 16 November 1839.
Waarde Heer!
Ik heb in de brik Addison gescheept tot bijgevoegde prijzen:
No. 1. Carolina Ennis, 650,00 Dollars.
No. 2. Silvy Holland, 625,00 Dollars.
No. 3. Silvy Booth, 487,50 Dollars.
No. 4. Maria Pollock, 475,00 Dollars.
No. 5. Emeline Pollock, 475,00 Dollars.
No. 6. Delia Averit, 475,00 Dollars.
De twee meiden, die 650 en 625 dollars kosten, waren gekocht,
eer ik mijn eersten scheepte. Er worden mij zeer vele Negers
aangeboden, maar ik wil de prijzen niet betalen, die men mij
vraagt; want ik weet dat zij zullen dalen. Ik heb geene oppositie
aan de markt. Ik zal wachten tot ik van u hoor, eer ik koop,
en dan kan ik oordeelen wat ik betalen moet. Goodwin zal u den
vrachtbrief van mijne Negers zenden, daar hij ze met zijne eigene
heeft gescheept. Schrijf dikwijls, daar de tijden kritiek zijn,
en het van de prijzen, die gij krijgt, afhangt, om mij in het
koopen naar te rigten.
De uwe enz.
G. W. Barnes.
Aan Mr. Theophilus Freeman, Nieuw-Orleans.
Het bovenstaande was eene kleine, maar uitgelezene factuur van
vrouwen en moeders. Negen dagen vroeger, namelijk 7 November,
had Mr. Barnes aan Mr. Freeman berigt gegeven, dat hij eene partij
van drie en veertig mannen en vrouwen had gescheept. Mr. Freeman,
een zijner correspondenten van den staat der markt onderrigtende,
schrijft op zondag 21 September 1839:
Ik kocht gisteren een jongen, zestien jaar oud en van goed
voorkomen, wegende honderd en tien pond, voor 700 dollars. Ik
verkocht een knap meisje van twaalf jaren oud, voor 500 dollars. Ik
kocht gisteren een man, twintig jaren oud, zes voet lang, voor
820 dollars; een van daag, vier en twintig jaren oud, voor 850
dollars, zoo zwart en glad als een mol.
De schrijfster heeft in dit werk slechts eene klasse van
negerhandelaren geteekend. Er bestaan allerlei verscheidenheden van
hen, tot aan de groote voorkoopers, die ruime magazijnen houden,
die fatsoenlijk van manieren en beleefd in hun spreken zijn; die in
vele opzigten dikwijls daden van werkelijke edelmoedigheid verrigten;
die de slavernij als een zeer groot kwaad beschouwen, en hopen dat
het land eens daarvan verlost zal worden; maar die denken dat, zoo
lang geestelijke en leek, heilige en zondaar, allen overeenstemmen, om
het slavenhouden geoorloofd en noodzakelijk te noemen, het beter is,
dat de noodzakelijke handel in die waar door menschen van gevoel en
fatsoen gedreven worde, dan door vloekende, half dierlijke barbaren van
de Tom Loker klasse. Deze lieden zijn uiterst gevoelig voor hetgeen
zij als de onbillijkheid der wereld beschouwen, die hen buiten den
fatsoenlijken omgang sluit, alleen omdat zij er hun werk van maken,
om in eene behoefte der maatschappij te voorzien, welke de balie,
de drukpers en de kansel van allen blaam vrijspreken. In dit opzigt
volgt de maatschappij voorzeker de onredelijkheid der oude Egyptenaren
na, die zekere klasse van menschen gebruikten, om de lijken voor het
balsemen te bereiden, maar met stokken en steenen op hen aanvlogen,
zoodra hunne werkzaamheid verrigt was, omdat zij eene heiligschennis
aan de dooden hadden gepleegd. Als er eene mishandelde menschenklasse
op de wereld bestaat, is het zeker die der slavenhandelaren; want
indien er geen kwaad steekt in de instelling der slavernij,--indien
zij door God verordend en vereerenswaardig is, gelijk de burgerlijke
regering en de familie, en gelijk andere betrekkingen van eigendom--dan
is er ook geene reden ter wereld, waarom iemand niet even onschuldig
een slavenhandelaar, als eene andere soort van handelaar mag wezen.
HOOFDSTUK III.
MR. EN MRS. SHELBY.
Het was het oogmerk der schrijfster, bij het schilderen der huiselijke
inrigtingen van Mr. en Mrs. Shelby, een tafereel op te hangen van de
schoonste zijde van het slavenleven, waar trage inschikkelijkheid en
goedhartig geduld door eene regtmatige tucht en een met bekwaamheid
en oordeel medegedeeld godsdienstig onderwijs worden getemperd.
De schrijfster heeft hare taak niet aanvaard, zonder veel aan beide
zijden van het vraagstuk te lezen, en bijzondere moeite te doen,
om al de meest gunstige voorstellingen der slavernij te verzamelen,
welke zij kon bekomen. Daar de lezer misschien nieuwsgierig zal zijn,
om eenigen van deze documenten te zien, zal de schrijfster die in
hun geheel mededeelen. Er is voor de wereld volstrekt geen gevaar
in, dat zij de allerschoonste zijde der slavernij te zien krijgt; de
gruwelen en barbaarschheden, die daaraan noodzakelijk verbonden zijn,
zijn zelfs zoo schrikkelijk, dat men waarlijk wel al den troost noodig
heeft, welken men uit berigten gelijk de onderstaande kan ontleenen,
om zich voor volslagene wanhoop aan de menschheid te bewaren. Het
eerste stuk is uit Mr. J. K. Paulding's Brieven over de Slavernij
genomen, en is een brief van een Virginisch planter, wien wij, naar
zijne manier van schrijven, voor een beminnelijk, innemend man moeten
houden, die waarschijnlijk den staat der zaken op zijn eigen goed
volkomen naar waarheid beschrijft.
Waarde Heer!
Wat de eerste vraag aangaat, betrekkelijk de "regten en pligten
van den slaaf," weet ik niet welk eene uitgebreidheid van dit
gedeelte van het onderwerp men op het oog heeft. Op de eenvoudigste
wijze beschouwd, gelijk men het in Virginië begrijpt en behandelt,
zou ik zeggen dat de slaaf aanspraak heeft op eenen overvloed van
goed, eenvoudig voedsel, op grove, maar goede kleeding; op eene
warme, maar nederige woning; op bescherming wanneer hij gezond,
en hulp wanneer hij ziek is; en dat het aan den anderen kant
zijn pligt is, zijnen meester alle dienst te bewijzen, die hij
behoudens volmaakte gezondheid bewijzen kan, en zich onderdanig
en eerlijk te gedragen. Andere aanmerkingen doen zich op, maar
zullen voegzamer onder verschillende hoofden aangevoerd worden.
2. De huiselijke betrekkingen tusschen meester en slaaf.--Deze
betrekkingen worden door velen in het Noorden zeer verkeerd
begrepen, daar zij deze woorden voor gelijk beteekenend achten
met onderdrukker en onderdrukte. Niets kan verder bezijden
de waarheid zijn. De toestand der Negers in dezen Staat is
zeer verbeterd. De eigenaren waren voorheen minder in getal en
rijker dan tegenwoordig. Verafgelegene kwartieren werden dikwijls
aangehouden om het aristocratisch heerenhuis te schragen. Deze
werden zelden door de eigenaren bezocht; en gevoellooze opzigters,
dikwijls verwisseld, werden gebezigd om hen voor een aandeel
in den oogst te beheeren. Deze lieden mishandelden het land en
somtijds de slaven. Hun post was slechts voor een jaar vast, en
natuurlijk deden zij hun best met hun korten tijd van gezag. Ten
gevolge van onze instellingen is de grondeigendom meer verdeeld
geworden, en wonen nu de meeste grondeigenaren op of bij hunne
goederen. Er zijn, wel is waar, uitzonderingen, vooral onder de
rijke heeren in de steden; maar deze laatsten zijn bijna alle
verlicht en menschlievend, even welgezind voor den grond als voor
den slaaf die dezen bebouwt. Ik zou eenige edele voorbeelden van
vaderlandlievende, doortastende verbeteringen onder hen kunnen
aanwijzen. Maar om tot de op hunne goederen wonende eigenaren
terug te keeren: de meesten van hen zijn op het goed groot
geworden; van de oudere Negers hebben zij in hunne kindschheid
tallooze blijken van vriendelijkheid ontvangen; de jongere zijn
niet zelden hunne speelmakkers geweest (niet de meest voegzame,
dit beken ik,) en aan beide zijden wordt dus veel welwillendheid
voortgebragt. Daarbij komt nog, dat de meeste menschen aan hun
eigendom gehecht zijn; en deze gehechtheid is sterker in het geval
van personen dan van zaken. Dit weet ik en gevoel ik. Het is waar,
er zijn harde meesters, maar er zijn ook slechte echtgenooten
en vaders. Deze allen zijn uitzonderingen op den regel, niet de
regel zelf. Zullen wij daarom die betrekkingen, en de regten en
het gezag daaraan verbonden, over het geheel veroordeelen, uit
hoofde van het toevallige misbruik? Ik zou vele voorbeelden kunnen
vermelden van sterke gehechtheid aan de zijde van den slaaf, maar
wil er slechts een paar van aanvoeren, waarvan ik zelf het voorwerp
ben geweest. Het werd de vraag, of een trouwe dienaar, van zijne
kindschheid af bij mij opgevoed, zijnen meester zou laten varen,
of wel zijne vrouw en kinderen, aan welke hij met liefde gehecht,
en voor wie hij zeer oplettend en goed was. De proef was zwaar,
maar hij besloot die teedere banden te verbreken en bij mij
te blijven. Ik liet het geheel aan zijne keus over, hoewel ik,
mijn belang raadplegende, hem niet voor het vierdubbele van den
prijs had willen missen, dien ik waarschijnlijk zou gekregen
hebben. Gelukkig was ik later in staat om zijne familie te
koopen, met uitzondering van eene dochter die goed geplaatst is,
en niets dan de dood zal hen voortaan scheiden. Indien de proef
genomen werd, ben ik overtuigd dat vele meesters zulke treffende
bewijzen van trouw zouden ontvangen. Iemand verhaalde mij slechts
een paar dagen geleden een dergelijk, zelfs nog sterker geval,
van een zijner slavinnen. Tot belooning der ijverige en teedere
oppassing eener geëerbiedigde moeder in hare laatste ziekte,
deed ik het voorstel om eene gezonde en schrandere vrouw, omtrent
dertig jaren oud, de beste ziekenoppasster en in alle opzigten
eene van de beste dienstboden in den Staat, van welke ik slechts
half eigenaar was, te koopen en vrij te laten; maar zij weigerde de
familie te verlaten en heeft het sedert beter gehad dan alsof zij
vrij was geweest. Het zal wel verschooning vinden als ik hier een
koddig geval verhaal, dat ik eenigen tijd geleden gehoord heb. Een
begunstigd en verwend dienaar verzocht zijnen meester om hem aan
een ander heer te verkoopen. Zijn meester weigerde dit, maar zeide
hem, dat het hem volkomen vrij stond naar het Noorden te gaan,
indien hij nog niet vrij genoeg was. Na eenigen tijd herhaalde
hij zijn verzoek; en toen hij gedrongen werd om eene verklaring
van zijn zonderling gedrag te geven, zeide hij zijnen meester,
dat hij zich voor teringachtig hield en spoedig sterven zou; en
hij dacht dat Mr. B. beter in staat was om het verlies te dragen
dan zijn meester. Hij werd naar eene medicinale bron gezonden en
herkreeg zijne gezondheid, indien hij deze al ooit verloren had,
waarvan zijn meester geene kennis had gedragen.--Het zal niet
ondienstig zijn mijn eigen gedrag ten opzigte mijner bedienden
te beschrijven, welke ik poog gelukkig te maken, terwijl ik
voordeel van hen trek. Ik weiger nooit hun te woord te staan,
maar luister geduldig naar hetgeen zij mij willen mededeelen. Ik
praat gemeenzaam met hen die te oud zijn om meer dienst te doen,
en met hen die nog te jong daartoe zijn. Met de anderen neem ik
eene meer voorzigtige terughouding in acht, maar ik moedig allen
aan, om mij zonder vrees te naderen. Bijna nooit ga ik naar de
stad, zonder dat ik voor sommigen van hen boodschappen heb te
verrigten: en ik denk dat zij mij liefst gebruiken, daar zij
gelooven dat ik, als hun geld niet geheel toereikend mogt zijn,
er wel een weinigje zou bij leggen; en niet zelden doe ik dat ook,
om iets des te beters voor hen te krijgen. De betrekking tusschen
mijzelven en mijne slaven is bepaald vriendelijk. Ik houd eene
tamelijk strikte tucht, met goedheid gemengd, en zelden verlies ik
eigendom door diefachtige, of arbeid door weggeloopene slaven. Ik
sluit nooit de buitendeuren van mijn huis. Het wordt gedaan, maar
door de bedienden; en zelden denk ik daar aan. Ik ga op bepaalde
tijden voor twee maanden van huis, en laat dan het woonhuis,
het zilverwerk en andere kostbaarheden aan de bedienden over,
zonder zelfs de voorwerpen na te tellen.
3. De duur van den arbeid der slaven.--De dag wordt gewoonlijk lang
genoeg geacht. Nachtwerk wordt niet door mij gevorderd, behalve
eens in de week om koren te bolsteren tot hun eigen gebruik, en
bij eenige andere noodzakelijke gelegenheden. Het volk, gelijk
wij hen doorgaans noemen, moet met het aanbreken van den dag hunne
huizen verlaten en tot aan den donker werken, met eene verpoozing
van een half uur tot een uur voor het ontbijt, en een tot twee
uren voor het middagmaal, naar het jaargetijde en de aard van
het werk is. In dit opzigt kunnen onze Negers, naar ik meen,
eene gunstige vergelijking met alle andere arbeiders doorstaan.
4. De vrijheid gewoonlijk aan de slaven vergund--hunne feestdagen
en vermaken, en de manier, waarop zij gewoonlijk hunne avonden
en feestdagen slijten.--Het is hun verboden van het goed te
gaan, zonder vooraf verlof te hebben bekomen; hoewel zij dezen
regel dikwijls overtreden, en dat ongestraft, behalve in zeer
erge gevallen. Zij die vrouwen op andere plantaadjes hebben,
gaan deze op zekere bepaalde nachten bezoeken, en hebben eene
vergunning van tijd om te gaan, en terug te komen, evenredig
aan den afstand. Mijne Negers hebben verlof en worden zelfs
aangemoedigd om zoo veel eenden en hoenders op te kweeken als
zij kunnen; om groenten tot eigen gebruik en eene plek koren
ten verkoop te planten; om hun handwerk uit te oefenen, wanneer
zij er een verstaan, hetgeen velen doen; om muskusratten en
andere dieren te vangen voor het bont of het vleesch; om bijen
te houden; om, in het kort, een eerlijken stuiver te verdienen,
op alle manieren, waartoe het toeval of hunne eigene schranderheid
gelegenheid geven. De opgenoemde manieren zijn echter die, welke
het meest worden aangewend, en overleggende slaven zijn in staat,
om daarmede hoofd voor hoofd van vijf tot dertig dollars te
verdienen. Het koren is eene andere soort dan die ik verbouw, en
wordt alles door mij gekocht. Zeer vele hoenders worden opgebragt;
ik heb dit jaar vernomen, dat een man voor tien dollars waarde te
gelijk verkocht heeft. Eene der voornaamste bronnen van winst is
het bont van de muskusrat; en om deze te vangen zijn de moerassen
van het goed sedert onheugelijken tijd afgedeeld, en deze deelen
worden bijna als erfelijke leengoederen bezeten. De Negers
hebben aan Nat Turner [1] en Tappan de inkorting van sommige
hunner voorregten te danken. Als opregt vriend der zwarten,
heb ik de roekelooze tusschenkomst dezer lieden zeer beklaagd,
uit hoofde der beperkingen, welke het noodzakelijk is geweest, of
welke men noodzakelijk heeft geacht, daarna op te leggen. Sedert
den aanslag van den eerstgenoemden held, is het hun verboden
te prediken, behalve voor hunne medeslaven, die aan denzelfden
eigenaar toebehooren; openbare begrafenissen te houden, tenzij
een blanke daarbij de lijkdienst verrigt, en te leeren lezen en
schrijven. Hunne begrafenissen gaven hun voorheen groot genoegen,
en het was hier gebruikelijk, de betrekkingen des overledenen van
spek, brandewijn, meel, suiker en boter te voorzien, waarmede
op hunne manier een groot onthaal werd aangerigt. Wij hadden
eens groot vermaak in een hartigen kerel, die zijne meesteres
verzocht om hem bij zijn leven zijne begrafenis te laten houden,
daar die hem dan nog goed zou doen. Dit schalksche verzoek werd
toegestaan, en ik durf zeggen, dat er nooit eene begrafenis was,
waarvan de hoofdpersoon zelf zooveel genot had. Toen dit werd
toegestaan, predikten verscheidene Negers met groote vlugheid van
taal. Ik was er eenige jaren geleden bij tegenwoordig, toen een
Episcopaalsch geestelijke het volk, na voorafgaande oproeping,
aansprak. Na het slot eener uitmuntende leerrede stond een
neger-prediker op en dankte hem vriendelijk voor zijne rede,
maar zeide hem ook rondborstig, "dat de vergadering zijn lingo
niet verstond." Daarna vervolgde hij zelf, met groote heftigheid
en radheid, woorden smedende, wanneer hij die niet voor de hand,
of liever voor de tong vond, en overtuigde zijne toehoorders
zonder twijfel van zijne meerderheid boven zijnen blanken
mede-arbeider in het veld der genade. Mijn broeder en ik, die
aan elkander grenzende goederen hebben, hebben onlangs op de
grenslinie daartusschen eene kapel gebouwd en eenen geschikten
prediker van de gezindte der Baptisten, waartoe de Negers bijna
uitsluitend behooren, gebezigd om hun godsdienstig onderwijs
te geven. Behalve als een voorbereidende stap tot emancipatie,
houd ik het voor zeer onstaatkundig, zelfs wat de slaven zelven
aangaat, hun te veroorloven om te leeren lezen en schrijven. "Waar
onkunde een zegen is, is het dwaasheid wijs te zijn." En het is
zeker onstaatkundig wat de meesters aangaat, volgens den regel,
"dat kennis magt is." Mijne arbeiders hebben niet zulke lange
feesttijden als die van de meeste andere lieden. Ik geef drie dagen
met Kerstmis, en één dag met elk der drie andere tijden, behalve
eenigen tijd om hunne plekjes grond te bewerken; of als het zeer
druk is bewerk ik ze liever zelf. De meeste oude tijdverdrijven
zijn in deze streek in onbruik geraakt, en godsdienst, valsche of
echte, is daarvoor in de plaats gekomen. De banjo, hun nationaal
instrument, is slechts in naam bekend, of in eenige weinige
melodieën, die nog bewaard zijn gebleven. Eenigen van de jongste
Negers zingen en dansen, maar de avonden en feestdagen worden
gewoonlijk besteed met werken, bezoeken geven, en bidden en psalmen
zingen. De oorspronkelijke gebruiken en vermakelijkheden worden,
geloof ik, verder zuidwaarts beter bewaard, waar de slaven uit
Afrika werden aangebragt lang nadat er daar vandaan hier kwamen.
6. De gewone voorziening van voedsel en kleeding voor diegenen,
die te jong of te oud zijn om te arbeiden.--Mijne mannen ontvangen
twaalf quarts maïsmeel (de overvloedige en algemeene toelaag in
dezen Staat), zeven gezouten haringen en twee pond gerookt spek
of drie pond varkensvleesch in de week; de anderen evenredig
minder. Doch algemeen gesproken, wordt hun voedsel dagelijks
uitgegeven, met uitzondering van het meel, en bestaat uit
visch of spek tot ontbijt, en vleesch, versch of gezouten, met
groenten, wanneer wij die verschaffen kunnen, tot middagmaal;
of voor een paar maanden in de lente uit verschen gekookten
visch met wat spek. Deze manier is eenigzins kostbaarder voor
mij dan de wekelijksche rantsoenen, maar gemakkelijker voor de
arbeiders. Oude of zwakkelijke slaven krijgen hunne levensmiddelen
eens in de week; en van het oogenblik, dat het kind niet meer door
de moeder gevoed wordt, ontvangt het acht quarts meel (meer dan
het kan gebruiken) en een half pond spek. Behalve het door mij
verschafte voedsel, zijn bijna al de slaven in staat om nog iets
uit hun eigen voorraad daarbij te voegen, en onder de volwassenen
bestaat naauwelijks een voorbeeld van iemand, die zoo weinig
overleg heeft, dat hij dit niet doet. Het moet wel een slordige
kerel zijn, die den wensch van den vermaarden Hendrik IV ten
opzigte der Fransche boeren niet kan verwezenlijken en op zondag
zijn hoen eten. Ik houd, ten gebruike der Negers, altijd suiker,
stroop enz. in voorraad, welke, hoewel niet regelmatig uitgegeven,
met de geringste voorwendselen, dikwijls zonder eenig voorwendsel,
worden gevraagd en nooit worden geweigerd, behalve in geval van
wangedrag. Wat kleederen betreft: de mannen en jongens ontvangen
een winterrok en broek van sterk laken, drie hemden, een sterk
paar schoenen en sokken, en een zomerpantalon, ieder jaar; een
hoed om het andere jaar, en een overjas en deken elk derde jaar. In
plaats van overjassen en hoeden, hebben de vrouwen groote kragen,
om bij slecht weder het bovenlijf te beschermen, en doeken voor
het hoofd. De verschafte kleedingstukken zijn goed en bruikbaar,
en met hetgeen zij zelven koopen hebben zij een welvoegelijk en
fatsoenlijk voorkomen. Op zondag zijn zij zelfs mooi. De bejaarden
en ziekelijken worden even geregeld gekleed als de anderen, maar
met minder sterke stoffen. Moeders ontvangen wat ruw katoen, in
evenredigheid tot het aantal kinderen, met het voorregt dat het
garen, als het gesponnen is, op mijne kosten geweven wordt. Ik
voorzie hen van dekens. Weezen worden bij zorgvuldige vrouwen
geplaatst en met teederheid behandeld. Ik ben aan de kleine slaven
gehecht en moedig hen tot gemeenzaamheid aan. Somtijds wanneer
ik voorbij het kwartier rijd, komen zij met de wonderlijkste
verzoeken naar mij toe loopen, en worden tevreden gesteld door de
uitdeeling van eene kleine gift. De beschrevene kleeding is die,
welke aan de veldarbeiders gegeven wordt. Huisbedienden, eene zeer
talrijke klasse in Virginië, worden natuurlijk anders en veel beter
gekleed. Ik verzuimde op de behoorlijke plaats te vermelden, dat
er op elk van mijne plantaadjes eene keuken, een oven en een of
meer kooksters zijn, en dat ieder arbeider een blikken keteltje
heeft voor zijn eten, dat door de kleine Negers naar het veld
wordt gebragt, die de arbeiders ook van water voorzien.
7. Hunne behandeling in geval van ziekte.--Mijne Negers gaan (of
worden gedragen) zoodra zij door ziekte aangetast zijn, naar een
ruim en luchtig hospitaal, bij het heerenhuis. Zij worden daar
door eene oplettende oppasster ontvangen, die eenen voorraad
van medicijnen en beddegoed heeft, en over zooveel ligt voedsel
kan beschikken als zij noodig mag hebben, hetzij van de tafel of
uit de provisiekamer des eigenaars. Wijn, sago, rijst en andere
kleine benoodigdheden van zulk eene inrigting worden altijd bij
de hand gehouden. De omstandigheden der zieken zijn veel beter
dan die der arme blanken of vrije kleurlingen in den omtrek.
8. Hunne belooningen en straffen.--Ik geef bij gelegenheid kleine
geschenken voor goed gedrag, inzonderheid na den oogst, en weiger
naauwelijks ooit eene gunst, welke door hen gevraagd wordt, die
getrouw hunnen pligt vervullen. Boosaardige en luije arbeiders
worden met slagen gestraft, met mate gegeven, waarbij in geval
van diefstal het onthouden van vleesch wordt gevoegd, eene zware
straf voor hen wie men dit anders nooit laat missen. Volgens mijne
beperkte ondervinding denk ik, dat arbeiders in het Noorden veel
zwaarder werken dan onze slaven. Ik was in een collegie in een der
vrije Staten opgevoed, en bij mijne terugkomst in Virginië werd
ik getroffen door het contrast. Ik was verbaasd over het aantal
van ledigloopende dienstboden, en plaagde mijne moeder zeer,
tot mijne latere beschaming, om het huishouden te verminderen;
ik zeg tot mijne beschaming, omdat ik, na achttien jaren in
het goede oude "dominion" gewoond te hebben, mij door een troep
dienstboden omringd vond, bijna even talrijk als die, waartegen
ik vroeger zoo luid schreeuwde. Terwijl ik aan dit onderwerp ben,
zal het niet ongepast wezen een geval van vrijlating te vermelden,
dat omtrent drie jaren geleden plaats had. Mijn naaste buurman,
een man van ontzaggelijk vermogen, had een begunstigd dienaar, een
knap kerel, met beschaafde manieren en een uitmuntend karakter,
die lezen en schrijven kon, en volkomen bedreven was in de
pligten van bottelier en huishouder, in welker vervulling hij
een onbeperkt vertrouwen genoot. Deze man werd, bij den dood van
zijnen meester, geëmancipeerd met een legaat van 6000 dollars,
en bovendien nog ongeveer 2000 dollars meer, welke hij had mogen
opsparen en aan zijnen meester in bewaring had gegeven, die hem
daarvoor had gecrediteerd. Het gebruik dat deze man, schijnbaar
zoowel geschikt voor de vrijheid, en die zooveel gelegenheid heeft
gehad om te reizen en voor zichzelven te oordeelen, van zijn
geld en zijnen tijd maakt, is eenigzins opmerkelijk. Uithoofde
van zijn voorbeeldig gedrag, is het hem vergund in den Staat te
blijven wonen, en voor een zeer matig loon vervult hij de zelfde
betrekking, welke hij in het oude huishouden had, en die hij
waarschijnlijk zoo lang als hij leeft zal behouden. Hij heeft
geene eigene kinderen, maar heeft een meisje van zijne familie
op eene school besteed. Behalve in dit opzigt, en in het koopen
van eenige eenvoudige stukken huisraad, schijnen zijne vrijheid
en zijn geld hem geen voordeel te hebben gedaan. Een bediende
van mij, die vertrouwelijk met hem bekend is, denkt dat hij niet
zoo gelukkig is, als hij voor zijne vrijlating was. Verscheidene
andere bedienden werden te gelijker tijd vrijgelaten, met kleinere
legaten, maar ik weet niet wat er van hen geworden is.
Ik beschouw de negerslavernij, hoezeer ook verzacht, niet als
een Utopiaansch stelsel, en heb niet getracht haar als zoodanig
af te schilderen. Maar zij bestaat, en het bezwaar om haar af te
schaffen, wordt door iedereen gevoeld en erkend, behalve door de
dweepers, die "gelijk dwazen instormen, waar engelen niet durven
treden." Het is aangenaam te weten, dat de bezwaren daarvan niet
te drukkend zijn om gedragen te worden. Dat de behandeling der
slaven in dezen Staat menschelijk, ja zelfs zacht is, kan worden
opgemaakt uit hunnen snellen aanwas en langen levensduur. Ik geloof
dat zij, wat hunnen zedelijken en ligchamelijken toestand betreft,
zoo gelukkig zijn, als eenige boerenstand op de wereld; en als de
slotsom van mijn onderzoek en mijne lectuur, durf ik verzekeren,
dat in geen land de arbeiders zoo ruim en geregeld van brood
en vleesch voorzien worden, als de negerslaven der Vereenigde
Staten. Hoe groot de schaarschte van levensmiddelen wezen mag,
de hongersnood bereikt hen nooit.
P.S. Ik had boven kunnen opgeven, dat op dit goed ongeveer honderd
en zestig zwarten zijn. Met uitzondering van kleine kinderen,
heeft er, zooveel ik mij herinner, in achttien maanden slechts
één sterfgeval plaats gehad--dat van een man van volle vijf en
zestig jaren. De rekening van geneeskundige hulp, sedert den
tweeden van den vorigen November, een tijd van over het jaar,
is minder dan veertig dollars.
De volgende berigten zijn ontleend uit "Ingraham's Reizen in het
Zuidwesten," een werk dat evenzeer geschreven schijnt om de schoonheden
der slavernij aan te toonen als iets anders. Van den staat der zaken
op eenige zuidelijke plantaadjes sprekende, geeft hij de volgende
tafereelen, die zonder aanmerking of toelichting worden medegedeeld:
De kleine kandidaten voor "bevordering naar het veld" zijn
gedurende de eerste vijf of zes jaren van hun bestaan nuttelooze
voorwerpen op eene plantaadje. Dan moeten zij de eerste les in
het elementaire gedeelte hunner opvoeding nemen. Als zij hun
hand-ABC tamelijk wel geleerd hebben, worden zij in het veld
gezet om te leeren spellen--dat is katoen plukken. De eerste dag
in het veld is hun schoonste dag. De jonge Negers zien daarnaar
met evenveel rusteloos ongeduld uit, als schooljongens naar eene
vacantie. Zwarte kinderen worden niet zoo vroeg aan het werk gezet,
als vele kinderen van arme ouders in het Noorden. Het is dikwijls
het geval, dat de kinderen van huisbedienden gunstelingen in huis
en speelmakkers van de blanke kinderen der familie worden. Geen
tooneel kan levendiger of voor een Noorderling interessanter zijn
dan dat, hetwelk het negerkwartier eener welgeregelde plantaadje
op eenen zondagochtend, even voor kerktijd, aanbiedt. In elke hut
zijn de mannen aan het scheren en kleeden; de vrouwen, in hare
bonte katoentjes gekleed, maken hare gekroesde haren op--waarop
zij niet weinig grootsch zijn--en zien den staat van hare kinderen
na; de oude lieden, net gekleed, zitten bij de deuren stil te
praten of te rooken; en diegenen van de jongere bevolking, die
niet juist de pijniging der waschtobbe ondergaan, vermaken zich
in de schaduw van het geboomte of om een kleinen waterplas, met
evenveel lust, alsof slavernij en vrijheid woorden van gelijke
beteekenis waren. Wanneer allen gekleed zijn, en het uur voor
de godsdienstoefening komt, sluiten zij hunne hutten, en gaat
de geheele bevolking van het dorpje naar de kerk, waar de dienst
verrigt wordt, somtijds door een geordend geestelijke, somtijds
door den planter zelven, als hij lid eener kerk is. De geheele
plantaadje wordt ook dikwijls in eene zondagsschool hervormd,
welke door den planter of door een lid zijner familie onderwezen
wordt; en dikwijls is de zorg van hunnen meester, om hen te doen
begrijpen wat hun geleerd wordt--eene moeijelijke zaak bij den
tegenwoordigen staat hunner geestvermogens--zoo groot, dat geene
middelen, om hen te doen vorderen, onbeproefd worden gelaten. Niet
lang geleden werd mij een geschreven catechismus getoond, met
veel zorg en oordeel door een voornaam planter opgesteld, op eene
manier, die uitmuntend naar de vatbaarheid der Negers berekend was.
Het is thans gebruikelijk de slaven met goedheid te behandelen;
en die planters, van wie men weet, dat zij onmenschelijk hard voor
hunne slaven zijn, worden door het meer beschaafde en menschelijke
gedeelte der maatschappij naauwelijks meer voorgesproken. Zulke
voorbeelden zijn echter zeldzaam; maar er zijn overal menschen
zonder zedelijke beginselen, die hunne kwaadaardigheid en
hartstogtelijkheid botvieren, niet minder vaardig op den rug
van een door een contract gebonden leerknaap, als op dien van
een gekochten slaaf. Huiskapellen worden thans gesticht op de
meeste plantaadjes van vermogenden, die ver van eene kerk liggen;
zondagsscholen worden voor zwarte kinderen en bijbelklassen voor de
ouders gevestigd, onder toezigt van den planter, van een kapellaan
of van eenige vrouwelijke leden der familie.
Ook zijn de planters niet onverschillig voor den welstand hunner
grijze slaven. Ik ben dikwijls geroerd door het zien der vele
blijken van hun welwillend gevoel voor deze lieden. Zij spreken
hen altijd op een zachten en vriendelijken toon aan, als Uncle
of Aunty (Oom of Tante), benamingen welke aan oude Negers en
Negerinnen even algemeen gegeven worden, als die van boy en girl
(jongen en meid) aan allen onder de veertig jaren. Sommige oude
Afrikanen laat men hunne laatste jaren in hunne huizen slijten,
zonder eenigerlei werk te doen; als zij niet al te zwak zijn,
bebouwen deze lieden kleine plekken gronds, waarop zij eenige
groenten kweeken--want groenten groeijen in dit klimaat bijna het
geheele jaar door--en zoo een weinig geld winnen, om zich eenige
bijzondere gemakken te verschaffen. Zij ontvangen ook altijd
geschenken van hunne meesters en meesteressen en de Negers op
het goed, welke laatste bijzonder verlangend zijn, om de oude
lieden tevreden te zien. Eene optelling van de buitengewone
gerijfelijkheden, welke sommige planters hunne slaven vergunnen,
zou in het Noorden bezwaarlijk geloof vinden. Maar gij moet
bedenken, dat de zuidelijke planters menschen zijn, menschen van
gevoel, edelaardig en hooghartig, en even menschlievend als de
zonen van een kouder klimaat--hoewel zij mogen geleerd hebben, om
datgene voor een regt te houden wat eene verschillende opvoeding
de Noorderlingen geleerd heeft, als een onregt te beschouwen.
Over het karakter van Mrs. Shelby moet de schrijfster eenige woorden
zeggen. Toen zij eenige jaren geleden in Kentucky reisde, deelden
eenige godvruchtige dames haar ten aanzien der slavernij dezelfde
gevoelens mede, welke de lezer door Mr. Shelby heeft hooren uitdrukken.
Er zijn velen, wier natuurlijk gevoel van regt de gruwelen van het
stelsel niet kan leeren dulden, hoewel zij dit door geestelijken van
den kansel hooren verdedigen, en door allen die door rang en rijkdom
uitmunten, zien voorstaan.
Eene vrome dame zeide tot de schrijfster, ten aanzien van het onderwijs
harer slaven: "ik schaam mij om hen te leeren wat regt is. Ik weet dat
zij even goed weten als ik, dat het onregt is hen als slaven te houden,
en ik schaam mij om hen in het gezigt te zien." Naar eene schrandere
mulattin wijzende, die de kamer doorging, vervolgde zij: "daar is nu
B--. Zij is zoo schrander en knap, als eenige blanke vrouw, die ik
ooit gekend heb, en evenzeer geschikt om hare vrijheid te hebben en op
zichzelve te passen; en zij weet dat het niet regt is haar te houden,
gelijk wij doen, en ik weet dat ook; en toch kan ik mijn man niet
overhalen om te denken zoo als ik, of ik zou hen gaarne vrij laten."
Eene eerwaardige vriendin der schrijfster, eene dame als slavenhoudster
geboren en opgevoed, gebruikte tegen de schrijfster dezelfde woorden,
aan Mrs. Shelby toegeschreven: "ik heb nooit gedacht, dat het regt
was slaven te houden. Ik heb het altijd voor onregt gehouden, toen ik
nog een meisje was, en nog meer, sedert ik lid van de kerk geworden
ben." Een voorval door deze vriendin, verhaald uit haar examen om tot
de kerk te worden toegelaten, is een treffend bewijs van het verschil,
dat dikwijls tusschen theoretische en practicale menschlievendheid
kan bestaan.
Zekere klasse van godgeleerden in Nieuw-Engeland telt zulke ijverige
voorstanders der leer van belanglooze menschlievendheid, dat zij het
tot een verpligtend geloofsartikel maken, dat ieder persoon gewillig
behoort te zijn, om eeuwigdurende ellende te ondergaan, indien hij
daardoor over het geheel eene grootere mate van algemeen goed in het
heelal kon te weeg brengen; en somtijds werd aan diegenen, die lid
der kerk verlangden te worden, de vraag gedaan, of zij zich zelven,
ten proeve hunner opregtheid, tot deze gezindheid konden brengen. De
geestelijke, die deze dame zou examineren, stelde bijzonder belang
in deze bespiegelingen. Toen hij haar vroeg naar hare begrippen ten
opzigte van de verpligtingen des Christendoms, zeide zij hem, dat zij
stellig gezind was, om hare slaven, waarvan zij een groot aantal had,
te emanciperen. De geestelijke scheen dit een eenigzins overdreven
ijver te vinden, en raadde haar dat zij tijd zou nemen om er over na te
denken. Hij was echter zeer dringend om te weten, of zij, indien dit
blijken mogt ten beste voor het heelal te wezen, gewillig zou zijn om
verdoemd te worden. Geheel ongewoon aan godgeleerde bespiegelingen,
antwoordde de goede vrouw met eenige drift, "dat zij dit wel zeker
niet wilde," er natuurlijk genoeg bijvoegende, dat zij, indien dit haar
voornemen was, niet tot de kerk behoefde te komen. De goede dame werd
echter aangenomen en bewees haar ijver ten algemeenen beste op eene
meer tastbare manier, door alle hare slaven in vrijheid te stellen,
en nadat zij vrijgelaten waren zorgvuldig over hunne opvoeding en
belangen te waken.
Mrs. Shelby is een echt model van de beste klasse der zuidelijke
vrouwen; en terwijl de onheilen der instelling gevoeld en betreurd
worden, en terwijl de wereld met billijke verontwaardiging den
nationalen onderstand aanzien, die aan deze instelling gegeven wordt,
zoo wel als de mannen, die, met haren aard bekend, koelbloedig
pogingen aanwenden om haar te bevestigen en uit te breiden, is het
billijk dat zij ook de deugden van zulke personen gedachtig blijft.
Velen van haar, omringd door omstandigheden, waarover zij geene magt
kunnen hebben, verbijsterd door huiselijke zorgen, waarvan de vrouwen
in vrije staten zich weinig kunnen verbeelden, overladen met pligten
en verantwoordelijkheden die hare levenskrachten verteren, gaan nog
van dag tot dag met moed en geduld voort, alles doende wat zij kunnen
om te verligten wat zij niet kunnen verhinderen, en zoo ver den kring
van haar vermogen zich uitstrekt, diegenen die van haar afhankelijk
zijn voor de onheilen van het stelsel te behoeden.
Wij lezen van Hem, die eens ten oordeel zal komen, dat "zijne wan in
zijne hand is, en dat hij zijnen dorschvloer zal zuiveren en zijne
tarwe in de schuur verzamelen." Uit den grooten afgrond van nationale
zonde zal hij ieder korreltje van een goed en opregt voornemen en
oogmerk redden. Zijne oogen, die als vlammen vuurs zijn, dringen
terstond door in die ingewikkelde doolhoven, waarin het menschelijk
oordeel verdwaalt, en Hij zal ten laatste de waarlijk goeden en
opregten behouden en vereeren, hoezeer zij ook in het kwaad betrokken
mogen zijn geweest; en die zielen, welke de grootste verzoekingen
hebben wederstaan, en die onder de moeijelijkste omstandigheden in
het goede hebben volhard, deze zijn het van wie geschreven is: "Zij
zullen, zegt de Heer der heirscharen, te dien dage, dien Ik make zal,
Mij een eigendom zijn; en Ik zal hen verschoonen, gelijk als een man
zijnen zoon verschoont, die hem dient."
HOOFDSTUK IV.
GEORGE HARRIS.
Men heeft de teekening van George Harris overdreven genoemd,
zoowel wat zijn uiterlijk voorkomen als wat zijn karakter en zijne
geestvermogens betrof. Men heeft het ook onwaarschijnlijk genoemd dat
zoo vele bedroevende gebeurtenissen eenen slaaf zouden overkomen,
en gezegd dat dit gedeelte van het verhaal aldus eene verdraaide
voorstelling van de zaak geeft.
Wat zijn persoonlijk voorkomen betreft, moet men zich herinneren dat
personen van gemengd ras dikwijls in groote mate de trekken hunner
blanke voorouders erven. Hiervan vindt men overvloedige bewijzen
in advertentiën in dagbladen, gelijk blijkt uit de volgende, uit de
"Chattanooga Gazette" (Tennessee) 5 October, 1852.
500 dollars belooning.
Weggeloopen van den ondergeteekende, op 25 Mei, een zeer lichte
mulat omtrent 21 of 22 jaren oud, genoemd Wash. Gezegde mulat
zou zich, zonder scherpe oplettendheid, voor een blanke kunnen
uitgeven, daar hij zeer helder is--heeft blond haar, blaauwe
oogen en fraaije tanden. Hij is een uitmuntend metselaar; maar
ik denk niet dat hij zijn beroep zal voortzetten, uit vrees voor
ontdekking. Hoewel hij in voorkomen naar een blanke gelijkt, heeft
hij den aard van eenen Neger en heeft veel vermaak in komieke
liedjes en grappige gezegden. Hij is een uitmuntend huisknecht,
zeer handig in een hotel--rijzig, rank, en ziet eenigzins verlegen,
vooral wanneer hij aangesproken wordt, en is somtijds genegen om
stug te zijn. Ik twijfel niet of hij is door een of ander schelm
weggelokt, en zal bovengemelde belooning geven voor het vatten van
den jongen en den dief, te Chattanooga overgeleverd. Of ik wil
200 dollars geven voor den jongen alleen, of 100 dollars indien
hij opgesloten wordt in eene gevangenis in de Vereenigde Staten,
zoodat ik hem bekomen kan.
George O. Ragland.
"Chattanooga, 15 Junij 1852."
Uit den "Capitolian Vis-à-Vis," West Baton Rouge, Louisiana, 1
November 1852:
150 dollars belooning.
"Weggeloopen omstreeks 15 Augustus laatstleden, Joe, een geel
man; klein, omtrent 5 voet, 8 of 9 duim lang en omtrent 20 jaren
oud. Heeft een Romeinschen neus, was te Nieuw Orleans groot
gebragt, en spreekt Fransch en Engelsch. Hij werd verleden Winter
gekocht van Mr. Digges, Banks Arcade, Nieuw Orleans."
Wat geestvermogens betreft, zal de lezer zich wel herinneren, dat
de schrijfster het als eene daadzaak vermeldde, welke zij op eene
reis door Kentucky vernam, dat een jong kleurling eene machine had
uitgevonden om hennip te zuiveren, gelijk die, waarvan in haar verhaal
gesproken wordt.
Nu en dan komen ook advertentiën voor, waarin handwerkslieden van
verschillende soort te koop worden geboden. Slaven worden dikwijls als
loodsen gebruikt en hoog gewaardeerd om hunne kunde en bekwaamheid. De
volgende advertentiën zijn uit zeer jonge dagbladen.
Uit de "South Carolinian" (Columbia) 4 December, 1852.
Openbare verkooping van kostbare Negers door J. en L. T. Levin.
Zullen verkocht worden op maandag, den 6den dag van December,
de volgende kostbare Negers:
Andrew, 24 jaren oud, metselaar en stukadoor, een zeer bekwaam
werkman.
George, 22 jaren oud, een van de beste barbiers in den Staat.
James, 19 jaren oud, een uitmuntend schilder.
Deze jongens zijn in Columbia opgebragt, en zijn uitzonderingen
op de meeste jongens, en worden om geen gebrek hoegenaamd verkocht.
De voorwaarden der verkooping zijn half contant geld, de
wederhelft op een crediet van zes maanden, met interest, voor
wissels, betaalbaar bij de bank, met twee of meer goedgekeurde
endossementen.
De koopers betalen voor de noodige papieren.
27 November. William Douglass.
Uit hetzelfde blad van 18 November 1852.
Uit de hand te koop, een knap man, bootroeijer en goede loods;
is wel bekend met al de inhammen tusschen hier en Savannah en
George-Town.
Wat de voorvallen in het leven van George Harris betreft, willen wij,
opdat men zijn geval niet voor eene buitengewone uitzondering houde,
eenige dergelijke omstandigheden mededeelen uit het leven van slaven
onder onze persoonlijke bekenden.
Lewis Clark is een bekende der schrijfster. Kort nadat hij de
slavernij was ontvlugt, werd hij in de familie eener schoonzuster
der schrijfster opgenomen en daar opgevoed. Zijn gedrag gedurende
dien tijd was zoodanig, dat hij daardoor buitengemeene achting en
genegenheid won, en de schrijfster heeft dikwijls door allen die hem
kenden met den hoogsten lof van hem hooren spreken.
De heer, in wiens familie hij zoo lang geweest is, zegt van hem
onlangs in eenen brief aan de schrijfster: "Ik zou hem, gelijk men
zegt, ongeteld goud vertrouwen."
Lewis is een quadron, van een zeer goed voorkomen, met Europesche
trekken, ligt golvend haar en wiens gezigt eene schrandere, innemende
uitdrukking heeft.
Zijne moeder was eene fraaije quadrone, de dochter van haren meester
en door hem ten huwelijk gegeven aan eenen vrijen blanke, een Schot,
met uitdrukkelijke afspraak, dat zij en hare kinderen vrij zouden
zijn. Deze verbindtenis, zoo die al ooit opregt was, werd nooit
vervuld. Zijne moeder kreeg negen kinderen, en na den dood van haren
man, kwam zij, met al deze kinderen als slaven, weder bij haren vader
in huis.
Eene getrouwde dochter der familie, die door de heftigheid van haar
karakter de schrik van het geheele gezin was, had bij haar huwelijk
een jong meisje uit het huis medegenomen. Door hare geweldige
mishandelingen bragt zij dit kind spoedig tot eenen toestand van
wezenlooze krankzinnigheid, en kwam toen verstoord naar haren vader
terug, zeggende dat het kind tot niets deugde en zij een ander wilde
hebben; en het ongeluk van den armen Lewis wilde, dat zij het oog op
hem liet vallen.
Om eene harer vreeselijke uitbarstingen van drift te vermijden, gaf
de familie den knaap als een zoenoffer aan haar over. Dit voorval
wordt door Lewis in een door den druk openbaar gemaakt verhaal,
aldus beschreven:
Alle knapen werden geroepen, om voor deze heks voorbij te gaan,
opdat zij een slagtoffer voor hare boosaardigheid zon kunnen
uitzoeken, waarop zij jaren lang de phiolen harer gramschap kon
uitstorten. Ik was die ongelukkige. Mr. Campbell, mijn grootvader,
verzette zich hiertegen, omdat dit eene familie zou verdeelen,
en bood haar Mozes aan;--maar tegenwerpingen en bedenkingen van
allerlei soort werden door de woeste oploopendheid en de schelle
stem van Mrs. B. weggevaagd. Mij wilde zij hebben en niemand
anders. Mr. Campbell ging uit om te jagen en kwade gedachten te
verdrijven; de oude dame hield zich stil, want zij was zeker,
dat er geen bloed van haar in mijne aderen stroomde, en indien
er van haren man in was, zoo was het hare schuld niet. Vrouwen
van slavenhouders zijn altijd wraakzuchtig op slavenkinderen,
die bloed van haren man in de aderen hebben. Ik was te jong--nog
maar zeven jaren--om te begrijpen wat er voorviel; maar mijne
arme, liefderijke moeder begreep en gevoelde alles. Toen zij de
keuken van het heerenhuis verliet, waar zij als keukenmeid werd
gebezigd, en te huis kwam in haar eigen hutje, had zij tranen van
zielangst in de oogen en stond de droefheid op al de trekken van
haar gelaat geteekend. Zij kende de vrouwelijke Nero, wier roede nu
over mij zou zijn. Dien nacht ontweek de slaap hare oogen. Met het
jongste kind vast aan hare borst gedrukt, sleet zij den nacht met
heen en weder wandelen, telkens komende om het dek op te ligten
en naar mij en mijn armen broeder te zien, terwijl wij lagen te
slapen. Te slapen, zeg ik. Mijn broeder sliep, maar ik niet. Ik
zag mijne moeder, toen zij voor het eerst bij mij kwam en kon niet
slapen. Het tooneel van dien nacht--de diepe, onuitwischbare indruk
daarvan--is mij nog voor den geest met al de duidelijkheid van
gisteren. Des morgens werd ik bij Mrs. B. en hare kinderen in het
rijtuig gezet, en begon mijn vermoeijenden pelgrimstogt van lijden.
Mrs. Banton is een karakter, dat alleen kan bestaan, waar de wetten des
lands de grofste, onredelijkste en oploopendste menschen, evenzeer als
de edelmoedigste en menschlievendste, met onbeperkte magt bekleeden.
Wanneer magt zonder verantwoordelijkheid eene beproeving is voor de
deugd der waakzaamsten en zorgvuldigsten, hoe snel moet zij dan de
wreedheid ontwikkelen bij hen die van nature oploopend en barbaarsch
zijn.
Deze vrouw was met een dronken man van even woesten aard
vereenigd. Een verhaal van de ligchamelijke martelingen, welke
dit paar het ongelukkige kind wist aan te doen, en waarvan sommige
onuitwischbare teekenen op zijn ligchaam hebben gelaten, zou het voor
menschelijk gevoel al te pijnlijk zijn, en wij werpen gaarne eenen
sluijer daarover.
Eenige voorvallen worden echter in de volgende uittreksels medegedeeld:
Een zeer gering vergrijp was voldoende om bij deze vrouw met
ontembare hartstogten eene groote uitbarsting van verontwaardiging
uit te lokken. In mijne eenvoudigheid zette ik eens mijne lippen
aan denzelfden kop, waaruit een van hare kinderen gewoon was te
drinken, en dronk er uit. Zij gaf haar afgrijzen over zulk een
bedrijf te kennen door mijn hoofd met geweld achterover te duwen en
mij twee scheppen water in het gezigt te werpen. Deze besprenkeling
met water, werd door eene zwaardere besprenkeling met schoppen
gevolgd; maar de bittere, snijdende woorden, die daarop volgden,
waren als een hagelstorm op mijn jeugdig hart. "Zij zou mij wel
betere manieren leeren; zij zou mij laten voelen wat het was naar
hare hand gezet te worden; zij wilde één slaaf, die zijne plaats
kende; als ik water wilde hebben, moest ik naar de bron gaan en
niet daar in huis drinken." Het was een nieuwe tijd voor mij:
eenige dagen lang was ik geheel versuft van smart.
Indien er iemand is, die zoo geheel alle gevoel verloren heeft,
dat hij zeggen kan, dat slaven er niet onder lijden, wanneer
familiën gescheiden worden, laat zoo iemand naar de gescheurde
deken gaan, die mijn bed en peluw was, en daar nacht op nacht,
door de lange slepende uren heen, de bittere tranen zien stroomen
over het gezigt van dat meer dan wees geworden kind, dat met half
gesmoorde zuchten en snikken om zijne afwezige moeder roept.
Hij werd tot laat in den nacht bezig gehouden met vlas te spinnen
en het kleinste kind te wiegen, en des morgens zeer vroeg geroepen;
en indien hij niet met het eerste roepen opsprong, volgde er zeker
eene wreede kastijding. Hij zegt:
Zulk een angst bleef mij bij, dat ik den eersten schellen roep
niet hooren zou, dat ik mij dikwijls in mijne droomen verbeeldde,
die onwelkome stem te hooren, en uit mijn bed sprong en het huis
door en naar buiten ging, eer ik wakker werd. Ik heb in mijn slaap
de andere slaven gaan roepen en hun gevraagd of zij meester niet
hadden hooren roepen. Nooit, zoo lang ik leef, zal de herinnering
dier lange bittere nachten van angst uit mijn gemoed verdwijnen.
Hij voegt bij deze woorden, die wel overwogen mogen worden door hen
die hunne ziel troosten met den streelenden balsem, dat de onderdrukten
het verscheuren van familie-banden niet voelen:
Maar al mijn zware arbeid, en de bittere en wreede straffen,
gedurende de tien jaren mijner gevangenschap bij deze erger
dan Arabische familie, dit alles was als niets bij het leed,
dat ik daarover ondervond, dat ik van mijne moeder broeders en
zusters gescheiden was; dezelfde dingen, met hen bij mij, om
mij te beklagen, om mijne verhalen van smart te hooren, zouden
vergelijkender wijze dragelijk zijn geweest.
Zij waren slechts ongeveer dertig mijlen van mij af, en toch was
het mij in de tien lange eenzame jaren mijner kindschheid slechts
driemaal vergund hen te zien.
Mijne moeder vond nu en dan gelegenheid om mij een teeken van
herinnering en genegenheid te zenden, een suikeramandel of een
appel; maar bijna nooit at ik ze; zij werden bewaard, betast en
beschreid, tot zij in mijne hand versleten.
Mijne gedachten over dag en mijne droomen des nachts waren altijd
van mijne moeder en te huis; en de ontzetting, waarmede ik des
morgens ontwaakte en bevond dat het maar een droom was, is boven
het vermogen der taal om te beschrijven.
Lewis had eene schoone zuster, Delia geheeten, die na den dood van
haren grootvader, met al de kinderen harer moeder ter verdeeling van
het vermogen werd verkocht. Zij was een godvreezend meisje, lid van
de Baptistenkerk. Zij viel in de handen van een woesten dronkaard,
die haar tot zijne bijzit wilde maken. Milton Clark, een broeder
van Lewis, beschrijft in het verhaal van zijn leven het tooneel,
waar hij met zijne moeder aan de deur stond, terwijl dit meisje
daarvoor barbaarsch werd gegeeseld, omdat zij aan de beginselen harer
Christelijke belijdenis wilde getrouw blijven. Daar haar besluit
onverzettelijk was, werd zij in eenen troep gestoken en naar de markt
van Nieuw-Orleans gezonden. Hier werd zij aan een Franschman verkocht,
Coval geheeten; hij nam haar mede naar Mexico, verklaarde haar vrij
en trouwde haar. Nadat zij eenigen tijd met hem in Frankrijk en de
West-Indiën had gewoond, stierf hij, haar een vermogen van twintig
of dertig duizend dollars nalatende. Bij haren dood poogde zij dit
geld te vermaken om de vrijheid harer broeders te koopen; maar daar
een slaaf geen vermogen in bezit kan nemen, en het zelfs niet voor
hem kan vastgemaakt worden, hebben zij nooit iets daarvan ontvangen.
De omstandigheden, onder welke Lewis zijne vrijheid herkreeg, worden
aldus verhaald:
Ik had lang aan vrijheid gedacht en er van gedroomd; ik had nu
besloten eene poging te doen om haar te winnen. Geene tong kan den
twijfel, de ongerustheid en den angst uitspreken, die een slaaf
gevoelt, wanneer hij in dit opzigt een besluit wil nemen. Indien
hij eene poging doet en deze niet gelukt, wordt hij door zijne
makkers uitgelagchen, door zijnen meester onbarmhartig geslagen,
en dan al zijn leven daarvoor scherper bewaakt en harder behandeld.
En dan, wanneer hij weg komt, wie, wat zal hij vinden? Hij
is onbekend met de wereld. Het geheele blanke gedeelte van het
menschdom, dat hij ooit gezien heeft, zijn vijanden van hem en van
geheel zijn geslacht. Hoe kan hij zich wagen, waar geene andere
dan blanke gezigten hem zullen groeten? Zijn meester zegt hem,
dat de abolitionisten slaven naar de vrije staten lokken, om
hen op te vangen en naar Louisiana of Mississippi te verkoopen;
en dat als hij naar Canada komt, de Engelschen hem beide oogen
zullen uitsteken en hem voor zijn leven in eene mijn onder den
grond zetten. Hoe weet hij wat of wien hij gelooven moet? Een
angst van groote duisternis overvalt hem, als hij bedenkt wat hem
overkomen kan. Lang, zeer lang dacht ik er aan om te ontsnappen,
eer ik eene poging deed.
Eindelijk hoorde ik bij geruchte, dat ik naar Louisiana zou
verkocht worden. Toen dacht ik was het tijd om te handelen. Mijn
besluit was genomen.
Wat ik gevoelde, toen ik de vrije kust bereikte, kan men zich
beter verbeelden dan het beschrijven. Ik beefde overal van diepe
aandoening, ik kon mijne haren te berge voelen rijzen. Ik was op
wat men vrijen grond noemde, onder een volk, dat geene slaven
had. Ik zag blanke mannen aan het werk, en geen slaaf onder de
zweep krimpende. Alles was inderdaad nieuw en wonderbaar. Niet
wetende waar een vriend te vinden, onkundig van het land en
ongenegen om te vragen, uit vrees van mijne onkunde te verraden,
duurde het eene geheele week eer ik Cincinnati bereikte. Op eene
plaats, waar ik vertoefde, werden mij veel meer vragen gedaan,
dan ik wenschte te beantwoorden. Op eene andere plaats werd ik zeer
in verlegenheid gebragt door de gedienstigheid van den kastelein,
die er zijn werk van maakte om elken gast met nieuwsbladen te
voorzien. Ik nam het blad, dat hij mij gaf, en sloeg het op eene
eenigzins onhandige manier om, naar ik denk. Hij kwam naar mij
toe om mij een veto of eenig ander gewigtig nieuws te wijzen. Ik
achtte het best voor zijne hulp te bedanken, en gaf het blad terug,
zeggende, dat mijne oogen niet in een staat waren om veel te lezen.
Op eene andere plaats kwamen de buren, vernemende dat er een
Kentuckiër in de herberg was, met grooten ernst onderzoeken
wat ik daar te doen had. Kentuckiërs kwamen somtijds daar
om menschenroof te plegen. Zij waren gewoon scherp op hen te
letten. Eindelijk voldeed ik hen door hen te verzekeren, dat ik
geheel geen slavenhouder was en mijn vader ook niet; maar opdat
hunne vermoedens geene tegenovergestelde rigting zouden nemen,
voegde ik er bij, dat mijn grootvader een slavenhouder was.
Met het daglicht waren wij in Canada. Toen ik hier aan land
stapte, zeide ik: Nu zeker ben ik vrij! Goede Hemel! welk eene
gewaarwording, wanneer zij voor het eerst de borst van een
volwassen man bezoekt; van iemand tot slavernij geboren; van
iemand, die van zijne vroegste kindschheid af geleerd heeft, dat
deze levenslang zijn onvermijdelijk lot was! Niet voor toen durfde
ik voor een oogenblik het gevoel koesteren, dat een der leden van
mijn ligchaam mijn eigen was. De slaven zeggen dikwijls, wanneer
zij in hand of voet gehakt worden: "De pest op die oude hand,"
of "dien ouden voet! Hij is van meester! Laat hij er op passen;
neger kan het niet schelen of hij ooit weêr beter wordt." Mijne
handen en voeten waren nu mijne eigene.
Men zal zich herinneren, dat George, met Eliza sprekende, haar verhaalt
hoe hij door het zoontje van zijn meester ongenadig geslagen werd. Deze
bijzonderheid werd in de pen gegeven door den volgenden brief van
John M. Nelson aan Mr. Theodore Weld, medegedeeld in "De slavernij
gelijk zij is."
Mr. Nelson verhuisde vele jaren geleden uit Virginië naar Highland
County, Ohio, waar hij algemeen bekend en geacht is. Zijn brief is
gedagteekend 3 Januarij 1839.
Ik werd in Augusta County, Virginië, geboren en groot gebragt. Mijn
vader was ouderling in de Presbyteriaansche kerk en eigenaar
van ongeveer twintig slaven; hij was wat men gewoonlijk een
goed meester noemt. Zijne slaven waren doorgaans tamelijk wel
gevoed en gekleed en moesten niet al te zwaar werken. Somtijds
werd hun vergund naar de kerk te gaan, of werden zij bij de
huiselijke godsdienstoefening geroepen; weinigen evenwel maakten
van die voorregten gebruik. Bij sommige gelegenheden heb ik hen
gestrengelijk door hem zien geeselen, inzonderheid voor de misdaad
van te beproeven om hunne vrijheid te bekomen, of voor hetgeen
"wegloopen" genoemd werd. Hiervoor werden zij strenger gegeeseld
dan voor iets anders. Nadat zij weder gevat waren, heb ik hen
naakt zien uitkleeden en bij de handen ophangen, somtijds aan
een boom, somtijds aan een paal, zoodat hunne voeten maar even
den grond konden raken, en dan met een lederen riem slaan, tot
het bloed hun van den rug droop. Een jongen, Jack genoemd, heb ik
inzonderheid meer dan eens op deze manier zien afstraffen. Toen
ik nog geheel een kind was, herinner ik mij, dat het mij zeer
speet er een te zien "opbinden" om gegeeseld te worden, en ik
plagt met tranen voor hen te spreken en mijn geschreeuw met
het hunne te vereenigen, bijna gewillig om een gedeelte der
straf op mij te nemen. Ik werd door mijn vader zeer gestreng
over deze soort van medelijden doorgehaald. Doch van zulk eenen
verhardenden aard zijn deze tooneelen, dat ik van deze soort van
barmhartigheid voor den lijdenden slaaf tot zulk eene verstomping
kwam, dat ik niet alleen hunne slagen met bedaardheid kon aanzien,
maar ze hun zelf toebrengen, en dat zonder knaging. Naar één
geval heb ik dikwijls met smart en berouw teruggezien, vooral
sedert ik tot de overtuiging ben gekomen, "dat Negers menschen
zijn." Toen ik misschien veertien of vijftien jaren oud was, wilde
ik een jongen kerel, Ned geheeten, voor een of ander vermeend
misdrijf straffen--ik geloof, dat het was, dat hij een toom van
de bepaalde plaats had gelaten; en daar hij grooter en sterker
was dan ik, hield hij mijne armen vast, om mij te verhinderen van
hem te slaan. Dit hield ik voor het toppunt van onbeschaamdheid,
en riep om hulp, waarop mijn vader en mijne moeder beiden tot
mijn ontzet kwamen toeloopen. Mijn vader ontkleedde en bond hem,
bragt hem naar den boomgaard, waar teentjes in overvloed lagen,
en beval mij hem te geeselen; wanneer het eene teentje versleet,
gaf hij mij anderen aan. Nadat ik hem een poos had gegeeseld,
viel hij op zijne knieën om vergiffenis te smeeken, en ik schopte
hem in zijn gezigt. Mijn vader zeide: "Schop hem niet, maar geesel
hem;" en dit deed ik tot zijn rug letterlijk met striemen bedekt
was. Ik weet, dat ik berouw gehad heb, en ik vertrouw, dat ik
voor deze dingen vergiffenis heb ontvangen.
Mijn vader was eigenaar van eene vrouw (wij plagten haar Tante
Grace te noemen), die in Oud-Virginië was gekocht. Zij zeide mij,
dat haar oude meester haar in zijn testament hare vrijheid had
gegeven, maar bij zijn dood zijne zonen haar toch aan mijn vader
verkocht hadden. Toen hij haar kocht, liet zij eenigen onwil
blijken om met hem mede te gaan; waarop zij in boeijen werd gezet
en met geweld medegenomen. Dit was vóór dat ik geboren werd,
maar ik herinner mij de boeijen gezien te hebben, en dat mij
gezegd werd waarvoor zij gebruikt waren. Tante Grace leeft nog,
en moet tusschen de zeventig en tachtig jaren oud zijn; zij is de
laatste veertig jaren eene voorbeeldige Christinne geweest. Toen
ik een jongeling was, gaf ik mij eenige moeite om haar te leeren
lezen; dit is nu een groote troost voor haar. Sedert ouderdom
en zwakheid haar van weinig waarde voor hare eigenaars hebben
gemaakt, wordt haar toegelaten zooveel te lezen als zij verkiest;
dit kan zij, met hulp van een bril, in den ouden huisbijbel doen,
die bijna het eenige boek is, dat zij ooit heeft ingezien. Dit,
met eenig verstelwerk voor de zwarte kinderen, is al wat zij
doet; zij wordt nog als slavin gehouden. Ik herinner mij nog wel,
welk een hartverscheurend tooneel het in de familie was, toen
mijn vader haar man verkocht; dit was, naar ik meen, vijfendertig
jaren geleden. En toch werd mijn vader voor een der beste meesters
gehouden. Ik weet van weinigen, die beter waren, maar van velen,
die erger waren.
Wat de geestvermogens van George betreft en dat hij zichzelven
leerde lezen en schrijven, vindt men een zeer belangrijk en roerend
voorbeeld van een daarmede overeenstemmend geval in het "Leven van
Frederick Douglass," een boek, dat iedereen kan worden aanbevolen,
die nieuwsgierig is om te zien hoe een krachtige en werkzame geest
zich door al de ellende, vernedering en verdrukking der slavernij
heenworstelt. Eenige weinige omstandigheden moeten vooraf vermeld
worden.
Even als Clark, was Douglass de zoon van eenen blanke. Hij was een
plantaadje-slaaf in eene oude trotsche familie; zijn toestand kan
waarschijnlijk voor een gewonen gehouden worden; hij leefde namelijk
in morsigheid, vernedering en onder ongemakken van verschillenden
aard, hem door dagelijksche gewoonte tamelijk dragelijk geworden,
en bij vergelijking met het lot van hen, die ergere mishandelingen
lijden, voor benijdenswaardig gehouden. Eene omstandigheid, welke
Douglass van zijne moeder verhaalt, is zeer treffend. Hij zegt, dat
het gebruikelijk is de moeders vroeg van hare kinderen te scheiden,
om aldus haar natuurlijk gevoel te verstompen en uit te dooven. Toen
hij drie jaren oud was, werd zijne moeder naar eene plantaadje op acht
of tien (Eng.) mijlen afstands gezonden om te werken, en daarna zag
hij haar nooit behalve des nachts. Na het einde van haar dagwerk kwam
zij nu en dan naar haar kind, legde zich daarmede in hare armen neer,
suste het aan hare borst in slaap, en stond dan weder op om terug te
gaan en bij den dageraad voor het veldwerk gereed te zijn. Nu vragen
wij de voornaamste dame in Engeland of Amerika, die moeder is, of dit
niet bewijst, dat deze arme veldarbeidster, onder hare vuile lompen,
een echt moederhart in de borst had?
De laatste en bitterste vernedering, welke men over het hoofd der
ongelukkige slaven heeft uitgestort, is, dat men hun die heilige
aandoeningen ontzegt, welke God aan alle menschen eveneens gegeven
heeft. Wij hooren door kwijnende modedames, met fraaije woorden zeggen:
"het is niet te veronderstellen, dat die schepselen hetzelfde gevoel
hebben als wij," terwijl de spreekster niet het tiende deel der
vermoeijenis en pijn zou kunnen verduren, welke eene slavinnen-moeder
dikwijls voor haar kind verdraagt. Elke moeder, die een moederhart in
de borst heeft, moet weten dat dit eene lastering is tegen de natuur,
en tusschen de wieg van haar levend en het grafje van haar dood kind
staande, zulk een laster van alle moederschap met verontwaardiging
verwerpen.
Douglass verhaalt aldus, hoe hij, toen hij verplaatst en huisbediende
te Baltimore geworden was, heeft leeren lezen.
Het schijnt dat zijne meesteres, pas getrouwd en ongewoon aan het
beheer van slaven, zeer goed voor hem was; onder andere bewijzen van
goedheid behoorde ook, dat zij begon hem te leeren lezen. Toen zijn
meester ontdekte wat er voorviel, zegt hij:
Terstond verbood mijn meester Mrs. Auld om mij verder te
onderrigten, haar onder anderen zeggende, dat het ongeoorloofd
zoowel als onvoorzigtig was eenen slaaf te leeren lezen. Om
verder zijne eigene woorden te gebruiken--hij zeide: "als gij een
Neger een duim geeft, zal hij eene el nemen. Een Neger behoeft
niets te weten dan zijnen meester te gehoorzamen--te doen wat
hem gezegd wordt. Geleerdheid zou den besten Neger van de wereld
bederven. Als gij dien Neger," zeide hij van mijzelven sprekende,
"leert lezen, zou hij niet meer te houden zijn. Het zou hem
voor altijd ongeschikt maken om slaaf te wezen. Hij zou terstond
onhandelbaar worden en van geene waarde voor zijnen meester. Wat
hemzelven aangaat, het zou hem geen goed kunnen doen, maar wel
veel kwaad. Het zou hem onvergenoegd en ongelukkig maken." Deze
woorden zonken mij diep in het hart, wekten aandoeningen op,
die nog lagen te sluimeren en voerden mij tot eene reeks van
geheel nieuwe gedachten. Het was eene nieuwe gewigtige openbaring,
die mij de donkere en geheimzinnige dingen verklaarde, waarmede
mijn jeugdig verstand vruchteloos geworsteld had. Ik begreep nu
wat voor mij een verbijsterend raadsel was geweest--namelijk het
vermogen van den blanke om den zwarte tot slaaf te maken. Het
was eene groote ontdekking, waarop ik hoogen prijs stelde. Van
dat oogenblik af kende ik den weg van de slavernij tot de vrijheid.
Daarna was zijne meesteres even waakzaam om te beletten, dat
hij leerde lezen, als zij voorheen ijverig was geweest om hem te
onderwijzen. Zijne latere vorderingen beschrijft hij aldus:
Van dien tijd af werd ik zeer streng in het oog gehouden. Als ik
eenigen tijd in eene kamer alleen was, vermoedde men zeker, dat ik
een boek had en moest ik rekenschap geven wat ik deed. Dit alles
was echter te laat--de eerste stap was gedaan. Mijne meesteres
had mij, door mij de letters te leeren, den duim gegeven, en
geene voorzorg kon mij beletten de el te nemen.
Het plan dat ik ontwierp en mij zeer wel gelukte, was vriendschap
te maken met al de kleine blanke jongens, die ik op straat
ontmoette. Van dezen maakte ik er zoo velen als ik kon tot
leermeesters. Met hunne vriendelijke hulp, die ik op verschillende
tijden en plaatsen verkreeg, gelukte het mij eindelijk te leeren
lezen. Als ik om boodschappen werd gezonden, nam ik altijd mijn
boek mede, en door een gedeelte van den weg hard te loopen, vond
ik tijd om nog eene les te nemen eer ik weder naar huis ging. Ik
plagt ook brood mede te nemen, waarvan altijd genoeg in huis was
en dat ik altijd kon krijgen, want in dit opzigt had ik het veel
beter dan vele blanke kinderen in onze buurt. Dit brood plagt ik
aan kleine hongerige jongens te schenken, die mij dan daarvoor
het veel kostbaarder brood der kennis gaven. Ik ben in groote
verzoeking om de namen van twee of drie dezer kleine jongens
te noemen, als een blijk van de dankbaarheid en genegenheid,
die ik voor hen koester, maar voorzigtigheid verbiedt mij dit;
niet dat het mij zou benadeelen, maar het zou hen in verlegenheid
kunnen brengen, want het is in dit Christelijke land een bijna
onvergeeflijk misdrijf slaven te leeren lezen. Het is van die goede
kleine jongens genoeg gezegd, dat zij in Philpotstreet woonden,
zeer digt bij de scheepstimmerwerf van Durgin en Bailey. Ik plagt
met hen over de slavernij te spreken. Zoo zeide ik wel eens tot
hen, dat ik wenschte zoo vrij te kunnen zijn, als zij zouden wezen
als zij volwassen waren. "Gij zult vrij zijn, zoodra gij een en
twintig wordt, maar ik ben levenslang een slaaf. Heb ik niet even
veel regt om vrij te zijn, als gij?" Deze woorden plagten hen
te verontrusten; zij gaven mij dan hun hartelijk medelijden te
kennen en troostten mij met de hoop, dat er iets zou voorvallen,
waardoor ik vrij zou worden.
Ik was nu ongeveer twaalf jaren oud, en de gedachte van levenslang
slaaf te zijn begon mij zwaar op het hart te drukken. Juist in
dien tijd kreeg ik een boek in handen getiteld: "The Columbian
Orator." Ik maakte van elke gelegenheid, die ik vinden kon,
gebruik om dit boek te lezen. Onder andere belangwekkende
stukken, vond ik daarin eene zamenspraak tusschen een meester
en zijnen slaaf. De slaaf werd gezegd driemaal van zijnen
meester te zijn weggeloopen. De zamenspraak moest het gesprek
voorstellen, dat tusschen hen plaats had, toen de slaaf voor
de derde maal weder gevat was. In deze zamenspraak werden alle
redenen vóór de slavernij door den meester aangevoerd en door
den slaaf wederlegd. Men liet den slaaf ter beantwoording van
zijnen meester verscheidene zeer vernuftige zoo wel als treffende
dingen zeggen--dingen die het verlangde, hoewel onverwachte gevolg
hadden; want het gesprek eindigde daarmede dat de meester den
slaaf vrijwillig emancipeerde.
In hetzelfde boek vond ik een van Sheridan's krachtige
redevoeringen ter gunste van de emancipatie der Katholieken. Dit
waren uitgelezene stukken voor mij. Ik las en herlas ze met
onverflaauwde belangstelling. Zij gaven eene taal aan de vurigste
gedachten mijner eigene ziel, die mij dikwijls voor den geest
hadden gezweefd, maar uit gebrek aan vermogen om ze te uiten,
weder weggestorven waren. De moraal welke ik uit de zamenspraak
trok, was het vermogen der waarheid over het geweten zelfs
van eenen slavenhouder. Wat ik van Sheridan kreeg, was eene
stoute aanklagt der slavernij en eene krachtige verdediging der
menschen regten. Het lezen dezer stukken stelde mij in staat
om mijne gedachten te uiten en de redeneringen te wederleggen,
die vóór de slavernij worden aangevoerd; doch terwijl zij mij
van één bezwaar onthieven, bragten zij mij in een ander, bijna
nog pijnlijker dan dat waarvan ik ontheven was. Hoe meer ik las,
des te meer leerde ik hen, die mij tot een slaaf gemaakt hadden,
verfoeijen en haten. Ik kon hen in geen ander licht beschouwen,
dan als eene bende gelukkige roovers, die naar Afrika waren gegaan,
en ons uit ons vaderland hadden gestolen en in een vreemd land tot
slavernij gebragt. Ik walgde van hen als de laagsten zoowel als de
slechtsten der menschen. Terwijl ik las en de zaak overwoog, zie,
daar was die onvergenoegheid, welke meester Hugh had voorspeld,
dat op mijne geleerdheid zou volgen, reeds gekomen, en pijnigde
mijne ziel onuitsprekelijk. Terwijl ik onder die marteling kromp,
kwam het mij dikwijls voor, dat mijne kennis veeleer een vloek
dan een zegen was. Zij had mij een inzigt in mijn rampzaligen
toestand gegeven, zonder redmiddel. Zij opende mijne oogen voor den
afgrijselijken kuil, maar voor geene ladder om er uit te komen. In
oogenblikken van zielesmart benijdde ik mijne medeslaven hunne
domheid. Dikwijls heb ik gewenscht, dat ik maar een beest was. Ik
stelde den toestand van het laagste kruipende gedierte boven mijn
eigenen; alles had ik willen zijn, om maar niet te denken. Het was
dat eeuwigdurende denken aan mijnen toestand, dat mij martelde;
daarvan kon ik niet ontslagen raken. Het werd mij door alles wat
ik zag en hoorde, door alle bezielde en onbezielde voorwerpen
opgedrongen. De zilveren bazuin der vrijheid had mijne ziel
tot een eeuwig waken opgewekt. De vrijheid verscheen mij nu,
om nooit weder te verdwijnen. Ik hoorde haar in elken klank,
ik zag haar in alle dingen. Zij was altijd tegenwoordig, om mij
met een gevoel van mijnen rampzaligen toestand te martelen. Ik
zag niets zonder haar te zien, ik hoorde niets zonder haar te
hooren, en voelde niets zonder haar te voelen. Zij zag mij aan
uit elke ster, zij lachte mij toe in elke kalmte, zij ademde in
ieder windje, zij zweefde in elken storm.
Dikwijls beklaagde ik mijn eigen aanzijn en wenschte ik dat ik
dood was; en zonder de hoop om vrij te worden, twijfel ik niet of
ik zou mijzelven gedood hebben, of iets gedaan hebben, waarvoor ik
moest gedood worden. Terwijl ik in deze gemoedsstemming verkeerde,
was ik gretig om over de slavernij te hooren spreken. Ik was
altijd gereed om te luisteren. Telkens hoorde ik iets van de
abolitionisten. Het duurde eenigen tijd eer ik ontdekte, wat dit
woord beteekende. Het werd altijd in zulk een verband gebruikt,
dat het voor mij een belangwekkend woord moest wezen. Als er een
slaaf wegliep en het hem gelukte te ontkomen, of als een slaaf
zijn meester doodde, of eene schuur in brand stak, of iets deed,
dat in de oogen van een slavenhouder erg kwaad was, werd het
een gevolg der abolition genoemd. Dit woord dikwijls in zulk een
verband hoorende, begon ik te onderzoeken wat het beteekende. De
dictionnaire gaf mij weinig of geene hulp. Ik vond het was "the
act of abolishing" (de daad van afschaffen), maar nu wist ik nog
niet, wat er afgeschaft moest worden. Hier stond ik verlegen. Ik
durfde niemand naar de beteekenis van het woord vragen, want
ik begreep wel, dat het iets was, waarvan men niet verlangde,
dat ik iets weten zou. Na lang geduldig gewacht te hebben,
kreeg ik een dagblad in handen, waarin verslag werd gegeven van
een aantal verzoekschriften uit het Noorden, aandringende op de
afschaffing der slavernij in het district van Columbia en van den
slavenhandel tusschen de Staten. Van dien tijd af, verstond ik
de woorden abolition en abolitionist, en kwam altijd digter bij
wanneer zij werden uitgesproken, in de hoop van iets van belang
voor mij zelven en mijne medeslaven te hooren. Langzamerhand
kreeg ik meer licht. Ik ging eens naar de werf van Mr. Waters,
en toen ik twee Ieren steenen zag uitladen, ging ik ongevraagd
naar hen toe en hielp hen. Toen wij gedaan hadden, vroeg mij
een van hen of ik een slaaf was. Ik antwoordde, ja. Hij vroeg:
"Moet gij uw leven lang slaaf blijven?" Ik antwoordde wederom,
ja. De goede Ier scheen daardoor diep getroffen. Hij zeide tegen
den ander, dat het jammer was, dat zulk een knappe jongen als
ik voor geheel zijn leven een slaaf zou zijn. Hij zeide dat het
schande was mij zoo te houden. Zij raadden mij beiden om weg
te loopen naar het Noorden; dat ik daar vrienden zou vinden en
vrij zou zijn. Ik veinsde geen belang te stellen in hetgeen zij
zeiden, en deed alsof ik hen niet verstond, want ik vreesde, dat
zij verraders mogten zijn. Het is bekend, dat blanken somtijds
slaven aanmoedigen om te vlugten, en hen dan, om de belooning
te krijgen, opvangen en naar hunne meesters terugbrengen. Ik
was bevreesd, dat deze schijnbaar goede lieden mij zoo mogten
behandelen; maar ik onthield toch hunnen raad, en van dien tijd
af besloot ik weg te loopen. Ik verlangde naar den tijd, dat ik
veilig zou kunnen vlugten. Ik was te jong om er aan te kunnen
denken dit terstond te doen; bovendien wenschte ik te kunnen
schrijven, daar het misschien noodig zou zijn mijn eigen pas
te schrijven. Ik troostte mij met de hoop, dat ik eens wel eene
goede kans zou vinden. Ondertusschen wilde ik leeren schrijven.
Het denkbeeld van eene manier om te leeren schrijven werd bij
mij opgewekt door dikwijls op de scheepstimmerwerf aan Durgin en
Bailey te zien, hoe de timmerlieden, wanneer zij een stuk hout
gereed gemaakt hadden, daarop schreven voor welk gedeelte van
het schip het bestemd was. Als een stuk hout voor de larboard
(bakboord) zijde was bestemd, werd het gemerkt--L. Als een stuk
hout voor de starboard (stuurboord) zijde was bestemd, werd het
gemerkt--S. Een stuk voor de bakboord zijde naar voren (forward)
werd gemerkt--L. F. Een stuk voor de bakboord zijde naar achteren
(aft) werd gemerkt--L. A. Voor de stuurboord zijde naar voren
werd het gemerkt--S. F. en naar achteren--S. A. Spoedig leerde
ik de namen van die letters, en waartoe zij dienen moesten, als
zij op een stuk hout op de werf werden gezet. Ik begon terstond
ze na te schrijven, en binnen kort was ik in staat om de vier
genoemde letters te maken. Wanneer ik daarna een jongen ontmoette,
van wien ik wist dat hij schrijven kon, zeide ik hem dat ik even
goed schrijven kon als hij. Het antwoord was dan: "dat geloof
ik niet. Laat ik het u zien proberen." Dan maakte ik de letters,
die ik zoo gelukkig was geweest van te leeren en daagde hem uit
om dat te verbeteren. Op deze manier kreeg ik een goed aantal
schrijflessen, die het wel mogelijk is dat ik nooit op eene andere
manier zou gekregen hebben. Gedurende dien tijd waren de schutting,
de muur en het straatplaveisel mijne schrijfboeken, en was een stuk
krijt mijne pen. Daarmede leerde ik voornamelijk schrijven. Toen
begon ik de cursief-letters in Webster's spelboek na te schrijven
en ging daarmede voort, tot ik ze allen kon maken zonder naar
het boek te zien. Tegen dien tijd was mijn kleine meester Thomas
naar school gegaan en leerde schrijven; en hij had een aantal
schrijfboeken volgeschreven. Deze werden te huis gebragt, aan
eenigen van onze naaste buren vertoond en dan weggelegd. Mijne
meesteres plagt elken maandag namiddag naar de "class-meeting"
in het meeting-house in Wilk-street te gaan, en liet mij dan op
het huis passen. Als ik zoo alleen gelaten was, plagt ik mijn tijd
te besteden met in de witte tusschenruimten der schrijfboeken van
den jongen heer Thomas te schrijven, volgende wat hij geschreven
had. Dit bleef ik doen, tot ik eene hand schrijven kon, welke zeer
veel op die van den jongen heer Thomas geleek. Aldus gelukte het
mij, na eene jaren lange inspanning, eindelijk te leeren schrijven.
De aangehaalde bijzonderheden zullen bewijzen, dat het voorbeeld van
George Harris lang niet zoo buitengewoon is als men zou kunnen denken.
Laat de lezer nog eens het verhaal doorzien, dat George Harris
van het verkoopen zijner moeder met hare kinderen geeft, en dan het
volgende berigt lezen, medegedeeld door den Eerw. Heer Josiah Henson,
tegenwoordig leeraar der zendelings-vestiging te Dawn in Canada.
Na den dood van zijnen meester, zegt hij, werden de slaven der
plantaadje allen bij opbod verkocht.
Mijne broeders en zusters werden allen een voor een toegeslagen,
terwijl mijne moeder, mij bij de hand houdende, stond toe te zien
met eene zielesmart, waarvan ik de reden in het eerst maar flaauw
begreep, maar die mij toen de verkooping voortging met vreeselijke
duidelijkheid voor den geest kwam. Mijne moeder werd toen van mij
gescheiden en op hare beurt opgezet. Zij werd gekocht door een man,
Isaac R. geheeten, in Montgomery County (Maryland) woonachtig,
en toen werd ik geveild. Mijne moeder, half waanzinnig van smart
over deze scheiding van al hare kinderen, drong door de menigte,
terwijl er op mij geboden werd, naar de plaats waar R. stond. Zij
viel voor zijne voeten, omklemde zijne knieën, en smeekte hem, op
eenen toon gelijk eene moeder alleen kan, om ook haar "kleinste"
te koopen en haar ten minste een van hare kinderen te laten. Zal
men, kàn men het gelooven, dat deze man, aldus gebeden, in staat
was, niet alleen om voor haar smeeken de ooren te sluiten, maar
om zich met zulke geweldige stompen en schoppen van haar los te
maken, dat hij haar noodzaakte om buiten zijn bereik te kruipen,
en een gekerm van ligchamelijke pijn met de snikken van een
brekend hart te vermengen?
Nu zijn al de hier opgegevene omstandigheden werkelijk omstandigheden
der slavernij, verhaald door hen die weten wat de slavernij is, door
de beste van alle proeven--de ondervinding; en zij zijn medegedeeld
door mannen, die in vrijheid eenen naam hebben verworven, welke hun
woord even geloofwaardig maakt als het woord van iemand op de wereld.
Het geval van Lewis Clark zou harder kunnen genoemd worden dan
gewoonlijk. Het geval van Douglass is waarschijnlijk een onpartijdig
voorbeeld van den gewonen toestand.
De schrijfster heeft voorheen met een groot aantal bevrijde
slaven gesproken, waaronder velen verklaarden dat hun eigen lot bij
vergelijking zacht was geweest; maar zij heeft nooit met iemand van hen
gesproken, die niet nu of dan melding maakte van een of ander voorval,
dat hij had bijgewoond, van een of ander tooneel, waarvan hij getuige
was geweest, en dat een of ander gruwelijk misbruik van het stelsel
deed blijken; en wat het treffendste daarvan was, de verhaler zelf
beschouwde dit dikwijls blijkbaar zoo zeer als eene gewone zaak,
dat hij er slechts toevallig en zonder eenige buitengewone aandoening
melding van maakte.
Velen veronderstellen, dat het groote geschreeuw van hen, die
vijanden der slavernij zijn, ontstaat uit het lezen van ongewaarborgde
berigten in de abolitie-bladen opgemaakt, enz. Dit denkbeeld is zeer
verkeerd. De berigten, die het slavenstelsel moeten doen veroordeelen,
zijn ontleend uit de aanhoudende levende getuigenis der arme slaven
zelven, dikwijls uit die van de vlugtelingen uit slavernij, die
gedurig door onze noordelijke steden komen.
Als een voorbeeld van sommige der aldus aan het licht gebragte
voorvallen, wordt de volgende onlangs gebeurde geschiedenis
medegedeeld, aan de schrijfster door eene dame te Boston verhaald. Deze
dame, die veel gewoon was de armen te bezoeken, werd eenige maanden
geleden verzocht om naar eene mulattin te komen zien, die pas in een
kosthuis voor kleurlingen was gekomen, en ten uiterste neêrslagtig
scheen te zijn. Na een kort gesprek bleek het dat zij eene vlugtelinge
was. Hare geschiedenis was de volgende. Zij en haar broeder waren,
gelijk dikwijls het geval is, beide kinderen en slaven van hunnen
meester. Bij zijnen dood werden zij aan zijne dochter gelaten,
bleven als bedienden bij haar, en werden met zooveel toegeeflijkheid
behandeld, als men verwachten kon dat eene zeer gewone soort van
menschen diegenen zou bewijzen, die geheel en in alle opzigten onder
hunne magt waren.
De vrouw van haren broeder liep weg en ontkwam naar Canada; en dewijl
er van gesproken werd dat zij en haar kind, ten gevolge van geldelijke
ongelegenheden, verkocht zouden worden, besloot haar broeder, een
schrander en moedig jongman, haar insgelijks naar een vrij land te
helpen vlugten. Hij verborg haar eenigen tijd in het achtergedeelte
eener geringe woning in de stad, tot hij gelegenheid kon vinden om
haar weg te zenden. Terwijl zij zich in deze schuilplaats bevond, was
hij onvermoeid in zijne oplettendheid voor haar, bragt haar dikwijls
vruchten en bloemen, en deed al wat hij kon om het vervelende harer
gevangenschap te verzachten.
Eindelijk bood de hofmeester van een schip, aan wien hij diensten
had bewezen, hem aan om hem aan boord van het schip te verbergen
en aldus gelegenheid te geven om te ontkomen. De edelaardige man,
hoewel uitgelokt door een aanbod, dat hem in staat zou stellen om
terstond zijne vrouw te hervinden, aan welke hij teeder gehecht was,
wilde deze gelegenheid liever voor zijne zuster overlaten, en bij
afwezigheid van den kapitein van het schip, werden zij en haar kind
aan boord gebragt en verborgen.
Toen de kapitein terugkwam en vernam wat men gedaan had, was hij zeer
verstoord, daar de zaak, indien zij ontdekt werd, hem in ernstige
moeijelijkheden kon wikkelen. Hij zeide eerst dat hij de vrouw naar
de gevangenis in de stad wilde zenden; maar door haar smeeken en den
aandrang des hofmeesters liet hij zich bewegen om tot des avonds te
wachten, en haren broeder eene boodschap te zenden om haar terug te
komen halen. Na den donker kwam de broeder aan boord, en in plaats van
zijne zuster mede te nemen, deed hij in de aandoenlijkste bewoordingen
een beroep op de menschlievendheid des kapiteins. Hij verhaalde de
geschiedenis zijner zuster en zijne eigene, en pleitte welsprekend
voor hare vrijheid. De kapitein had zich voorgenomen om verhard te
blijven, maar, helaas! hij was slechts een mensch. Misschien had
hij zelf vrouw en kind--misschien gevoelde hij, dat hij, indien hij
in het geval van dien jongman was, voor zijne zuster hetzelfde zou
doen. Dit zij gelijk het wil, hij werd eindelijk vermurwd. Hij zeide
tot den jongman: "ik moet u van mijn schip wegzenden. Ik zal de boot
uitzetten, en u er in zien gaan, en gij moet wegroeijen en mij nooit
weêr uwe gezigten laten zien; en als gij dan toch mogt terugkomen en
aan boord blijven, zal het uwe schuld zijn en niet de mijne."
Zoo werden dan in regen en duisternis, de jongman, zijne zuster en
haar kind over het boord afgelaten en roeiden zij heen. Na eene poos
ligtte het schip het anker, maar eer het Boston bereikte, ontdekte
men dat de vrouw en het kind toch aan boord waren.
De dame, aan wie deze geschiedenis werd verhaald, werd verzocht om in
zekere bewoordingen eenen brief te schrijven aan iemand in de stad,
waaruit de vlugtelinge gekomen was, om haren broeder hare behoudene
aankomst te doen weten.
De vlugtelinge werd van werk voorzien, waardoor zij zichzelve en
haar kind kon onderhouden, en eenige weken lang zorgde de dame voor
hare behoeften.
Op eenen ochtend kwam zij met ontroering binnen, uitroepende: "O,
mevrouw, hij is gekomen! George is gekomen!" En kort daarop kwam de
jongman zelf.
De dame, die dit verhaalde, behoort tot de aanzienlijkste kringen
van Boston; en zij zegt dat nooit de manieren van een "gentleman"
gunstiger indruk op haar maakten, dan die van den broeder der
vlugtelinge. Zoo zeer had hij het voorkomen van een "gentleman,"
dat het voor haar gevoel onmogelijk was hem met die gemeenzaamheid,
waarmede men personen van zijnen stand gewoonlijk aanspreekt, naar
de omstandigheden zijner vlugt te vragen; en niet voor dat hij haar
verzocht om een brief voor hem te schrijven, daar hij zelf niet
schrijven kon, was zij in staat om zich te verbeelden, dat deze
beschaafde man al zijn leven een slaaf geweest was.
Het overige dezer geschiedenis is niet minder romanesk. De dame had
een vriend te Montreal, waarheen de vrouw van George zich begeven had;
en na hem met geld voor hunne reiskosten voorzien te hebben, gaf zij
hem eenen brief aan dezen heer, waarin hij verzocht werd den jongman te
helpen om zijne vrouw te vinden. Toen zij te Montreal aankwamen, trad
George aan land en toonde zijnen brief aan den eersten persoon dien
hij zag, vragende of hij dengenen kende, aan wien hij geadresseerd
was. Deze heer bleek juist de bedoelde persoon zelf te wezen. Hij
kende George's vrouw, en bragt hem zonder vertoef bij haar, zoodat
de dame met den teruggaanden post het genoegen had den gelukkigen
afloop van het avontuur te vernemen.
Dit is slechts een voorbeeld van de geschiedenissen, die men gedurig
hoort; zoodat diegenen, die over de slavernij spreken kunnen zeggen:
"wij spreken wat wij weten, en getuigen wat wij gezien hebben."
Doch men zal zeggen dat al de slaven een logenachtig geslacht zijn,
en dat het logens zijn, die zij ons vertellen. Er zijn echter sommige
dingen aan die slaven, die niet kunnen liegen. Die diepe trekken
van geduldige smart op het gezigt, die houding van kruipend nederige
onderdanigheid; die treurige, blijvende uitdrukking van vertraagde
hoop in de oogen, zouden hunne geschiedenis verhalen, al zou de slaaf
nooit spreken.
Het is niet lang geleden dat de schrijfster gezigten heeft gezien,
die iemand weken lang in zijn droom konden verontrusten.
Men verbeelde zich eene arme, afgeleefde moeder, oud, zwak en
ziekelijk--met handen, tot op het gebeente versleten door harden,
onbeloonden arbeid--wier negen kinderen aan den slavenhandelaar
verkocht zijn, en wier tiende spoedig zal verkocht worden, indien
zij niet door haren arbeid als waschvrouw negenhonderd dollars kan
bijeenbrengen! Zulke gevallen komen iemand gedurig ter kennis; zulke
getuigen zijn het die ons niet willen laten slapen.
Men heeft het betwijfeld of zoo iets als eene advertentie voor een man
"dood of levend" gelijk de advertentie voor George Harris, ooit in de
zuidelijke Staten gepubliceerd was. De gebeurtenissen van het verhaal,
waarin dit voorkomt, worden verondersteld eenige jaren geleden te zijn,
in den tijd, toen de "zwarte wetten" van Ohio werden afgekondigd. Dat
in dien tijd zulke advertentiën in de nieuwsbladen gewoon waren,
kan overvloedig bewezen worden. Dat zij thans minder gewoon zijn,
is iets dat men hopen en waarover men zich verblijden mag.
In het jaar 1839 heeft Mr. Theodore D. Weld eene poging gedaan om
de statistiek der slavernij te verzamelen en te rangschikken. Een
massa van statistieke opgaven, welker echtheid met de grootste
naauwkeurigheid onderzocht was, werd bijeengebragt. Sommigen van
de "duizend getuigen," die hij laat spreken, waren geestelijken,
regtsgeleerden, kooplieden en menschen van verschillende andere
beroepen, die of in de slavenstaten geboren waren, of vele jaren daar
hadden gewoond. Velen van hen waren slavenhouders. Anderen van de
getuigen waren slavendrijvers of officieren van kustvaartuigen tot
den slavenhandel gebezigd, of waren dit geweest.
Een ander gedeelte zijner bewijzen werd verzameld uit openbare
redevoeringen in het Congres, in wetgevende vergaderingen van Staten
en elders: maar het meeste werd uit nieuwspapieren van den jongsten
tijd ontleend.
De papieren, waaruit deze feiten waren afgeschreven, werden bewaard en
op eene openbare plaats ter lezing gelegd, waar zij eenige jaren lang
zijn gebleven en door belangstellenden konden nagezien worden. Nadat
het werk van Mr. Weld voltooid was, werd een exemplaar daarvan,
met den post aan ieder uitgever gezonden, uit wiens blad zulke
advertentiën genomen waren, en aan ieder persoon van wien eenige
opgaven waren medegedeeld, terwijl de plaatsen welke hen betroffen,
in die exemplaren gemerkt waren.
Het is zeer wel mogelijk dat dit eenigen invloed mag gehad hebben om
zulke advertentiën minder gewoon te doen worden. Menschen van verstand
doen dikwijls iets, dat zeer ongerijmd, of zelfs onmenschelijk is,
alleen omdat men het vóór hen altijd gedaan heeft, en zij volgen
zonder veel nadenken het algemeene gebruik. Wanneer echter hunne
aandacht daarop gevestigd wordt door een vreemdeling, die de zaak
uit een ander oogpunt beziet, gevoelen zij terstond het onvoegzame
van zulk een gebruik en zien zij daarvan af. De lezer zal echter met
smart moeten opmerken, wanneer hij aan dat gedeelte van dit werk komt,
hetwelk de wettelijke verordeningen behandelt, dat in het jaar 1850,
zelfs in de grootste steden onzer slavenstaten, deze barbaarschheid
nog niet geheel in onbruik was gekomen.
De lijst van advertentiën in het boek van Mr. Weld wordt hier
ingevoegd, niet om den lezer met de pijnlijke bijzonderheden daarvan
te vermoeijen, maar opdat hij, door het oog over de dagteekeningen
der aangehaalde bladen en de plaatsen der uitgaaf te laten gaan,
eene juiste schatting zou kunnen vormen van de veelvuldigheid,
waarmede deze barbaarschheid openlijk gepleegd werd.
De Wilmington Advertiser (Noord Carolina) van 13 Julij 1838 bevat de
volgende advertentiën:
Honderd dollars zullen betaald worden aan ieder die zal vatten
en veilig in eenige gevangenis van dezen Staat opsluiten, zekeren
Neger, genoemd Alfred. En dezelfde belooning zal betaald worden,
indien voldoend bewijs wordt gegeven, dat hij gedood is. Hij
heeft een of meer lidteekens aan een van zijne handen, daardoor
veroorzaakt dat er op hem geschoten is.
De burgers van Onslow.
Richlands, Onslow Co. 18 Mei 1838.
In dezelfde kolom en vlak onder het bovenstaande, is het volgende:
Weggeloopen mijn negerknecht Richard. Eene belooning van
25 dollars zal gegeven worden voor zijn aanhouden, dood of
levend. Voldoend bewijs zal gevorderd worden, dat hij gedood
is. Hij heeft waarschijnlijk zijne vrouw, Eliza, bij zich, die
weggeloopen is van kol. Thompson, thans woonachtig in Alabama,
tegen den tijd dat hij zijne reis naar dien Staat aanvaardde.
Durant H. Rhodes.
In de Macon Telegraph (Georgia) van 28 Mei staat het volgende:
Omstreeks den 1sten Maart heeft de Neger Ransom mij verlaten
zonder de minste aanleiding hoegenaamd; ik zal eene belooning van
twintig dollars geven voor dezen Neger, indien hij gevat wordt,
dood of levend--en als hij in eenigen misdadigen aanslag gedood
wordt, zal er eene verhooging van vijf dollars betaald worden.
Bryant Johnson.
Crawford Co. Georgia.
Zie de Newbern Spectator (Noord Carolina) van 5 Januarij 1838, voor
het volgende.
Weggeloopen van den ondergeteekende een Neger, genaamd
Sampson. Vijftig dollars zal gegeven worden voor de overlevering
van hem aan mij, of zijne verzekering in eenige gevangenis, zoodat
ik hem krijg; en indien hij tegenstand mogt bieden, zoodat er
geweld noodig is om hem te vatten, zal ik niemand aansprakelijk
houden voor schadevergoeding, indien de slaaf mogt gedood worden.
Enoch Foy.
Jones, Co. N. C.
Uit den Charleston Courier (Zuid Carolina) 20 Febr. 1836.
300 dollars belooning.--Weggeloopen van den ondergeteekende,
in November laatstleden, zijne twee negerslaven, genaamd Billy
en Pompey.
Billy is 25 jaren oud, en is sedert vele jaren bekend als patroon
van mijne boot; naar alle waarschijnlijkheid zal hij tegenstand
bieden; in dat geval zullen 50 dollars betaald worden voor
zijn hoofd.
HOOFDSTUK V.
ELIZA.
De schrijfster heeft in haar boek gemeld, dat Eliza een portret naar
het leven was. Het voorval dat het origineel onder hare aandacht
bragt kan zeer kort verhaald worden.
Terwijl de schrijfster vele jaren geleden in Kentucky reisde, bezocht
zij de kerk in eene kleine landstad. Daar zijnde werd hare aandacht
getrokken door een schoon quadronsch meisje, dat in een hoek der
kerk zat en eenige kinderen onder haar opzigt scheen te hebben. De
beschrijving van Eliza kan dienen tot eene beschrijving van haar. Toen
de schrijfster uit de kerk terugkwam, vroeg zij naar dat meisje, en
haar werd gezegd, dat zij even goed en beminnelijk was als schoon;
dat zij een godvreezend meisje was en lid van de kerk; en eindelijk
dat zij het eigendom was van Mr. ***. Het denkbeeld dat dit meisje
eene slavin was deed haar ijzen, en zij zeide: "O, ik hoop dat zij
haar goed behandelen."
"O zeker," was het antwoord, "zij maken even veel werk van haar als
van hunne eigene kinderen."
"Ik hoop dat zij haar nooit zullen verkoopen," zeide iemand in het
gezelschap.
"Zeker zullen zij niet. Een heer uit het Zuiden heeft niet lang geleden
haar meester duizend dollars voor haar geboden; maar hij zeide hem,
dat zij te goed was om zijne vrouw te zijn, en dat hij haar zeker
niet tot bijzit zou hebben."
Dit is alles wat de schrijfster van dit meisje weet.
Wat de bijzonderheid betreft, dat Eliza de rivier op het ijs over
komt--daar men de mogelijkheid hiervan heeft betwist--geeft de
schrijfster de volgende omstandigheid ter bevestiging.
In de vorige lente, terwijl de schrijfster te Nieuw-York was, kwam
een Presbyteriaansch geestelijke uit Ohio bij haar en zeide: "ik hoor
dat men de daadzaak betwist dat die vrouw de rivier is overgekomen. Nu
weet ik alles daarvan, want ik hoorde het geval van den man, die haar
den kant heeft opgeholpen."
Men heeft beweerd, dat het tooneel waarin Haley, Marks en Loker het
plan maken om Eliza op te vangen en tot eigen voordeel te verkoopen,
eene grove overdrijving van den staat der zaken in Ohio bevat.
In hoeverre de schrijfster bekend is geweest met het gemak, hetwelk
sommige vrederegters, onder de oude wet op voortvlugtige slaven,
aan den menschenroof plagten te geven, kan opgemaakt worden uit eene
vergelijking der beschrijving in haar boek met eenige omstandigheden,
waarvan zij persoonlijk kennis draagt.
"Gij weet," zeide Marks tot Haley, onder de hand zijn glas punch
omroerende, "wij hebben regters overal langs de kust, die klaar
staan, om alle noodige kleinigheden in ons vak te doen. Tom
moet voor het vangen zorgen; en ik kom als een heer gekleed, met
blinkende laarzen, en dat alles, als er gezworen moet worden. Gij
moet eens zien," vervolgde hij met trotsche zelfvoldoening,
"hoe ik mij dan houden kan. Den eenen dag ben ik Mr. Twickens
van New-Orleans; den anderen kom ik zoo van mijne plantaadje aan
de Paarlrivier, waar ik vijfhonderd slaven heb; dan weder ben ik
een verre neef van Henry Clay, of een ander groot man. Ieder heeft
zijn bijzonder talent, weet ge. Tom is een kerel, als er gebulderd
of gevochten moet worden; maar voor het liegen deugt hij niet; dat
gaat hem niet natuurlijk af. Maar Heere, als er iemand in het land
is, die beter op alles kan zweren, en beter alle omstandigheden bij
elkander brengen, en een strakker gezigt daarbij kan zetten dan ik,
dan zou ik hem wel eens willen zien--meer zeg ik niet. Ik geloof
dat ik het wel klaren zou, al keken de regters wat naauwer dan zij
doen. Somtijds wenschte ik haast dat zij wat naauwer keken; het
zou veel aardiger en prettiger zijn, als zij dat deden, weet ge!"
In het jaar 1839 kreeg de schrijfster een meisje uit Kentucky als
dienstbode in hare familie. Zij was slavin geweest bij eene van de
laagste en ruwe huishoudens, waarmede zij, in eenen staat van halve
barbaarschheid, in eene houten hut was opgegroeid. Bij de poging om
haar godsdienstig onderrigt te geven, hoorde de schrijfster voor het
eerst van haar leven eene vraag, welke zij niet mogelijk had geacht,
dat in Amerika gedaan kon worden: "Wie is Jezus Christus dan toch?"
Toen de schrijfster haar de geschiedenis verhaalde van de liefde en het
leven en den dood van Christus, scheen het meisje geheel overstelpt;
tranen stroomden over hare wangen, en zij riep jammerend uit:
"waarom heeft niemand mij dat vroeger gezegd?"
"Maar," zeide de schrijfster tot haar, "hebt gij dan nooit een
bijbel gezien?"
"Ja, ik heb er de meesteres somtijds in zien lezen, maar, och heer, dat
had zij wel kunnen laten; ik geloof niet dat het haar iets goeds deed."
Zij zeide dat zij in haar leven naar een paar veldpredikatiën
(camp-meetings) was geweest, maar "niet veel bijzonders had opgemerkt."
In allen gevalle, de geschiedenis maakte zeker grooten indruk op
haar, en had zulk eene verbetering in haar gedrag ten gevolge, dat
de schrijfster groote hoop van haar koesterde.
Naar hare geschiedenis vernemende, werd het ontdekt, dat zij volgens
de wetten van Ohio wettig regt had op hare vrijheid, dewijl zij in
den Staat gebragt, en daar met toestemming harer meesteres tijdelijk
gebleven was. Toen deze omstandigheden voor de bevoegde overheid
behoorlijk gestaafd waren, werden er getuigschriften van hare
vrijheid opgemaakt, en nu meende men dat alle gevaar van vervolging
voorbij was. Nadat zij eenige maanden in de familie was geweest,
werd Professor Stowe van verschillende kanten onderrigt, dat de jonge
meester van het meisje was overgekomen en naar haar zocht, en dat zij,
indien men niet oppaste, weder in slavernij zou gevoerd worden.
Professor Stowe ging naar den magistraatspersoon, die hare papieren
had bekrachtigd, en vroeg of deze niet voldoende waren om haar te
beschermen. Het antwoord was: "dat zijn zij zeker volgens de wet,
indien zij onpartijdig gehoor kan bekomen; maar zij zullen in den
nacht naar uw huis komen, met een officier en eene volmagt, zij
zullen haar voor regter D*** brengen, en op haar zweren. Hij is de
man, die al deze soort van zaken doet, en hij zal haar overgeven,
en daarmede zal het gedaan zijn."
Mr. Stowe vroeg hem toen, wat er kon gedaan worden, en ontving den
raad om haar naar eene of andere plaats van veiligheid te brengen, tot
de navraag naar haar voorbij was. Dien ten gevolge bewezen de broeder
der schrijfster en Professor Stowe haar dien nacht de dienst, welke
de senator verhaald wordt aan Eliza bewezen te hebben. Zij bragten
haar met een rijtuig omtrent tien mijlen ver langs een eenzamen weg,
reden op eene waadbare maar zeer gevaarlijke plaats eene kreek door, en
kwamen te middernacht aan het huis van John van Zandt, een edelaardig
Kentuckiër, die de goede daad verrigtte, welke de schrijfster in haar
verhaal aan van Tromp toeschrijft.
Na eenigen tijd aan de deur geklopt te hebben, kwam de brave eigenaar
van het huis te voorschijn, met de kaars in de hand, gelijk verhaald
is.
"Zijt gij de man die een arm gekleurd meisje voor menschenroovers
zoudt willen bewaren?" was de eerste vraag.
"Dat denk ik nog al," was het vaardige antwoord. "Waar is zij?"
"Wel, zij is hier."
"Maar hoe zijt gij gekomen?"
"Ik heb de kreek doorgereden."
"Wel dan heeft de Heer u geholpen," zeide hij. "Ik zou die zelf in den
nacht niet durven doorrijden. Een man, zijne vrouw en vijf kinderen
zijn daar kort geleden verdronken."
De lezer zal misschien eenig belang stellen in het berigt, dat het arme
meisje niet werd opgespoord, dat zij te Cincinnati goed is getrouwd,
eene zeer achtenswaardige vrouw en moeder van een aantal kinderen is.
HOOFDSTUK VI.
OOM TOM.
Men heeft tegen het karakter van Oom Tom ingebragt, dat het
onwaarschijnlijk was; en toch heeft de schrijfster meer bevestigingen
van dat karakter ontvangen, en wel van meer verschillende zijden,
dan van eenig ander in haar werk.
Velen hebben haar gezegd: "ik heb in dien en dien zuidelijken staat
een Oom Tom gekend." Al de geschiedenissen van dezen aard, die haar
verhaald zijn, zouden, indien zij verzameld werden, op zichzelven een
klein boekdeel uitmaken. De schrijfster zal eenigen daarvan mededeelen.
Toen zij in gezelschap eener vriendin eene afgelegene stad van Maine
bezocht, kwam het gesprek toevallig op dit onderwerp, en de heer, in
wiens familie zij logeerde, verhaalde het volgende. Hij zeide dat hij,
eenige jaren geleden op een bezoek bij zijnen broeder te New-Orleans,
een negerdienaar in diens bezit had gevonden, van zoo bijzondere
regtschapenheid en eerlijkheid, dat zijn broeder hem letterlijk alles
vertrouwde wat hij had. Hij had hem dikwijls eene handvol bankbriefjes
zien nemen, zonder ze na te zien, en ze aan zijnen dienaar overgeven,
met last om te gaan koopen wat er voor de familie noodig was en
hem het overschot terug te brengen. Hij bragt zijnen broeder deze
onvoorzigtigheid onder het oog; maar deze antwoordde, dat hij zulke
bewijzen had van de onwankelbare regtschapenheid van dien man, dat
hij hem gerust kon vertrouwen, met hoe veel het ook wezen mogt.
De geschiedenis van dezen slaaf was de volgende. Hij behoorde aan
iemand in Baltimore, die, daar hij een algemeen vooroordeel tegen
alle godsdienstoefeningen van slaven had, alles deed wat hij kon,
om hem geen tijd tot het waarnemen van godsdienstpligten te laten, en
hem gestreng verbood den Bijbel te lezen en te bidden, hetzij alleen
of met andere slaven; en omdat hij, gelijk de man uit den ouden tijd,
Daniël geheeten, dit onchristelijk bevel gedurig ongehoorzaam was,
verwees zijn meester hem tot die straf, welke een meester altijd kan
opleggen--hij verkocht hem in levenslange ballingschap van vrouw en
kinderen naar New-Orleans.
De heer die de schrijfster deze berigten gaf, zegt dat hij, hoewel in
dien tijd geen godsdienstig mensch, zoodanig door de vroomheid van dien
man getroffen was, dat hij tot zijnen broeder zeide: "ik hoop dat gij
nooit iets doen zult om dezen man van zijne godsdienstige voorregten
te berooven, want ik denk dat er een oordeel over u komen zal als gij
dat doet." Hierop antwoordde zijn broeder, dat het zeer dwaas van hem
zou zijn, indien hij dit deed, daar hij begreep, dat de godsdienst
van dien man de wortel was zijner buitengewone goede eigenschappen.
Eenigen tijd geleden ontving de schrijfster uit het Zuiden,
met den post, een boekje, getiteld: "Schetsen van Oud-Virginische
huisbedienden," met eene voorrede van Bisschop Meade. Dit boek bevat
berigten van de volgende slaven: Afrikaansche Bella, Oude Milly, Blinde
Lucy, Tante Betty, Springfield Bob, Mammy Chris, Diana Washington,
Tante Margaret, Rachel Parker, Nelly Jackson, My Own Mammy, Tante Beek.
Het volgende gedeelte der voorrede van Bisschop Meade zal niet zonder
belangstelling gelezen worden:
De volgende schetsen werden mij ter hand gesteld met verzoek om
te oordeelen in hoe verre zij ter uitgave geschikt waren.
Na ze gelezen te hebben, kon ik niet anders denken, dan dat zij
zoo wel onderhoudend als stichtelijk zouden zijn. Zeer vele
zulke voorbeelden van trouw en godsvrucht zouden er nog uit
Oud-Virginische familiën kunnen bijgevoegd worden. Deze zullen
als voorbeelden voldoende zijn, en strekken om te bewijzen
hoe belangwekkend de betrekking tusschen meester en dienaar
dikwijls is.
Velen zullen zonder twijfel verwonderd zijn te zien, dat er
zoo veel verstand zoo wel als godsvrucht bij sommige der oude
slaven van Virginië bestond, en dat zij de Heilige Schrift hadden
leeren lezen, zoodat zij op deze wijze onder hunne mededienaren
nuttig konden zijn. Het is ten aanzien der slaven in de zuidelijke
Staten waar, en altijd waar geweest, dat, hoe wel openbare scholen
voor hen verboden mogen geweest zijn, men het echter niet heeft
gepoogd te verhinderen, wanneer eigenaren verkozen hunne slaven
te onderrigten of hun toelieten om in stilte Gods woord te leeren
lezen. Dien ten gevolge zijn er altijd eenigen geweest die dit
geleerd hadden. In de meer zuidelijke Staten is het aantal van
deze het grootst geweest. Hiervan werd ik omtrent dertig jaren
geleden wel verzekerd, toen ik de Atlantische Staten bezocht,
met het oogmerk om hulp-kolonisatie-genootschappen te stichten,
en de eerste kolonisten voor Afrika uit te kiezen. In de stad
Charleston, in Zuid-Carolina, vond ik meer verstand en karakter
onder de vrije gekleurde bevolking dan ergens elders. Hetzelfde
was waar van sommigen in slavernij. Een aanzienlijk getal van
hen kon men in zekere gedeelten der Episcopaalsche kerken zien,
die hunne gebedenboeken gebruikten en met de antwoorden instemden.
Deze aanmoediging van geestbeschaving bij de slaven door
den eigenaar, was in vele opzigten bevorderlijk tot gemak en
gastvrijheid.
Toen ik vele jaren geleden met eene zieke vrouw en twee vrouwelijke
bloedverwanten van Charleston naar Virginië reisde, in eenen tijd
van het jaar wanneer vele familiën zich gezondheidshalve van het
land naar de stad begeven, werden wij vriendelijk gedrongen om
op het landgoed van eene der eerste familiën in Zuid-Carolina
te komen; en een brief werd ons gegeven van de meesteres, toen
in de stad, aan hare slavin, die bij de afwezigheid der familie
het huis bewaarde. Toen wij daar kwamen en den brief aan eene
zeer fatsoenlijke dienstbode overgaven, welke dien terstond las,
werden wij vriendelijk verwelkomd en twee dagen zoo rijkelijk
onthaald alsof de eigenares aanwezig was geweest. Wij vernamen dat
het in Zuid-Carolina niets ongewoons was, dat reizigers aldus bij
de afwezigheid der eigenaren door de bedienden werden onthaald,
wanneer deze brieven van hunne meesters kregen.
Voorbeelden van eene vertrouwelijke en welwillende betrekking
tusschen slaven en hunne meesters en meesteressen, gelijk
in de volgende schetsen wordt medegedeeld, zijn nog in al
de slavenhoudende Staten te vinden. Ik zal er een vermelden,
dat ik zelf heb waargenomen. De nu overledene regter Upshur van
Virginië had een getrouw huisbediende, (thans bij zijn testament
vrij verklaard) met wien hij over zaken plagt te corresponderen,
wanneer hij op reis was. Ik was eenige jaren geleden in zijn
huis ter maaltijd met een aantal anderen, terwijl hij zelf
afwezig was, wanneer het gesprek op de presidents-verkiezing
kwam, die toen in de Vereenigde Staten plaats had, en waarvan
men met vurige belangstelling den uitslag verwachtte, toen zijn
bediende ons onderrigtte, dat hij dien dag een brief van zijnen
meester, op dien tijd aan de westelijke kust, had ontvangen,
waarin deze schreef, dat de vrienden van generaal Harrison van
alle ongerustheid ontheven mogten zijn, daar de reeds ontvangene
opgaven zijne verkiezing volkomen zeker maakten.
Men moet natuurlijk niet meenen, dat wij willen doen denken dat
deze voorbeelden talrijk zijn, daar de aard der betrekking dit
verbiedt; maar wij willen nadrukkelijk verzekeren, dat er veel
meer vriendschappelijk en Christelijk verkeer bestaat, dan velen
in de verte willen gelooven. Dat er een groot en treurig gebrek
aan Christelijk onderwijs bestaat, ondanks de jongste pogingen
tot mededeeling daarvan, moeten wij met droefheid bekennen.
Bisschop Meade voegt er bij, dat deze schetsen worden uitgegeven
met de hoop, dat zij de aandacht van geestelijken en hoofden van
huisgezinnen met meer ernst zullen vestigen op den pligt om voor de
zielen hunner slaven te zorgen.
Wat den slaaf van regter Upshur aangaat, van wien in het medegedeelde
van Bisschop Meade gesproken wordt, heeft zijn meester in zijn
uitersten wil de volgende merkwaardige getuigenis van zijne waarde
en het uitmuntende van zijn karakter nagelaten.
Ik emancipeer en bevrijd mijn dienaar David Rice en gelast
mijne executeuren om hem honderd dollars te geven. Ik beveel
hem ten sterkste aan in de achting en het vertrouwen van elke
maatschappij, waarin hij voortaan mag leven. Hij is vierentwintig
jaren lang mijn slaaf geweest, gedurende welken tijd ik hem in de
volste mate en in alle opzigten heb vertrouwd. Mijn vertrouwen
in hem is onbeperkt geweest; zijne betrekking tot mij en mijne
familie is altijd zoodanig geweest, dat hem daardoor dagelijks
gelegenheid verschaft werd om ons te bedriegen en te benadeelen,
evenwel is hij nooit betrapt op eenige ernstige fout, zelfs
niet op eene onvoorbedachte overtreding van hetgeen voor zijnen
stand voegzaam was. Zijn verstand is van eenen hoogen rang,
zijne eerlijkheid boven alle verdenking, en zijn gevoel voor
regt en welvoegelijkheid zuiver, ja zelfs fijn. Ik gevoel, dat
hij regtmatige aanspraak heeft om deze getuigenis van mij mede te
nemen in de nieuwe betrekkingen welke hij nu moet vormen; dit ben
ik verpligt aan zijne lange en allergetrouwste diensten, en aan de
opregte en standvastige vriendschap, welke ik hem toedraag. In den
onafgebrokenen, vertrouwelijken omgang van vier en twintig jaren,
heb ik hem nooit een onaangenaam woord gegeven, of aanleiding
gehad om hem dat te geven. Ik ken niemand, die minder gebreken
en meer uitmuntende eigenschappen heeft dan hij.
In de vrije Staten zijn eenige voorbeelden geweest van zulke
buitengewone godsvrucht onder de Negers, dat hunne levensgeschiedenis
en gezegden in godsdienstige tractaatjes zijn verzameld en tot algemeen
onderrigt openbaar gemaakt.
Een van deze was, voor zijne bekeering, een tuchteling in de
staatsgevangenis te New-York, en ontving daar, misschien, het eerste
godsdienstige onderwijs, dat hem ooit werd medegedeeld. Hij werd
zulk een uitstekend voorbeeld van nederigheid, geloof en vooral
van vurige liefde, dat zijne tegenwoordigheid in de buurt een zegen
voor de kerk werd geacht. Eene dame heeft de schrijfster de manier
beschreven, waarop hij in de godsdienstige bijeenkomsten opstond en
tot het gebed vermaande, en dan met schreijende oogen en de diepste
nederigheid, hen als zijne meesters en meesteressen aansprekende,
evenwel godsdienstige vermaningen uitstortte, die voor de meest
beschaafden stichtelijk waren.
In de stad Brunswick, in Maine, waar de schrijfster woonde terwijl zij:
"de Negerhut" schreef, kan men tegenwoordig het graf zien van eene
bejaarde gekleurde vrouw, Phebe geheeten, die zoo zeer uitmuntte
door hare godsvrucht en het beminnelijke van haar karakter, dat
de schrijfster nooit anders haren naam hoorde noemen, dan met dat
eerbiedig ontzag, hetwelk men zou kunnen meenen aan eene heilige
verschuldigd te zijn. Het hutje waar zij woonde wordt nog als een
soort van heiligdom beschouwd en bezocht, als de plaats waar de
oude Phebe leefde en bad. Hare gebeden en vrome vermaningen werden
voor de oorzaak gehouden der bekeering van vele jonge lieden in de
stad. In weerwil van dat onchristelijk gevoel van "caste," dat in
Maine even sterk heerscht als ergens elders in Nieuw-Engeland, en
hoewel de Neger in het algemeen gesproken een voorwerp van afkeer
en verachting is, was echter de invloed van hare vroomheid en haar
beminnelijk karakter zoo groot, dat zij door alle klassen van menschen
steeds met de grootste achting en onderscheiding werd behandeld. De
beschaafdste en verstandigste dames der stad achtten het een voorregt
hare hut te bezoeken; en toen zij oud en hulpeloos was, werd er met
de teederste zorg in hare behoeften voorzien. Toen het nieuws van
haren dood zich door de stad verspreidde, wekte dit een algemeen
en zeer teeder gevoel van leedwezen op. "Wij hebben Phebe's gebeden
verloren," was het gezegde, dat men naderhand dikwijls van leden der
kerk hoorde, als zij elkander ontmoetten. Bij hare begrafenis waren
de ex-gouverneur van den Staat en de professoren van het college
dragers van het rouwkleed, en werd er eene leerrede gehouden, waarin
de vele uitmuntende eigenschappen van haar Christelijk karakter als
een voorbeeld voor het algemeen werden aangeprezen. Een godsdienstig
tractaatje, een verhaal van haar leven bevattende, door eene dame van
Brunswick geschreven, werd door het Amerikaansche tractaat-genootschap
uitgegeven. De schrijfster herinnert zich, dat er, toen zij, voor
het eerst te Brunswick komende, dit tractaatje las, een twijfel bij
haar opkwam of het niet eenigzins overdreven was. Eenigen tijd later
hoorde zij eenige jongelieden over dit tractaatje spreken, en zeggen
dat zij niet dachten dat het eigenlijk een regt denkbeeld van Phebe
gaf. "Waarom?" vroeg de schrijfster. "Is het te hoog gekleurd?"--"O
neen, waarlijk niet," was het ernstige antwoord. "Het geeft er niet
het minste denkbeeld van, hoe goed zij was."
Zulke voorbeelden strekken tot toelichting van de woorden des Apostels:
"Het dwaze der wereld heeft God uitverkoren opdat hij de wijzen
beschamen zou, en het zwakke der wereld heeft God uitverkoren opdat
hij het sterke zou beschamen."
John Bunyan zegt, dat hoewel de vallei der vernedering
onaantrekkelijk is voor de oogen van de menschen dezer wereld,
echter de allerliefelijkste bloemen daar groeijen. Zoo is het met
den staat der geringen en armen in deze wereld. God heeft dikwijls,
altijd inderdaad, eene bijzondere aandacht daarvoor getoond, met uit
die klasse de vaten zijner genade uit te kiezen. Men bedenke, dat toen
Jezus Christus kwam, om de Christelijke bedeeling te stichten, hij
zijne apostelen niet koos uit de overpriesters en schriftgeleerden,
kundig in de wet en hoog in de kerk; ook verkoos hij hen niet uit
de wijsgeeren en dichters, wier ontwikkeld en beschaafd verstand
men had kunnen meenen dat best in staat zou zijn, om zijne groote
ontwerpen te waarderen; maar hij verkoos twaalf eenvoudige, arme
visschers, die onkundig waren en gevoelden, dat zij onkundig waren,
en die daarom gewillig waren om zich met alle eenvoudigheid aan zijn
bestuur over te geven. Wat God van de ziel, meer dan iets anders,
vraagt, is geloof en eenvoudigheid, de genegenheid en het vertrouwen
van het kleine kind. Zelfs deze twaalf verbeelden zich nog te zeer
dat zij wijs waren, en Jezus was verpligt om een klein kind in het
midden van hen te plaatsen, als een meer volmaakt leeraar.
Het negergeslacht is, dit erkent men, eenvoudiger, meer gedwee,
meer kinderlijk, meer vatbaar voor liefde, dan andere geslachten:
en daarom vinden de goddelijke genadegaven van liefde en geloof,
wanneer zij door den Heiligen Geest worden ingeblazen, in hun
natuurlijk karakter een gunstiger atmospheer dan elders.
Een laatste voorbeeld, met dat van Oom Tom overeenstemmende, is te
vinden in de gedenkschriften, door den eerwaardigen Josiah Henson
uitgegeven, die thans, gelijk wij gezegd hebben, een geestelijke in
Canada is. Hij werd in den Staat Maryland "opgebragt." Zijne eerste
herinneringen waren, dat hij zijnen vader verminkt en met bloed
bedekt zag, daar hij de straf had ondergaan, door de wet bepaald
op de misdaad van hem, die de hand tegen eenen blanke opheft--die
blanke was de opzigter, die beproefd had aan zijne moeder geweld te
plegen. Deze straf deed zijnen vader stuursch en gevaarlijk worden,
en hij werd daarna naar het Zuiden verkocht, en aldus voor altijd
van vrouw en kinderen gescheiden. Henson groeide in eenen staat van
heidensche onkunde op, zonder eenig godsdienstig onderrigt, tot hij
in eene veldpredikatie voor het eerst den naam van Jezus Christus
hoorde, en diep getroffen werd door het groote nieuws, dat Hij voor
alle menschen, slaven zoowel als vrijen, den dood had ondergaan. Deze
tijding bragt eene onmiddellijke bekeering voort, gelijk die, waarvan
wij in de Handelingen der Apostelen lezen, waar de kamerling,
na één gesprek, de geschiedenis des kruises gehoord hebbende,
terstond gelooft en gedoopt wordt. Henson werd niet alleen terstond
een Christen, maar begon ook het nieuws aan anderen mede te deelen;
en daar hij een man van buitengemeen natuurlijke kracht van geest en
karakter was, slaagde hij zoo gelukkig in zijne ernstige pogingen,
om zijne heidensche broeders te verlichten, dat hij langzamerhand
den post van neger-prediker op zich nam; en hoewel hij geen woord van
den Bijbel of het gezangboek kon lezen, was zijn arbeid in dezen kring
zeer voorspoedig. Hij werd terstond een zeer kostbare slaaf voor zijnen
meester, en door dezen met het opzigt over het geheele goed vertrouwd,
dat hij met veel oordeel en voorzigtigheid beheerde. Zijn meester
schijnt in alle opzigten een zeer alledaagsch mensch te zijn geweest,
geheel buiten staat om hem uit een ander oogpunt te beschouwen, dan
als een zeer kostbaar eigendom, zoodat zijn buitengewone trouw geen
ander gevoel bij hem opwekte, dan het verlangen om zooveel mogelijk
voordeel van hem te trekken. Toen zijne zaken achteruit gingen,
werd hij geraden om al zijne Negers naar Kentucky te vervoeren, en
hij vertrouwde het bewerkstelligen daarvan geheel aan zijnen opzigter
toe. Henson zou hen alleen, zonder eenig ander geleide, uit Maryland
naar Kentucky brengen, eenen afstand van eenige duizend mijlen, en
gaf alleen zijne belofte als een Christen, dat hij deze taak getrouw
zou verrigten. Op weg daarheen kwamen zij door een gedeelte van Ohio,
en daar werd Henson onderrigt, dat hij nu zijne eigene vrijheid en
die van al zijne makkers kon verzekeren, en werd hij sterk gedrongen
om dit te doen. Hij kwam in zware verzoeking en beproeving, maar zijne
Christelijke beginselen bleven onwankelbaar. Niets kon hem bewegen om
te denken, dat het een Christen geoorloofd was, eene plegtig gegevene
belofte te schenden, en zijn invloed op den geheelen troep was zoo
groot, dat hij hen allen mede naar Kentucky bragt. Die casuïsten onder
ons, die in den jongsten tijd schijnen te denken en te leeren, dat het
ons geoorloofd is de duidelijke geboden van God te schenden, wanneer
daardoor een groot algemeen goed kan bewerkt worden, mogten wel eens
nadenken over de onwankelbare beginselen van dezen armen slaaf, die,
zonder een woord van den Bijbel te kunnen lezen, toch in staat was tot
deze verhevene daad van zelfverloochening uit gehoorzaamheid aan de
geboden des Bijbels. Vervolgens werd zijn meester, in een oogenblik
van weekhartigheid, door eenen vriend overgehaald, om hem voor vier
honderd dollars zijne vrijheid te verkoopen; maar toen zijne aandoening
bedaard was, speet het hem, dat hij zulk een kostbaar stuk eigendom
voor zulk eene geringe vergoeding uit zijne handen had gegeven. Hij
maakte dus door eene onwaardige kunstgreep de vrijbrieven van zijnen
dienaar in zijn bezit te krijgen, en bleef hem toch in hopelooze
slavernij houden. Toen naderhand zijne zaken nog meer achteruit
gingen, zond hij zijnen zoon de rivier af met eene schuit met vee
en veldgewas, voor de markt van New-Orleans bevracht, en belastte
hem Henson mede te nemen, en dezen, nadat hij het vee en de schuit
verkocht had, insgelijks te verkoopen. Des Negers geheele ziel kwam
tegen dit gruwelijke blijk van ondankbaarheid, onregtvaardigheid en
wreedheid in opstand, en terwijl hij voor het uitwendige kalm bleef,
streed hij innerlijk met de bitterste verzoekingen, welke hij, daar
hij den Bijbel niet lezen kon, alleen door de herinnering van deszelfs
heilige waarheden en ernstige gebeden kon bekampen. Toen hij de markt
van New-Orleans naderde, zegt hij, dat deze ziele-stuiptrekkingen
toenamen, vooral toen hij eenigen zijner oude makkers uit Kentucky
ontmoette, wier wanhopige gezigten en vermagerde gestalten van zwaar
werk en ongenoegzaam voedsel spraken, en het ergste, dat hij van het
lage land gevreesd had, bevestigden. In zijne vlagen van wanhoop,
drong de verzoeking hem nog sterker, om zijnen jongen meester en den
anderen op de schuit in hunnen slaap te vermoorden, zich zoo van de
boot meester te maken en te ontvlugten. Hij verhaalt aldus het tooneel,
toen hij bijna tot de volvoering van deze daad werd gedreven:
In eenen donkeren, regenachtigen nacht, op weinige dagen afstands
van New-Orleans, scheen mijn uur gekomen te zijn. Ik was alleen op
het dek; Mr. Amos en de anderen waren allen beneden in slaap, en
ik kroop stil naar omlaag, nam eene bijl, trad de kajuit binnen,
en daar met hulp van het flaauwe licht naar mijne slagtoffers
zoekende, vielen mijne oogen op Mr. Amos, die het digtst bij mij
was; mijne hand gleed langs de steel der bijl, ik hief haar op,
om den noodlottigen slag te doen, toen de gedachte mij inviel:
"Wat, moord plegen! En gij een Christen?" Ik had het te voren geen
moord genoemd. Het was slechts zelfverdediging--het was anderen
te verhinderen, om mij te vermoorden--het was verschoonbaar,
het was zelfs prijzenswaardig. Maar nu op eens overstelpte mij
de waarheid, dat het eene misdaad was. Ik wilde eenen jongman
dooden, die niets gedaan had om mij te benadeelen, maar bevelen
gehoorzaamde, die hij niet kon wederstaan; ik was op het punt om
de vrucht van al mijne pogingen tot zelfverbetering te verliezen,
den goeden naam, dien ik verworven had, en de gemoedsrust, die mij
nooit had verlaten. Dit alles kwam mij oogenblikkelijk te binnen,
en met eene duidelijkheid, die mij bijna deed denken, dat het
mij in het oor werd gefluisterd; en ik geloof dat ik zelfs mijn
hoofd omkeerde, om te luisteren. Ik deinsde terug, legde de bijl
neêr, kroop weder naar het dek, en dankte God, gelijk ik sedert
dagelijks gedaan heb, dat ik geen moord had gepleegd.
Mijn gemoed was nog bewogen, maar het was eene beweging van
geheel anderen aard. Schaamte en berouw over het oogmerk, dat
ik gekoesterd had, vervulden mij, en daarbij kwam de vrees,
dat mijne makkers dit op mijn gezigt zouden lezen, of dat een
onbedacht woord mijne misdadige gedachten zou verraden. Ik bleef
den geheelen nacht op het dek, in plaats van een der lieden te
wekken, om mij af te lossen; en niets bragt mijn gemoed tot
bedaren, dan het plegtige besluit dat ik opvatte, om in den
wil van God te berusten, en met dankbaarheid, indien ik kon,
of toch met onderwerping aan te nemen, wat Hij beslissen mogt,
dat mijn lot moest wezen. Ik bedacht dat ik, indien mijn leven
verkort werd, des te minder te lijden zou hebben, en dat het beter
was met de hoop eens Christens en een gerust geweten te sterven,
dan te leven met de onophoudelijke herinnering eener misdaad, die
de waarde des levens zou vernietigen, en onder den druk van een
geheim, dat alle genoegen zou smoren, hetwelk ik van de vrijheid
en alle andere zegeningen verwachten kon.
Vervolgens werd zijn jonge meester zwaar ziek aan de rivierkoorts,
en zoo hulpeloos als een kind. Hij smeekte Henson met hartstogtelijke
aandoening, om hem niet te verlaten, maar voor het verkoopen der schuit
en der goederen te zorgen, en hem aan boord der stoomboot te brengen,
en hem levend of dood niet te verlaten, voordat hij hem weder bij
zijnen vader had gebragt.
De jonge meester werd in de armen van zijnen trouwen dienaar naar
de stoomboot gedragen, en daar, gedurende de reis op de rivier, met
onvermoeide oplettendheid door hem opgepast; ook verliet Henson hem
niet, eer hij hem in de armen van zijnen vader had gebragt.
Onze liefde voor de menschheid doet er ons met smart bijvoegen, dat
al deze belangloosheid en goedheid alleen met ijdele loftuitingen,
gelijk men aan een zeer fraaijen hond geven zou, werden beloond. Henson
besloot met verontwaardiging, om zich niet langer aan het onregt te
onderwerpen. Met eene mate van voorzigtigheid, moed en beleid, waarvan
men in de geschiedenis bezwaarlijk een voorbeeld zou vinden, wist hij
met zijne vrouw en twee kinderen naar Canada te ontkomen. Hier leerde
hij lezen, en door zijne talenten en geschiktheid tot het beheer van
zaken, legde hij den grondslag tot de volkplanting van vlugtelingen
te Dawn, welke men verneemt dat eene der welvarendste in Canada is.
Het zou voor de meest beschaafden onder ons nuttig zijn te vragen, of
onze tien talenten ten opzigte van godsdienstige kennis ons in staat
hebben gesteld, om zooveel vrucht ter eere van God voort te brengen,
om zoo geduldig verzoekingen te wederstaan, om zoo belangeloos kwaad
met goed te vergelden, als deze arme, onkundige slaaf. Een schrijver
in Engeland heeft smalend aangemerkt, dat zulk een man als Oom Tom,
wel zendeling mogt worden, om de meest beschaafden in Engeland of
in Amerika den waren aard der godsdienst te leeren. Deze voorbeelden
bewijzen dat datgene wat zoo smalend is gezegd, in ernst de waarheid
is; en het behoorde nooit vergeten te worden, dat uit dit geslacht,
door de menschen veracht, dikwijls door God ware boden zijner genade
en tempelen tot woonstede van Zijnen Geest zijn gekozen.
"Want alzoo zegt de Hooge en Verhevene, die in de eeuwigheid woont,
en wiens naam heilig is: Ik woon in de hoogte en in het heilige, en
bij dien, die van eenen verbrijzelden en nederigen geest is, opdat
Ik levend make den geest der nederigen, en opdat Ik levend make het
hart der verbrijzelden."
Het visioen aan Oom Tom toegeschreven, brengt ons tot een bijzonder
zielkundig verschijnsel bij het negergeslacht, eene eigenaardigheid
die veel afdoet om te bewijzen hoezeer zij van den stam der
blanken verschillen. Zij bezitten een bijzonder prikkelbaar en
ligt aandoenlijk zenuwgestel. Hunne gewaarwordingen en aandoeningen
zijn zeer levendig, hunne verbeelding wordt ligt opgewonden. In dit
opzigt heeft deze stam een oostersch karakter, en verraadt zijnen
tropischen oorsprong. Gelijk de oude Hebreërs en de oostersche volken
van den tegenwoordigen tijd, gevoelen zij en ontboezemen zij hunne
aandoeningen met de grootste levendigheid van uitdrukking, en geheel
hun ligchaamsgestel neemt deel aan de beweging van hun gemoed. Wanneer
zij bedroefd zijn, heffen zij in den eigenlijken zin hunne stem op
om te schreijen, en "schreeuwen met een grooten en bitteren schreeuw
gansch zeer." Wanneer zij schrikken, worden zij dikwijls als verlamd
en geheel hulpeloos. Hunne godsdienstige oefeningen worden allen door
dit buitengemeen gevoelige en levendige temperament gekleurd. Gelijk de
oostersche volken, zijn zij zeer genegen tot uitwendige vertooningen,
heftige gebaren en ontroerde ligchaamsbewegingen. Somtijds springen zij
in hunne godsdienstige bijeenkomsten verscheidene malen achtereen van
den grond op, met eene kracht en snelheid, die werkelijk verbazend
zijn. Zij lagchen, schreijen, omhelzen elkander hartstogtelijk,
en krijgen somtijds stuiptrekkingen of vlagen van verlamming. Een
geestelijke uit het Noorden, berispte een uit het Zuiden, dat hij
zulke buitensporigheden in zijne gemeente toe liet. Het antwoord van
den prediker uit het Zuiden, was hoofdzakelijk dit: "mijnheer, ik ben
overtuigd dat de stammen zoo wezenlijk verschillend zijn, dat zij niet
volgens dezelfde regelen kunnen bestuurd worden. In het eerst dacht
ik even als gij; en hoewel ik zag dat er opregte bekeeringen plaats
hadden, met al deze vertooningen, hinderden zij mij toch zoodanig,
dat ik ze onder mijne negers verbood, tot dat ik mij overtuigde dat
het onderdrukken daarvan eene ernstige belemmering was voor het ware
godsdienstige gevoel; en toen werd ik overtuigd, dat alle menschen in
hunne godsdienstige oefeningen niet aan éénen regel kunnen gebonden
worden. Ik ben zeker, dat bekeeringen, met deze bijzaken tot stand
gekomen, evenzeer echt kunnen zijn, en even veel invloed op het hart
en leven kunnen uitoefenen, als die op eenige andere wijze volbragt
worden." De zaak is, dat de Anglo-Saksische stam,--koel, redenerend en
practisch--nog verdraagzaamheid voor de eigenaardigheden van andere
stammen moet leeren; en misschien was het met een voorzigt van hun
eigenaardig karakter, en hunne heerschende stelling op de aarde,
dat God hun den Bijbel gaf in de vurige taal en met de gloeijende
beelden der meer aandoenlijke en hartstogtelijke oostersche geslachten.
Magnetiseurs hebben bevonden, dat de negers bijzonder vatbaar zijn
voor al die invloeden, welke zinverdooving, magnetischen slaap en
verschijnselen van gedeeltelijke clair-voyance voortbrengen.
De Afrikanen gelooven in hun eigen klimaat aan betooveringen, aan
"fetish en obi," aan het booze oog, en andere zonderlinge werkingen,
waarvan waarschijnlijk de reden in de eigenaardigheid van hun gestel is
te zoeken. De toovenaars in de bijbelsche geschiedenis waren Afrikanen,
en de zoogenoemde magische kunsten worden nog in Egypte en andere
deelen van Afrika uitgeoefend, met eene bekwaamheid en een gevolg,
welke alleen verklaard kunnen worden door het veronderstellen van
eigenaardigheden in het zenuwstelsel, geheel verschillend van die
der blanken. Deze kenmerkende trekken der stammen overwegende, is het
niet te verwonderen, wanneer men in hunne godsdienstige aandoeningen,
als hun gemoed door den krachtigen prikkel der Christelijke godsdienst
wordt aangedaan, zeer eigenaardige verschijnselen vindt. Het bevreemdt
ons niet in de verhalen hunner godsdienstige bevindingen te hooren,
van hemelsche stemmen, van geheime sympathieën en overstortingen
van kennis van het eene hart in het andere, zonder tusschenkomst der
zinnen, of van wat de kwakers noemen, "gedoopt te worden in den geest
van afwezigen."
Gevallen van dien aard komen in hunne geschiedenissen gedurig voor. De
jongman wiens geschiedenis aan de dame van Boston werd verhaald,
en in het hoofdstuk over George Harris is medegedeeld, verhaalde met
betrekking tot zijne bevrijding, de volgende omstandigheid: dat hij
na het vertrek zijner vrouw en zuster, langen tijd en zeer ernstig
eene gelegenheid zocht, om te ontsnappen, maar dat elke uitweg voor
hem gesloten scheen. Eindelijk ging hij in wanhoop naar zijne kamer en
wierp zich op zijn bed, met voornemen om van de onderneming af te zien,
toen hij, juist daar hij in slaap viel, gewekt werd door eene stem,
die hem in het oor zeide: "waarom slaapt gij nu? Sta op, als gij ooit
vrij denkt te zijn!" Hij sprong op, ging terstond uit, en ontdekte in
den tijd van een paar uren het middel ter ontkoming, dat hij gebruikte.
Eene dame wier geschiedenis aan de schrijfster bekend is, woonde eenen
tijd lang op eene zuidelijke plantaadje, en was gewoon den slaven
godsdienstig onderwijs mede te deelen. Eens kwam eene vrouw van eene
afgelegene plantaadje haar aan hare woning opzoeken en vroeg naar
haar. De dame zeide verwonderd: "hoe wist gij van mij?" Het antwoord
der oude vrouw was, dat zij lang beangst over hare ziel was geweest;
maar dat, eenige nachten geleden, iemand haar in haren droom was
verschenen en haar gezegd had, naar deze plantaadje te gaan en naar
de vreemde dame daar te vragen, en dat zij haar de weg naar den hemel
zou leeren.
Een ander voorbeeld van denzelfden aard werd aan de schrijfster
verhaald door eene slavin, welke de geheele smartelijke ondervinding
van een slavenleven had doorgegaan. Zij was eens een jong meisje
van bevallig voorkomen en zachten aard geweest, zorgvuldig opgebragt
als naaister en oppaster bij de kinderen eener familie in Virginia,
en met al de warmte van haar ligt aandoenlijk hart, aan die kinderen
gehecht. Hoewel eene van de teederste moeders, toen de schrijfster
haar kende, verzekerde zij deze echter, dat zij nooit een van
hare eigene kinderen zoo lief had gehad, als het dierbare jonge
meesteresje dat hare bijzondere zorg was. Waarschijnlijk ten gevolge
van geldelijke ongelegenheden der familie, werd dit meisje, dat wij
Louisa willen noemen, naar eene zuidelijke plantaadje verkocht. Zij
heeft dikwijls het tooneel beschreven toen zij met geweld in een
rijtuig werd gezet, en hare lieve jonge meesteres uit het venster
zag leunen, hare armpjes naar haar uitsteken, met al de heftigheid
van kinderlijke smart gillende en haren naam roepende. Zij werd in
eenen troep vervoerd en als keukenmeid op eene zuidelijke plantaadje
verkocht. Met den grootsten ernst van taal heeft zij de schrijfster
haar geheele verlatenheid en de wanhopige droefheid van haar hart in
dezen toestand beschreven, voor altijd gescheiden van alles wat haar
op aarde dierbaar was, buiten de mogelijkheid zelfs om brieven of
boodschappen te zenden, omringd door menschen die niet het minste
belang in haar stelden, en gedwongen tot eenen arbeid, waarvoor
hare teedere opvoeding haar geheel ongeschikt gemaakt had. Onder
deze omstandigheden begon zij te gelooven dat het om eene of andere
schrikkelijke zonde was, dat zij zoo bezocht werd. De geschiedenis
van haar gemoed daarna, met hare eigene eenvoudige woorden verhaald,
is deze:
"Daarna begon ik mij ontzettend goddeloos te voelen--o, zoo goddeloos,
dat gij er geen denkbeeld van hebt! Ik voelde mij zoo goddeloos, dat
mijne zonden als een last op mij schenen, en ik ging zoo zwaar den
ganschen dag. Ik voelde mij zoo goddeloos, dat ik niet waardig was om
in huis te bidden, en ik plagt heel ver weg te gaan in het veld, om te
bidden. Eindelijk toen ik eens bad, kwam de Heer en sprak tegen mij."
"De Heer sprak tegen u?" zeide de schrijfster. "Wat meent gij, Louisa?"
Met een gezigt vol van den grootsten ernst, antwoordde zij: "Wel
mevrouw, de Heer Jezus kwam en sprak tegen mij, weet ge; en nooit,
tot op den laatsten dag van mijn leven, zal ik vergeten wat Hij tegen
mij zeide."
"Wat was het dan?" zeide de schrijfster.
"Hij zeide: "Vrees niet, mijne kleine; uwe zonden zijn u vergeven."" En
zij voegde hierbij eenige verzen, welke de schrijfster als regels
uit een Methodistisch lied herkende.
Nieuwsgierig zijnde om dit verschijnsel nader te onderzoeken, zeide
de schrijfster:
"Gij meent, dat gij dit gedroomd hebt, Louisa?"
Met een blik alsof haar gevoel daardoor gekwetst was en met grooten
ernst, antwoordde zij:
"O neen, Mrs. Stowe; dat was geen droom, dat zult ge mij nooit doen
gelooven."
Terstond kwam de gedachte bij de schrijfster op: "Indien de Heer
Jezus inderdaad overal tegenwoordig is, en indien hij zoo teêrhartig
en medelijdend is als Hij op aarde was--en wij weten dat Hij dit
is--moet Hij dan somtijds niet verlangen tot den armen wanhopigen
slaaf te spreken, wanneer Hij weet dat geene andere stem dan de Zijne
zijne ziel kan troosten en genezen?"
Dit voorbeeld van Louisa stemt zoo zeer overeen met een ander geval,
hetwelk de schrijfster uit eene geloofwaardige bron vernam, dat zij
verlokt wordt om de twee naast elkander te plaatsen.
Onder de slaven, die naar de Nieuw-Engelsche Staten gebragt werden,
in den tijd toen de slavernij heerschte, was eene vrouw, die terstond
nadat men haar de geschiedenis der liefde van Jezus Christus had
verhaald, uitriep: "Hij is het. Dit is wat ik verlangde."
Daar deze taal verwondering baarde, werd er naar hare geschiedenis
vernomen. Zij was kortelijk deze:--Terwijl zij in hare eenvoudige
hut in Afrika woonde, overvielen de menschenroovers eens haar gezin,
en voerden haren man en hare kinderen weg naar het slavenschip,
terwijl zij in de bosschen ontkwam. Toen zij naar hare eenzame woning
terugkeerde, treurde zij met de bitterheid van "Rachel om hare kinderen
schreijende." Vele dagen lang was haar hart door eenen last van smart
ter neer gedrukt, en alle voedsel weigerende, zwierf zij door het
eenzame bosch op en neer.
Eindelijk, zegt zij, overviel haar een sterke aandrang om te knielen en
haar leed uit te storten in het oor van een onbekend Wezen, hetwelk
zij zich verbeeldde dat boven haar in de lucht was.
Zij deed zulks, en tot hare verwondering kreeg zij een onuitsprekelijk
gevoel van verligting. Daarna was het hare gewoonte dagelijks
naar dezelfde plek te gaan en tot dien onbekenden Vriend te
smeeken. Vervolgens werd zij zelve gevat en naar Amerika overgevoerd;
en toen de geschiedenis van Jezus en zijne liefde haar verhaald werden,
gevoelde zij terstond in hare ziel, dat deze Jezus de vriend was,
die haar smachtend gemoed in het ver verwijderde Afrikaansche bosch
had toegesproken.
Vergelijk nu deze bevindingen met de ernstige en schoone taal van
Paulus: "Hij heeft uit eenen bloede het gansche geslacht der menschen
gemaakt, om op den geheelen aardbodem te wonen, bescheiden hebbende
de tijden te voren verordend, en de bepalingen van hunne woning,
opdat zij den Heer zouden zoeken, of zij Hem immers tasten en vinden
mogten; hoewel Hij niet verre is van een iegelijk van ons."
Is dit niet waarlijk naar God tasten en Hem vinden? En mogen wij
niet hopen, dat het smachtend, onrustig, hulpeloos menschelijk hart,
gedrukt door de duldelooze smart van dit korte leven, of vermoeid
door de geheele ijdelheid daarvan, nooit vruchteloos de onschuldig
smeekende handen tot God opheft? Is niet de sluijer, die ons van eenen
almagtigen, albarmhartigen Vader afscheidt, veel dunner, dan wij,
in den trots onzer philosophie, genegen zijn ons te verbeelden? en
is het niet de waardigste voorstelling van Hem, te denken, dat hoe
meer volslagen hulpeloos en onkundig het menschelijke wezen is, dat
Zijne hulp zoekt, Zijne gemeenschap met die ziel des te teederder en
meer nederbuigend zal zijn?
Indien eene moeder onder hare kinderen er een had, dat door ziekte
blind, doof of stom geworden was, onbekwaam om door de gewone middelen
van mededeeling kennis te verkrijgen, zou zij dan niet zoeken zijnen
verduisterden geest te bereiken door wijzen van mededeeling, teerder
en inniger dan die, welke zij met hare sterkere en meer begunstigde
kinderen gebruikt? Hoe kan de liefde eener moeder met de oneindige
liefde van Jezus vergeleken worden? Heeft Hij zichzelven niet
beschreven als de goede herder, die de geheele kudde van veiligen
en wel onderwezenen verlaat, om over de bergen der onkunde het ééne
verdwaalde schaap te volgen, en wanneer Hij het gevonden heeft,
zich meer daarover verheugt dan over de negen en negentig, die niet
verdwaald waren? Heeft Hij ons niet gezegd dat elk dezer kleinen eenen
beschermengel heeft, die altijd het aangezigt ziet van zijnen Vader
die in den hemel is? En is het niet troostrijk voor ons te denken,
dat Zijne liefde en zorg geëvenredigd zullen zijn aan de onkunde en
de behoeften Zijner uitverkorenen?
Sedert het bovenstaande voor de drukpers werd gereed gemaakt, ontving
de schrijfster het volgende uittreksel van eenen brief, door iemand in
Missouri aan den uitgever van de Oberlin Evangelist (Ohio) geschreven:
Ik dacht werkelijk, terwijl ik "Uncle Tom's Cabin" las, dat
de schrijfster, toen zij het karakter van Tom beschreef, een
slaaf voor den geest had gehad, met wien ik eenige jaren geleden
in den Staat Mississippi kennis maakte, Oom Jacob geheeten. Ik
vertoefde een paar dagen bij een planter, en toen ik in den avond
op de werf was, hoorde ik in een der kwartieren een welbekend
godsdienstig lied zingen en daarna eene biddende stem: en o,
zulk een gebed! Welk een vuur, welk eene zalving--ja, die man
bad wel waarlijk; en toen ik van Oom Tom las, hoe "niets de
treffende eenvoudigheid, den kinderlijken ernst van zijn gebed
kon overtreffen, in de taal der Heilige Schrift gekleed, die hem
zoo geheel doordrongen scheen te hebben, dat zij als het ware een
gedeelte van zijn eigen wezen was geworden," werd de herinnering
aan dat avondgebed buitengemeen levendig bij mij. Toen ik weder
in huis ging en sprak van wat ik gehoord had, antwoordde zijn
meester: "O mijnheer, als ik iets in de wereld benijd, is het de
godsdienst van Oom Jacob. Als er een braaf man op aarde is, is
hij er zekerlijk een." Hij zeide dat Oom Jacob "regulator" op de
plantaadje was; en dat een woord of blik van hem, tot de jongere
slaven gerigt, meer indruk maakte dan een slag van den opzigter.
Den volgenden morgen onderrigtte Oom Jacob mij, dat hij uit
Kentucky, tegenover Cincinnati, was; dat hij veel gelegenheid
had gehad om de godsdienstoefening bij te wonen; dat hij op
den ouderdom van ongeveer veertig jaren naar het Zuiden was
verkocht en aan het katoenplukken gezet; hij kon, al deed hij
zijn best, de hem gestelde taak niet plukken; werd gegeeseld en
gegeeseld, hij kon met geene mogelijkheid zeggen hoe dikwijls;
was van gedachte, dat de opzigter eindelijk tot het begrip kwam,
dat met geeselen geen pond meer van hem te krijgen was, want hij
zette hem aan het drijven van een wagenspan. Voor dit en ander
werk was hij zoo goed als een ander. Hij had drie of viermalen
van eigenaar verwisseld. Hij verklaarde zich zoo wel tevreden met
zijnen tegenwoordigen toestand als hij verwachtte in het Zuiden te
zullen zijn, maar verlangde zeer tot zijne vroegere betrekkingen
in Kentucky terug te keeren.
HOOFDSTUK VII.
MISS OPHELIA.
Miss Ophelia is de vertegenwoordigster eener talrijke klasse der besten
onder de bevolking van het Noorden; tot welke misschien onze Heer,
indien Hij weder eenen brief aan zijne kerken mogt rigten, gelijk
hij aan die van den ouden tijd deed, dezelfde woorden als toen zou
bezigen: "Ik weet uwe werken en uwen arbeid, en uwe lijdzaamheid, en
dat gij de kwaden niet kunt dragen; en dat gij beproefd hebt degenen,
die uitgeven dat zij apostelen zijn, en zij zijn het niet; en hebt ze
leugenaars bevonden; en gij hebt verdragen, en hebt geduld; en gij
hebt om mijns naams wil gearbeid en zijt niet moede geworden. Maar
ik heb tegen u, dat gij uwe eerste liefde hebt verlaten."
Er bestaat in deze klasse van menschen werkzaamheid, ijver,
onverzettelijke trouw aan hun geweten, heldere onderscheiding tusschen
waarheid en dwaling, groote juistheid van redenering en zuiverheid
van leer; maar er is gebrek aan dien geest der liefde, zonder welken
in de oogen van Christus het volmaaktste karakter even gebrekkig is
als eene van was gemaakte bloem--die geen leven en geene geur heeft.
Evenwel is dit gezegende beginsel niet dood in hunne harten, maar
het slaapt slechts; en zoo groot is de wezenlijke en echte goedheid,
dat wanneer de ware magneet der goddelijke liefde wordt aangewend,
zij altijd aan zijne kracht gehoor zal geven.
Wanneer dus de zachtaardige Eva, die eene voorstelling der liefde
van Christus in kinderlijke gedaante is, door een gezegend instinct
terstond het vraagstuk oplost, hetwelk Ophelia in langen tijd en met
de grootste moeite en inspanning niet heeft kunnen oplossen, bemerkt
en erkent zij met haar goed en opregt hart dadelijk haren misslag en
is zij gewillig om zelfs van een klein kind te leeren.
Miss Ophelia vertegenwoordigt wederom eene groote zonde, waaraan
Amerikaansche Christenen, zonder het te weten, zich hebben laten
schuldig worden. Zonder het te weten moet het zijn, want nergens
heerscht het geweten zoo zeer als onder deze klasse, en nergens
wordt opregter gestreefd om elke gedachte onder de gehoorzaamheid
van Christus te brengen.
Eene der eerste en meest openlijk verklaarde bedoelingen van het
evangelie is geweest, al die onredelijke scheidsmuren en vooroordeelen
neer te werpen, welke de menschelijke broederschap in afgezonderde en
oorlogende stammen verdeelen. Paulus zegt: "in Christus is niet Jood
en Griek, barbaar en Scyth, dienstknecht en vrije." De Joden waren
in dien tijd door eenen onoverkomelijken muur van vooroordeelen van
de Heidenen gescheiden. Zij konden niet te zamen eten en drinken,
niet te zamen bidden. Doch de apostelen arbeidden zeer ernstig om
hen het zondige van dit vooroordeel te doen inzien. Paulus zegt
tot de Ephesiërs, van deze vroegere verdeeldheid sprekende: "Hij is
onze vrede, die deze beiden één gemaakt heeft, en den middelmuur des
afscheidsels tusschen ons gebroken heeft."
Het is zeer gemakkelijk te zien dat, hoewel de slavernij in de Staten
van Nieuw-Engeland is afgeschaft, zij echter de noodlottigste
eigenschap van het stelsel heeft nagelaten--datgene wat de
Amerikaansche erger dan de Romeinsche slavernij maakt--het vooroordeel
van caste en kleur. In de Staten van Nieuw-Engeland wordt de Neger
behandeld alsof hij tot een lager geslacht van wezens behoorde;
genoodzaakt om op de plaats van godsvereering afzonderlijk te zitten;
zijne kinderen van de scholen uitgesloten; hij zelf uitgesloten van
den spoorwagen en den omnibus; en de eigenaardigheden van zijnen stam
worden tot voorwerpen van bittere verachting en spotternij gemaakt.
Men heeft deze handelwijs geregtvaardigd door te zeggen, dat zij
een verlaagd geslacht zijn. Maar hoe kwamen zij verlaagd? Neem welke
klasse van menschen gij wilt, en ontzeg hun de middelen van opvoeding,
ontneem hun hoop en gevoel van eigenwaarde, sluit voor hen alle paden
van regtmatige eerzucht, en gij zult hen tot juist zulk een geslacht
maken als de Negers onder ons geweest zijn.
Zoo zonderling en zoo treurig is de heerschappij van het vooroordeel
over het menschelijk gemoed, dat belijders des Christendoms in onze
Nieuw-Engelsche Staten dikwijls, met zeer gewigtige opoffering en
zelfverloochening, het Evangelie gezonden hebben tot heidenen even
donker van kleur als de Afrikanen, terwijl in hunne nabijheid personen
van donkere kleur waren, aan welke om die kleur verboden was hunne
kinderen ter school te zenden, terwijl zij zelven werden afgeschrikt
om de kerken binnen te treden. Het gevolg daarvan is geweest, dat
het geslacht verlaagd werd en verbasterde; en toen heeft men juist
deze verlaging en verbastering als eene reden aangevoerd om in deze
handelwijs te volharden.
Niet lang geleden bezocht de schrijfster eene menschlievende dame,
en kwam bij dit bezoek het gesprek op de omstandigheden van eenen
brand, die den vorigen nacht in de nabijheid had plaats gehad. Een
ledig staand huis was tot aan den grond toe afgebrand. De dame zeide,
dat men vermoedde dat het in brand was gestoken. "Welke reden kon
iemand hebben, om het in brand te steken?" zeide de schrijfster.
"Wel," antwoordde de dame, "men meende dat eene familie van kleurlingen
het stond te betrekken, en men dacht dat de buurt dit niet wilde
toelaten. En dus vermoedde men dat dit de reden was."
Dit werd met alle eenvoudigheid en zeer onverschillig gezegd.
De schrijfster vroeg: "Heeft dat huishouden een slechten naam?"
"Neen, niet bijzonder, zoo ver ik weet," antwoordde de dame. "Maar
het zijn Negers, weet ge!"
Nu is deze dame eene zeer godvreezende vrouw. Waarschijnlijk zou
zij zichzelve verloocheningen willen opleggen, om het Evangelie
aan de heidenen te zenden; en indien zij er ooit aan gedacht had om
deze familie als eene heidensche te beschouwen, zou zij de grootste
belangstelling voor hun welzijn hebben gevoeld, omdat zij wat haren
pligt jegens de heidenen betrof dikwijls onderrigt van den predikstoel
had ontvangen, en haar geweten en godsdienstig gevoel in dit opzigt
wakker waren. Waarschijnlijk had zij nooit eene preek gehoord, waarin
de groote waarheid verkondigd werd: "dat in Christus geen Jood of
Griek, barbaar, Scyth, dienstknecht of vrije is."
Indien onze Heer nog op aarde was, gelijk Hij eens geweest is, hoe
zou Hij dan waarschijnlijk handelen, ten opzigte van dit onchristelijk
vooroordeel van kleur?
Er was eene klasse van menschen in die dagen, evenzeer veracht bij de
Joden als de Negers bij ons; en tegen Christus werd de klagt ingebragt,
dat Hij een vriend van tollenaren en zondaren was. En indien Christus
bij eene avondmaalsbediening eene plaats van godsvereering binnentrad,
en den kleurling achteraf alleen zag zitten, zou het dan niet juist
in zijnen geest wezen om daar bij hem te gaan zitten, liever dan eene
plaats onder zijne rijkere en meer welvarende broederen te nemen?
Het is echter niet meer dan billijk van onze noordelijke Christenen
te zeggen, dat zij de zonde in onkunde en ongeloof begaan hebben,
en dat sedert eenige jaren teekenen van eenen veel beteren geest zich
beginnen te vertoonen. In sommige plaatsen zijn onlangs de deuren der
schoolhuizen voor de kinderen geopend, en menige goede Miss Ophelia
heeft de oogen verbaasd opgeslagen, toen zij vernam, dat er, terwijl
zij getrouw de Missionary Herald las, en zich boter op haar brood
en suiker in hare thee ontzeide om het Evangelie naar de Sandwichs
Eilanden te helpen zenden, te huis in hare eigene buurt eene zeer
bloeijende kolonie van heidenen bestond; en getrouw aan eigen goed
en opregt hart, heeft zij besloten om hare gebeden en pogingen voor
de heidenen buiten 's lands niet te staken, maar daarbij nog haren
arbeid te voegen voor de heidenen te huis.
Onze veiligheid en hoop in dit opzigt bestaan hierin, dat er in al
onze kerken zeer velen zijn, die waarlijk en opregtelijk Christus
liefhebben, en die, zoodra een weinig nadenken hen hunnen pligt te
dezen aanzien zal hebben doen kennen, dien met allen ernst zullen
vervullen.
Het is waar dat zij, indien zij dit doen, misschien Abolitionisten
zullen genoemd worden; maar de echte Miss Ophelia is niet bang voor
eenen leelijken naam in eene goede zaak en heeft veeleer geleerd,
"de smaadheid van Christus eenen grooteren schat te achten dan de
rijkdommen van Egypte."
Dat er reeds veel door Christenen kan gedaan worden, om het zedelijke
gevoel der maatschappij in dit opzigt wakker te maken, zal blijken
wanneer men bedenkt, dat zulk een wel opgevoed en fatsoenlijk man
als Frederick Douglass onlangs, terwijl hij in zwakke gezondheid
verkeerde, genoodzaakt was om den nacht op het dek eener stoomboot
door te brengen, omdat dit onzinnige vooroordeel hem van eene plaats
in de kajuit beroofde; en dat een zeer werkzaam en nuttig geestelijke,
Dr. Pennington van New-York, in den laatsten tijd zijne gezondheid
dikwijls aan ernstig gevaar heeft moeten blootstellen door onder eene
brandende zon te voet door zijn zeer uitgebreid kerspel te moeten
rondgaan, om zijn herderlijk werk te verrigten, omdat hem het gewone
gemak van den omnibus niet kon toegestaan worden, die alle klassen
van blanken, van de beschaafdsten tot de laagsten en walgelijksten,
vervoert.
Laten wij nu bedenken hoe groot het aantal belijders der godsdienst
van Christus te New-York is, en ook bedenken, dat zij, door hunne
belijdenis zelve, Dr. Pennington voor den broeder van hunnen Heer, en
even als elk hunner voor een lid van het ligchaam van Christus houden.
Nu zijn deze Christenen aanzienlijk, rijk en magtig; zij kunnen de
publieke meening dwingen in ieder opzigt dat zij van bijzonder belang
achten, en zij belijden, volgens hunne godsdienst, "dat indien een
lid lijdt, al de leden medelijden."
Het is eene ernstige vraag, of zulk eene in het oog vallende smaadheid,
Christus en zijne prediking, in den persoon van eenen gekleurden
broeder, zonder eenige tegenspraak van hunne zijde aangedaan, niet
tot een algemeen gevoelen zal leiden, dat al wat de Bijbel over
de vereeniging der Christenen zegt slechts een ijdele klank is en
niets beteekent.
Zij die verlangend zijn om regtstreeks iets te doen ten einde den
toestand der slaven te verbeteren, kunnen dit op geene andere wijs
beter doen, dan door den staat der vrije kleurlingen om hen heen te
verheffen, en alle moeite te doen om hun gelijke regten en privilegiën
te verschaffen.
Dit onchristelijke vooroordeel heeft ongetwijfeld de emancipatie van
honderden van slaven verhinderd. De slavenhouder, die het kwaad der
slavernij gevoelt en erkent, is naar het Noorden gekomen, en heeft
de blijken dezer liefdelooze en onchristelijke gezindheid jegens den
slaaf gezien, en bij zichzelven aldus geredeneerd:
"Indien ik mijnen slaaf in het Zuiden houd, is hij, wel is waar,
onder de heerschappij eener zeer gestrenge wet; maar hij geniet toch
ook de voordeelen van mijne vriendschap en hulp, en krijgt door zijne
betrekking tot mij en mijne familie, zekere soort van positie in de
maatschappij. Als mijn bediende wordt hem eene plaats in den spoorwagen
en aan de tafel toegestaan. Maar als ik hem emancipeer en naar het
Noorden zond, zal hij wat het wezen der zaak betreft al de nadeelen
der slavernij ondervinden, zonder meester om hem te beschermen."
Deze wijs van redeneren heeft menigeen tot verschooning gediend om
zijne slaven in eenen toestand te houden, dien hij bekennen moet,
dat slecht is; en men zal wel terstond begrijpen dat, indien de
toestand van den Neger in onze noordelijke Staten in het oogloopend
veranderd werd, zulks van grooten invloed zou zijn op het emanciperen
van slaven. Zij die dit vooroordeel in stand houden, kunnen dus in
zekeren zin gezegd worden slavenhouders te zijn.
Hiermede wordt niet bedoeld, dat alle onderscheidingen in de
maatschappij moesten afgeschaft worden, en dat men verpligt zou wezen,
zijnen vertrouwelijken omgang te kiezen uit eene klasse, door opvoeding
en gewoonte daartoe ongeschikt.
De Neger moest niet boven zijnen kring verheven worden, omdat hij een
Neger is; maar hij moest in zijnen kring met Christelijke beleefdheid
behandeld worden. In den spoorwagen, in den omnibus en op de stoomboot,
plaatsen alle rangen en klassen van blanken zich met onbelemmerde
vrijheid naast elkander; en de Christelijkheid eischt den Neger
hetzelfde voorregt te geven.
Dat de morsigste en onbeschaafdste vreemdeling of Amerikaan, met
een adem die naar jenever ruikt, met vuile en havelooze kleeren, een
onbetwijfeld regt zou hebben om in den spoorwagen en op de stoomboot
naast iedereen plaats te nemen, en dat de fatsoenlijke, beschaafde,
welgekleede Neger hiervan uitgesloten zou zijn, alleen omdat hij een
Neger is, kan niet anders dan voor iets onredelijks en onchristelijks
gehouden worden; en ieder Christen, die zoo iets in zijn bijzijn
zonder tegenspraak en het aanwenden van zijnen Christelijken invloed,
laat geschieden, zal zeker zijne dwaling diep gevoelen, wanneer hij
eindelijk tot een persoonlijk onderhoud met zijnen Heer komt.
Er is in dit opzigt niets te hopen, indien de liefde van Christus niet
krachtig genoeg is, en indien het niet ten aanzien der twee stammen
kan gezegd worden: Hij is onze vrede, die beiden één gemaakt heeft,
en den middelmuur des afscheidsels tusschen ons verbroken heeft.
De tijd nadert snel, wanneer de hoogste klassen der maatschappij
moeten leeren, dat hunne opvoeding, rijkdom en beschaving niet
hun uitsluitend eigendom zijn; dat zij geen regt hebben om die tot
hun eigen baatzuchtig voordeel te gebruiken; maar dat zij die veel
eer, gelijk Fenelon het uitdrukt, een "ministerie" moeten achten,
een rentmeesterschap, dat hun ten behoeve hunner armere broederen
is toevertrouwd.
In sommigen der hoogste kringen van Engeland en Amerika, beginnen wij
schitterende voorbeelden te zien van het begin van zulk eenen staat
van zaken.
Een der vorstelijke kooplieden van Boston, wiens lijkplegtigheid
onlangs in onze stad gevierd is, gaf in zijn leven een schoon voorbeeld
van deze waarheid. Zijn rijkdom was de rijkdom van duizenden. Hij was
de rentmeester van weduw en wees. Zijn kapitaal was eene spaarbank,
waarin de hulpbronnen der armen bewaard werden; en de rouwdragers bij
zijne begrafenis waren de leerlingen der scholen die hij gesticht had,
de beambten der letterkundige instellingen, die zijne mildheid had
begiftigd, de weezen en weduwen, die hij raad en hulp had verleend,
en de mannen, van allen rang en stand, die hij door zijne weldadigheid
had doen gevoelen dat zijn rijkdom hun rijkdom was. Moge God vele
mannen in Boston verwekken om in den geest en den arbeid van Amos
Lawrence te treden!
Dit is het ware socialisme, dat uit den geest van Christus spruit,
en zonder de bestaande rangen der maatschappij om te werpen, door
liefde het eigendom en de bezittingen der hoogere klasse tot het
eigendom der lagere maakt.
De menschen zoeken altijd hunne hervormingen met het uitwendige en
stoffelijke te beginnen. Christus begint zijne hervormingen in het
hart. De menschen zouden alle rangen der maatschappij willen afbreken,
en alle eigendom in een algemeenen voorraad werpen; maar Christus wil
de hoogere klasse met dien Goddelijken Geest vervullen, door welke
alle rijkdommen, middelen en voordeelen van hunnen stand ten nutte
van de lagere gebruikt worden.
Wij zien ook in de hoogste aristocratie van Engeland voorbeelden van
dezelfde rigting.
Onder den oudsten adel van dat land beginnen verhandelaars voor
handwerkslieden en voorstanders van havelooze scholen op te staan;
en men zegt dat zelfs op den troon van Engeland eene vrouw is, die
wekelijks hare klasse van zondagscholieren, uit de kinderen in den
omtrek van haar landverblijf, onderwijst.
Op deze wijze, en niet door eene uitwendige, stoffelijke verdeeling
van eigendom zal men alle dingen gemeen hebben. En wanneer de blanke
stam zijne meerderheid boven den gekleurde alleen als een talent zal
beschouwen, hem ten behoeve van zijnen zwakkeren broeder toevertrouwd,
dan zal het vooroordeel van caste in het licht des Christendoms
verdwijnen.
HOOFDSTUK VIII.
MARIE ST. CLARE.
Marie St. Clare is de type eener klasse van vrouwen, die niet bijzonder
aan eenig gewest of eenigen maatschappelijken toestand eigen zijn. Zij
kan in Engeland en in Amerika gevonden worden. In de noordelijke Staten
hebben wij vele Marie St. Clares, meer of minder volkomen ontwikkeld.
Wanneer zij op eene noordelijke breedte wordt aangetroffen, is zij
altijd ontevreden over hare huiselijke omstandigheden. Hare bedienden
doen nooit iets goeds. Vreemd genoeg, zij zijn niet volmaakt, en
dit houdt zij voor zeer schandelijk. Zij is ten volle overtuigd, dat
zij alle zedelijke en Christelijke deugden in hare keuken behoorde
te hebben voor wat minder dan het gewone loon; en wanneer hare
keukenmeid haar verlaat, omdat zij in een naburig huishouden beter
loon voor minder werk kan bekomen, vindt zij dit gedrag ontzettend
baatzuchtig en slecht. Zij is van meening, dat bedienden volmaakt
belangloos behoorden te zijn; dat zij gewillig behoorden te wezen
om de slechtste kamers in het huis met zeer matig loon en bijna
slecht voedsel voor lief te nemen, wanneer zij het elders beter
kunnen krijgen, alleen om haar genoegen te doen. Zij heeft gaarne
vreemde dienstboden, die onze manieren nog niet hebben geleerd, die
gewoon zijn voor gering loon te werken en bijna met alles tevreden
zijn; maar dikwijls hoort men haar klagen, dat zij spoedig bedorven
worden, en zooveel voorregten willen hebben als iemand anders, Marie
wenscht dikwijls, dat zij slaven kon houden, of ergens woonde, waar
de lagere klasse omlaag wordt gehouden, en men dienstboden hunne
plaats leert kennen. Zij maakt altijd jagt op goedkoope naaisters,
en zal u als een geheim vertellen, dat zij eene vrouw heeft ontdekt,
die heerlijk linnen hemden naait, de hals- en mouwboorden dubbel stikt,
en dat alles voor zeven en dertig cents, terwijl vele naaisters er
een dollar voor krijgen; zij zegt dat zij het doet, omdat zij arm is
en geene betrekkingen heeft; maar zij denkt dat gij moet oppassen als
gij met haar spreekt, en haar niet laten merken wat de prijzen zijn,
of anders zal zij bedorven worden--die naaisters zijn zoo inhalig. Als
Marie St. Clare het ongeluk heeft van in een vrijen Staat te wonen,
is er geen eind aan hare rampen. Hare keukenmeid gaat telkens heen
om beter loon en een gemakkelijker dienst te zoeken; hare werkmeid,
vreemd genoeg, heeft geen zin om voor half loon werkmeid en naaister
te gelijk te zijn, en deserteert dus. Marie's keukenkabinet is dus
altijd in een staat van revolutie, en dikwijls verklaart zij, met
aandoenlijken ernst, dat de dienstboden de kwelling van haar leven
zijn. Indien haar echtgenoot bedenkingen wil maken of eene andere
manier van behandeling aanraden, is hij een hardvochtig, gevoelloos
man, hij houdt niet van haar en hij heeft nooit van haar gehouden;
en zoo wordt hij afgescheept.
Doch wanneer Marie onder een stelsel van wetten komt, dat haar eene
volstrekte magt over hare afhangelingen geeft, dat haar in staat
stelt om hen naar haar believen van hunne dierbaarste betrekkingen
te scheiden, of hun de schandelijkste en pijnlijkste straffen op te
leggen, zelfs zonder dat bedwang, hetwelk het zien der uitvoering
daarvan mogelijk zou kunnen te weeg brengen--dan is het, dat dit
karakter tot volle rijpheid komt. De natuur van den mensch is in
het Zuiden niet erger dan in het Noorden; maar de wet in het Zuiden
beschermt en vergemakkelijkt de ergste verkeerdheden, waaraan die
natuur onderhevig is.
Dikwijls veronderstelt men, dat de huiselijke dienstbaarheid in de
slavenstaten eene soort van paradijs is; dat huisbedienden altijd
verwende gunstelingen zijn; dat jonge meesteressen altijd veel van
hare "mammies" houden, en dat jonge meesters altijd even goedhartig
en inschikkelijk als welgemaakt zijn.
Laat iedereen in Oud-Engeland of Nieuw-Engeland onder zijne
onmiddellijke bekenden rondzien, en vragen hoe velen er zijn, die
een volstrekte despotieke magt in een huisgezin zachtzinnig zouden
gebruiken, vooral over eene klasse, door dienstbaarheid verlaagd,
onkundig, traag, bedriegelijk, onbeschaamd, gelijk slaven bijna
noodwendig zijn en altijd moeten zijn.
Laat hij in zijn eigen hart zien en zichzelven vragen of hij
zich met zulk eene magt zou durven vertrouwen. Vindt hij in
zichzelven geene verzoeking om onbillijk te zijn voor zijne minderen
en afhangelingen? Vindt hij zichzelven niet genegen om heftig en
wrevelig te worden, wanneer de dienst in zijn huis achteloos wordt
verrigt? En indien hij de magt had om wreede straften aan te doen,
of te doen aandoen door den schuldige naar eene plaats van tuchtiging
te zenden, zou hij dan niet in verzoeking komen om van die vrijheid
gebruik te maken?
Wat die vernederende straffen aangaat, welke aan vrouwen opgelegd
worden, door haar naar geeselaars van beroep te zenden, of zulke
lieden aan huis te laten komen--gelijk John Caphart getuigt, dat te
Baltimore met hem dikwijls het geval was--wat kan er gezegd worden van
haren invloed, zoowel op de hoogere als op de lagere klasse? Het is
inderdaad pijnlijk, dit onderwerp te beschouwen. Het gemoed deinst
onwillekeurig er voor terug; maar het is toch eene zeer ernstige
vraag of het niet onze pligt is dat pijnlijke door te staan, ten
einde ons medelijden tot levendiger werkzaamheid op te wekken. Om
deze reden deelen wij hier de getuigenis van eenen heer mede, wiens
naauwkeurigheid niet zal betwijfeld worden, en die zichzelven aan de
pijniging onderwierp van in de "calaboose" te Nieuw-Orleans van zulk
een tooneel getuige te zijn. Gelijk de lezer uit het verhaal zal zien,
was het een zoo dikwijls voorkomend tooneel, dat het geene bijzondere
aandacht trok, of eenige uitdrukking van medelijden uitlokte bij
menschen van denzelfden staat en dezelfde kleur als de lijderes.
Toen onze zendelingen voor het eerst naar Indië gingen, werd het
onder de Christenvolken een pligt geacht zich bekend te maken met
de wreedheden en gruwelen der afgodendienst, als een middel ter
verlevendiging van onzen ijver om hun het Evangelie te zenden.
Indien het gezegd wordt, dat wij in de vrije Staten geen zoodanig
belang bij de slavernij hebben, daar wij die niet ondersteunen en
wij geene magt hebben om die te verhinderen, is het antwoord, dat de
slavernij bestaat in het district Columbia, hetwelk aan de geheele
Vereenigde Staten behoort; en dat de vrije Staten voor God schuldig
zijn aan de misdaad van haar daar te laten bestaan, indien zij niet
opregtelijk doen wat in hun vermogen is om haar uit te roeijen.
Het onderstaande berigt is geschreven door den menschlievenden
Dr. Howe, wiens arbeid ten behoeve der blinden zijnen naam aan
de menschheid dierbaar hebben gemaakt, en werd in eenen brief aan
Mr. Charles Sumner gezonden. Indien iemand denkt, dat het te pijnlijk
is om te lezen, dan vrage hij zichzelven, of God hen schuldeloos
zal houden, die een stelsel laten bestaan, waarvan de bijzonderheden
zelfs niet gelezen kunnen worden. Dat hier een in de calaboose gewoon
tooneel beschreven wordt, zullen wij straks door andere getuigen
laten bewijzen:
Ik heb tien dagen te New-Orleans besteed, niet nutteloos vertrouw
ik, aan het bezigtigen der openbare inrigtingen--der scholen,
asylums, gasthuizen, gevangenissen, enz. Met uitzondering van de
eersten is er weinig beterschap te hopen. Ik weet niet hoeveel
verdienste er in hun stelsel mag wezen; maar dit weet ik, dat er
in de uitvoering van het strafwetboek verfoeiselen zijn, welke
het lot van Sodom over de stad moesten brengen. Indien Howard of
Mrs. Fry ooit zulk een slecht beheerd dieven-hol ontdekten als
de gevangenis te New-Orleans, zij hebben het ten minste nooit
beschreven. In de Neger-afdeeling zag ik veel om mij te doen
blozen, dat ik een blanke was, en dat voor een oogenblik een
boozen geest in mijne dierlijke natuur wekte. Toen ik op een
groot bestraat binnenplein kwam, waar omheen galerijen liepen,
gevuld met slaven van verschillenden ouderdom, sekse en kleur,
hoorde ik het kletsen eener zweep, waarvan elke slag als een
knallend pistoolschot klonk. Ik draaide mijn hoofd om en zag een
tooneel, dat mij letterlijk tot in het gebeente deed koud worden,
en mij voor de eerste maal in mijn leven het gevoel gaf, dat mijne
haren te berge rezen. Daar lag een zwart meisje plat voorover op
eene plank, hare twee duimen zamen gebonden en aan het eene einde
vastgemaakt, hare voeten insgelijks gebonden en strak naar het
andere einde getrokken, terwijl een riem, over haren rug gaande en
om de plank bevestigd, haar vast daartegen aandrukte. Beneden den
riem was zij geheel naakt. Naast haar, op eenen afstand van zes
voet, stond een reusachtige Neger, met eene lange zweep, welke hij
met schrikkelijke kracht en verbazende juistheid aanwendde. Elke
slag nam eene streep vel mede, die aan de zweep vastkleefde of
lillend op de steenen viel, terwijl het bloed daarop volgde. Het
arme schepsel kromp en gilde, en met eene stem, die te gelijk
hare vrees voor den dood en hare schrikkelijke pijn deed blijken,
schreeuwde zij tot haren meester, die bij haar hoofd stond: "O,
spaar mijn leven! Sla mij de ziel niet uit!" Maar de zweep bleef
neêrdalen; streep op streep werd van hare huid afgestroopt; kerf op
kerf werd in het levende vleesch gesneden, tot het een wankleurige,
bloederige klomp raauwe, lillende spieren werd. Het was met de
grootste moeite, dat ik mij weêrhield van op den pijniger toe te
springen en zijne zweep te stuiten; maar helaas! wat kon ik anders
doen dan mij omkeeren, om mijne tranen voor de lijderes en mijne
schaamte over het menschdom te verbergen? Dit was in eene openbare,
geregeld georganiseerde gevangenis; de straf was eene zoodanige,
die door de wet erkend en toegelaten was. Maar denkt gij, dat de
rampzalige een gruwelijk misdrijf had gepleegd, daarvan overtuigd
en tot de zweep veroordeeld was? Geenszins. Zij was door haren
meester gebragt om door den gemeenen beul gegeeseld te worden,
zonder proces, regter of jury, alleen op zijn wenk of knik,
voor een of ander wezenlijk of vermeend misdrijf, of om zijne
grilligheid of boosaardigheid te voldoen. En hij mag haar, zonder
eenige reden op te geven, dag aan dag daar brengen, en zooveel
slagen laten geven als hij verkiest, beneden de vijf en twintig,
indien hij het loon maar betaalt. Of indien hem dit belieft,
kan hij aan zijn eigen huis eene geeselplank houden, en zich
daar tot een barbaar maken. Eene stuitende bijzonderheid dezer
gruwelijke strafoefening was de openbaarheid daarvan, gelijk
ik gezegd heb. Het gebeurde op een binnenplein, met galerijen
omringd, die met kleurlingen van verschillende seksen waren gevuld:
weggeloopene slaven, aangeklaagde misdadigers en slaven, die te
koop waren. Men zou natuurlijk denken, dat zij naar voren drongen
en met ontzetting het barbaarsche schouwspel beneden aanzagen;
maar dit deden zij niet; velen van hun merkten het naauwelijks op,
en velen waren er geheel onverschillig voor. Zij gingen voort met
hunne kinderachtige tijdkortingen, en sommigen op een afgelegen
gedeelte der galerijen lachten luidkeels. Zoo laag kan de mensch,
naar Gods beeld geschapen, in barbaarschheid verzinken!
HOOFDSTUK IX.
ST. CLARE.
Het is met genoegen, dat wij ons van het zoo even opgehangene donkere
tafereel, naar het karakter van den grootmoedigen, edelaardigen
St. Clare wenden, die het schoonste portret van onzen zuidelijken
broeder aanbiedt.
Het is het oogmerk der schrijfster geweest, zoo veel mogelijk,
zorgvuldig het stelsel van de menschen te onderscheiden. Zij gelooft
opregtelijk, dat, terwijl de onverantwoordelijke magt der slavernij
van zoodanigen aard is, dat geen menschelijk wezen haar behoorde te
bezitten, die magt waarschijnlijk nooit zachter werd uitgeoefend,
dan in vele gevallen in de zuidelijke Staten. Het heeft haar verbaasd
te zien, hoe onder al de nadeelen, welke het vroegtijdig bezit van
willekeurige magt vergezellen, met al de verzoekingen, welke uit het
bezit dier magt in verschillende vormen moeten ontstaan, dikwijls
zulke schoone en belangwekkende karaktertrekken worden ontwikkeld. Te
zeggen, dat zulke gevallen gewoon zijn, is, helaas! niet in ons
vermogen. Men kent de menschelijke natuur te wel, om ons te gelooven,
indien wij dit wilden zeggen. Doch hoe schrikkelijker het kwaad is,
dat bestreden moet worden, des te zorgvuldiger moeten wij zijn om
billijk te oordeelen, en den afschuw, welken zekere misbruiken ons
natuurlijk moeten inboezemen, te bekampen door het overwegen der
goede en edele trekken, welke dikwijls in personen, die met het
stelsel verbonden zijn, gevonden worden.
De tweelingbroeders Alfred en Augustine St. Clare vertegenwoordigen
twee klassen van menschen, die in alle landen gevonden worden. Zij
zijn de geborene aristocraten en democraten. De aristocraat van
stand, is niet altijd een aristocraat van nature, en omgekeerd;
maar de aristocraat van natuur, hij moge hooger of lager in de
maatschappij geplaatst wezen, is hij, die, hoewel hij regtvaardig,
edelmoedig en menschelijk mag zijn voor hen, die hij als zijns gelijken
beschouwt, geheel ongevoelig is voor de behoeften, het lijden en de
gemeenschappelijke menschelijkheid van hen, die hij als de lagere
klassen beschouwt. Het leed eener gravin zou hem doen schreijen,
het leed eener naaister is geheel iets anders.
Aan den anderen kant wordt de democraat dikwijls in den hoogsten
levensstand gevonden. Voor dezen man is meerderheid boven zijnen
broeder iets, dat hij nooit zonder geheime smart openlijk kan doen
gelden. In den laagsten en nederigsten levensstand, erkent hij het
heilige eener gemeenschappelijke menschelijkheid, en hoe verlaagd,
volgens de meeningen en instellingen der maatschappij, eene bijzondere
klasse mag wezen, is er een instinctmatig gevoel in zijne ziel,
hetwelk hem leert, dat zij menschen zijn van gelijke gemoedsbewegingen
als hij zelf. Zulke lieden hebben eene scherpzigtigheid, welke hun
terstond door al den valschen schijn van uitwendige gebruiken doet
heenzien, die den eenen mensch zoo ongelijk aan den anderen maken,
en hen daaronder die groote menschelijke vatbaarheden, smarten,
behoeften en zwakheden doet ontwaren, waarin alle mannen en vrouwen
gelijk zijn; en het is onmogelijk hen te doen begrijpen, dat eene
klasse van menschelijke wezens een erfelijk regt over eene andere zou
hebben, of dat de tranen en het leed der eene niet even veel waardig
zijn als die der andere klasse.
Dat er zulke mannen onder de slavenmeesters in het Zuiden gevonden
worden, dat zij, zelfs wanneer zij slavenhouders zijn, zich niet
kunnen en willen laten verblinden door de drogredenen, waarmede men
de slavernij verdedigt, dat zij deze als een overblijfsel uit eene
barbaarsche eeuw beschouwen, en al de voorstanders daarvan verachten
en verfoeijen, kunnen wij overvloedig doen blijken. Velen van de
doorluchtigste zuidelijke mannen der revolutie behoorden tot deze
klasse, en vele mannen van uitstekenden rang in later tijd hebben
dezelfde gevoelens gekoesterd.
Ten getuige hiervan strekke de volgende brief van Patrick Henry,
waarvan de gevoelens zoo zeer met die van St. Clare overeenstemmen, dat
de lezer zou kunnen meenen, dat de een eene kopie van den ander was.
BRIEF VAN PATRICK HENRY.
Hannover, 18 Januarij 1773.
Waarde Heer!
Ik neem deze gelegenheid waar, om u de ontvangst van Anthony
Benezet's boek tegen de slavernij te berigten. Ik dank u
daarvoor. Is het niet een weinig te verwonderen, dat belijders
des Christendoms, dat vooral bestemd is om het menschelijk hart
te verzachten en deszelfs fijner gevoel aan te kweeken en te
zuiveren, een gebruik aanmoedigen, zoo volkomen strijdig met
de eerste denkbeelden van regt en onregt? Wat de verwondering
vergroot, is, dat dit gebruik in de meest verlichte eeuwen is
ingevoerd. Tijden, die regt schijnen te hebben, om zich op groote
vorderingen in kunsten en wetenschappen te beroemen, hebben eene
soort van geweld en dwingelandij in gebruik gebragt en met vele
wetten bevestigd, welke onze meer ruwe en barbaarsche, maar
meer eerlijke voorvaderen verfoeiden. Is het niet verbazend,
dat in eenen tijd, nu de regten der menschheid met juistheid
zijn bepaald en begrepen worden, in een land, dat boven alle
andere aan de vrijheid gehecht is--dat wij in zulk eene eeuw en
zulk een land menschen vinden, die de zachtste, menschelijkste,
en edelmoedigste Godsdienst belijden, en toch zulk een beginsel
aannemen, even strijdig met de menschenliefde als onbestaanbaar
met den Bijbel en noodlottig voor de vrijheid? Ieder nadenkend
eerlijk man verwerpt het in bespiegeling. Hoe kan in de praktijk
zijn geweten hem vrijspreken!
Zou iemand gelooven, dat ik meester ben van slaven, die ik zelf
heb gekocht? Ik word medegesleept door het ongemakkelijke van hier
zonder hen te leven. Ik wil, ik kan het niet regtvaardigen. Hoe
misdadig mijn gedrag mag zijn, wil ik toch in zooverre mijne hulde
aan de deugd bewijzen, dat ik hare schoonheid en het regtmatige
harer voorschriften erken, en mijn gebrek aan overeenkomstigheid
daarmede bejammer.
Ik geloof, dat er een tijd zal komen, wanneer zich eene gelegenheid
zal opdoen, om dit jammerlijke kwaad af te schaffen. Alles wat
wij doen kunnen, is daarvan gebruik te maken, indien zij in onzen
tijd voorkomt; zoo niet, laten wij dan aan onze afstammelingen,
tegelijk met onze slaven, medelijden met hun ongelukkig lot en
afschuw van de slavernij doen erven. Indien wij deze gewenschte
hervorming niet ten uitvoer kunnen brengen, laten wij dan de
ongelukkige slagtoffers met zachtheid behandelen. Dit is het
eenige dat wij doen kunnen, om de regtvaardigheid eenigzins
naderbij te komen. Het is eene schuld, die wij aan de zuiverheid
onzer Godsdienst te kwijten hebben, te toonen, dat zij in strijd
is met de wet, welke de slavernij goedkeurt.
Ik weet niet waar op te houden. Ik zou nog veel kunnen zeggen
over het onderwerp, waarvan eene ernstige beschouwing een duister
vooruitzigt in toekomstige tijden geeft.
Hoe treurig is het, dat zulke menschen een roemloos leven leiden,
medegesleept door den algemeenen stroom der maatschappij, terwijl
zij hare herscheppers konden zijn! Heeft God hen voor niet met zulk
eene edele grootheid van ziel, met zulk eene helderheid van oordeel
begaafd? Moesten zij, aan wie verheven vermogens van inzigt en gevoel
gegeven zijn, leven gelijk iedereen leeft?
Zuidelijke mannen uit deze klasse zijn dikwijls opgestaan, om de mannen
uit het Noorden te bestraffen, wanneer deze zich tot eene verdediging
van het stelsel der slavernij lieten verlokken. Zoo gebruikte bij
zekere gelegenheid een afgevaardigde uit een der noordelijke Staten,
iemand, die thans den hoogsten rang als ambtenaar bekleedt, in het
congres de volgende taal:
De groote betrekking der slavernij, in eenen of anderen vorm,
met meer of minder afwijking van de theoretische gelijkheid der
menschen, is onafscheidelijk van onze natuur. Huiselijke slavernij
moet, naar mijn oordeel, geene onzedelijke of ongodsdienstige
betrekking genoemd worden. De slaven van dit land worden beter
gekleed en gevoed, dan de boerenstand in sommigen der meest
welvarende Staten van Europa.
Hij werd door Mr. Mitchell, van Tennessee, met de volgende woorden
beantwoord:
Mijnheer! ik ga niet zoo ver als de heer uit Massachusetts, om te
denken, dat het bestaan der slavernij in dit land bijna een zegen
is. Integendeel, ik ben onwankelbaar in het gevoelen, dat zij een
groote vloek is--een van de grootste, die in ons stelsel konden
zijn ingeweven. Ik, mijnheer de president, ben een van hen, die
deze rampzaligen meesters noemen. Ik werk hen niet af; ik voed en
kleed hen wel; maar toch, helaas! zijn zij slaven, en de slavernij
is een vloek in elke gedaante. Het is ontwijfelbaar de waarheid,
dat er in Europa menschen zijn, veel meer verlaagd dan onze slaven,
slechter gevoed, slechter gekleed, enz.; maar dit, mijnheer! is
nog ver van te bewijzen, dat onze negers slaven behooren te zijn.
De vermaarde John Randolphe, van Roanoke, zeide in het congres bij
zekere gelegenheid:
Mijnheer! ik benijd noch het hart noch het hoofd van den man uit
het Noorden, die hier opstaat, om de slavernij, volgens beginselen,
te verdedigen.
De volgende regelen uit het testament van dezen zonderlingen man,
toonen, dat zijn helder begrip van regt, hetwelk een gaaf van verhevene
karakters is, eindelijk in de praktijk eenige daarmede overeenkomstige
vruchten voorbragt:
Ik geef mijne slaven de vrijheid, waarop mijn geweten mij zegt,
dat zij regtmatig aanspraak hebben. Het is lang eene reden van
het diepste leedwezen voor mij geweest, dat de omstandigheden,
waaronder ik hen erfde, en de belemmeringen, mij door de wetten
des lands in den weg geworpen, mij verhinderd hebben, o
Showing first 200,000 characters. Full text: gutenberg.org/ebooks/41503